Toà trả hồ sơ yêu cầu điều tra bổ sung vì cho rằng có dấu hiệu truy tố chưa đúng tội danh, bỏ lọt tội phạm mà không thể bổ sung tại phiên toà được…

Chiều 7/8, sau 2 ngày xét xử sơ thẩm vụ án buôn lậu hơn 13.000 container gỗ xuất khẩu đối với 22 bị can, trong đó có 14 người nguyên là cán bộ hải quan, về các tội buôn lậu, đưa nhận hối lộ, lợi dụng chức vụ quyền hạn, lừa đảo chiếm đoạt tài sản, TAND TP. Hải Phòng đã quyết định trả hồ sơ yêu cầu điều tra bổ sung để làm rõ về tội danh cũng như xem xét trách nhiệm hình sự của một số người khác.

ĐIỀU TRA LÀM RÕ DẤU HIỆU BỎ LỌT TỘI PHẠM

Theo đó, Hội đồng xét xử sơ thẩm TAND TP. Hải Phòng cho rằng tài liệu điều tra, lời khai của các bị cáo tại phiên toà thể hiện giữa bị cáo Ngô Quang Tuyên và em vợ là Nguyễn Tài Lộc (Kế toán trưởng và Giám đốc Công ty Tài Lộc) có sự bàn bạc thống nhất trong điều hành Công ty Tài Lộc và 16 công ty khác do Tuyên và Lộc đồng thành lập.

Bị cáo Nguyễn Quang Long là nhân viên dịch vụ hải quan tại cảng thực hiện các giao dịch “chi ngoài” cho cán bộ hải quan theo chỉ đạo trực tiếp của Lộc và Tuyên, trong đó, Tuyên chỉ đạo chính.

Việc truy tố Ngô Quang Tuyên và Nguyễn Quang Long về tội đưa hối lộ mà không xem xét hành vi đồng phạm của Nguyễn Tài Lộc là còn thiếu sót. Vì vậy, toà yêu cầu điều tra bổ sung làm rõ Lộc có đồng phạm tội đưa hối lộ cùng Tuyên và Long hay không.

Đối với các bị cáo Nguyễn Văn Khang, Hoàng Tuấn Sơn (Giám đốc và Phó giám đốc Công ty cổ phần giám định Bảo Linh) thực hiện cấp chứng thư giám định không đúng quy định. Tuy nhiên, các bị cáo Khang, Sơn không được Công ty Tài Lộc (các bị cáo Tuyên, Lộc) trao đổi cụ thể về số lượng, chủng loại hàng hoá cũng như lợi nhuận, thu lợi ra sao mà chỉ biết là tạo điều kiện để làm thủ tục thông quan, được nhận phí giám định 1,2 triệu đồng/chứng thư.

Vì vậy, cần làm rõ hành vi cấp chứng thư trái quy định của các bị cáo Khang, Sơn để xác định chính xác tội danh có đồng phạm tội buôn lậu với các bị cáo Tuyên và Lộc không. Hành vi ký các giám định của 3 nhân viên giám định Công ty Bảo Linh gồm Phạm Minh Đức, Lê Hải Bình, Nguyễn Quốc Cường có cùng dấu hiệu với hành vi của các bị cáo Khang và Sơn nên cũng cần xem xét trách nhiệm.

Trong vụ án này, bị cáo Trần Thị Thuỷ (SN 1981, trú Hà Nội) bị truy tố về tội lừa đảo chiếm đoạt tài sản do đã nhận 600 triệu đồng của bị cáo Ngô Quang Tuyên để lo thủ tục về thuế. Thuỷ khai có đưa tiền cho một người nguyên là cán bộ văn phòng Cục Thuế Hà Nội nhưng không xem xét hành vi nhận tiền của người này là thiếu sót cần điều tra bổ sung.

XEM XÉT TRÁCH NHIỆM 2 NGUYÊN ĐỘI TRƯỞNG HẢI QUAN

Toà xác định lời khai của bị cáo Tô Thị Thu Hương, nguyên Đội phó Đội Thủ tục - Chi cục Hải quan cửa khẩu Cảng Hải Phòng khu vực 2 (Hải quan cảng 2) thể hiện khi nhận được tiền từ các bị cáo Trịnh Đăng Tài, Phạm Tùng Dương, Hương đều đưa hết lại cho Nguyễn Văn Khiêm, Đỗ Trung Tuyến, Đặng Hoàng Lân (các Đội trưởng Đội Thủ tục), sau đó Hương được trích lại % của mình. Tuy nhiên, trong hồ sơ vụ án cũng như tại phiên toà, chỉ có bị cáo Đặng Hoàng Lân thừa nhận hành vi, các ông Khiêm, Tuyến không thừa nhận.

