Quyết định trên được Ủy ban Cải cách và Phát triển Quốc gia Trung Quốc (NDRC) công bố vào ngày 27/4, với lý do được đưa ra là dựa trên các quy định pháp luật hiện hành liên quan tới việc vốn đầu tư nước ngoài rót vào Manus. Theo đó, các bên liên quan được yêu cầu rút khỏi giao dịch này.
Theo hãng tin CNBC, thương vụ Meta - Manus đã thu hút sự chú ý từ cả Bắc Kinh và Washington. Các nhà lập pháp Mỹ đã cấm các nhà đầu tư nước này đầu tư trực tiếp vào các công ty AI của Trung Quốc. Trong khi đó, Bắc Kinh cũng đang nỗ lực ngăn chặn các nhà sáng lập AI Trung Quốc chuyển hoạt động kinh doanh ra nước ngoài.
Sự can thiệp của chính phủ Trung Quốc vào giao dịch này đã khiến nhiều nhà sáng lập công nghệ và các nhà đầu tư mạo hiểm trong nước lo ngại, đặc biệt là những người đang hy vọng tận dụng mô hình "Singapore-washing", nơi các công ty chuyển trụ sở từ Trung Quốc sang Singapore để tránh sự giám sát từ cả Bắc Kinh và Washington.
Manus, một công ty khởi nghiệp AI có nguồn gốc từ Trung Quốc trước khi chuyển đến Singapore, đã phát triển các tác nhân AI đa năng và ra mắt sản phẩm đầu tiên vào tháng 3 năm ngoái. Sản phẩm này có khả năng thực hiện