Cũng theo lời khai của bị cáo Hương, có giai đoạn, Tài xin ý kiến giảm tiền “chi ngoài” của Công ty Tài Lộc, Hương yêu cầu Tài xin ý kiến của các đội trưởng (Khiêm, Tuyến), sau đó Tài báo cáo lại đã được sự đồng ý của đội trưởng. Hơn nữa, trong thời gian dài, các bị cáo Tài, Dương và một số cán bộ hải quan khác mang tiền “chi ngoài” để trên bàn làm việc của Hương.

Các Đội trưởng Khiêm, Tuyến ngồi cùng dãy bàn làm việc với Hương nên có thể kiểm soát được việc đưa tiền này. Tuy nhiên, cơ quan điều tra chưa làm rõ lời khai, chưa thực hiện các biện pháp điều tra cần thiết khác, chưa tiến hành đối chất.

Vì vậy, toà yêu cầu điều tra làm rõ các ông Nguyễn Văn Khiêm, Đỗ Trung Tuyến (nguyên là các Đội trưởng Đội Thủ tục) có hành vi đồng phạm tội nhận hối lộ hay không. Đồng thời, xem xét đánh giá vai trò trách nhiệm của hai nguyên Đội trưởng Đội Thủ tục này để xác định hành vi của họ có phải chịu trách nhiệm hình sự thuộc nhóm tội phạm về chức vụ hay không.

TỘI LỢI DỤNG CHỨC VỤ QUYỀN HẠN HAY NHẬN HỐI LỘ?

Toà cho rằng các bị cáo Trần Quốc Hưng, Phạm Văn Định, Bùi Tiến Hậu, Nguyễn Anh Đức, Nguyễn Văn Long, Trương Bình Lộc nguyên là các cán bộ thực hiện kiểm hoá thuộc Đội Thủ tục có hành vi nhận tiền từ bị cáo Nguyễn Quang Long sau đó chuyển cho Đội phó Vũ Xuân Trường, Bùi Anh Tiến, được trích lại % để không thực hiện kiểm tra hoặc thực hiện không đúng quy trình, bỏ qua sai phạm.

Theo toà, hành vi, nhận thức của các bị cáo có cùng dấu hiệu nhận hối lộ như bị cáo Trịnh Đăng Tài, Phạm Tùng Dương. Do vậy, việc truy tố các bị cáo tội lợi dụng chức vụ quyền hạn trong khi thi hành công vụ là chưa chính xác, cần xem xét có phải đồng phạm về tội nhận hối lộ không.

Đối với các bị cáo Nguyễn Thị Thu Hiền, Vũ Ngân Châu (nguyên Chi cục Trưởng Hải quan cảng 2), cả hai đều thừa nhận nhiều lần nhận tiền từ Đội trưởng Đội Thủ tục Đặng Hoàng Lân, biết rõ là tiền của Công ty Tài Lộc đưa để các cán bộ dưới quyền bỏ qua các bước trong quá trình tiếp nhận, khai báo, kiểm tra hàng hoá, bỏ qua các sai phạm phát sinh trong quá trình thông quan.

Bị cáo Lân khai sau khi nhận tiền từ bị cáo Hương đều báo cáo đầy đủ. Trên cơ sở chỉ đạo của bị cáo Hiền, các bị cáo ăn chia theo tỷ lệ. Sau khi trích % cho bị cáo Hương và cán bộ trực tiếp nhận tiền, số tiền còn lại, bị cáo Hiền được hưởng 30%, bị cáo Châu được hưởng 30%, bị cáo Lân được hưởng 20%, còn 20% được đưa vào quỹ chung.

Do đó cũng cần đánh giá, xem xét hành vi, ý thức chủ quan của các bị cáo Nguyễn Thị THu Hiền, Vũ Ngân Châu có phải chịu trách nhiệm đồng phạm về tội nhận hối lộ  hay không.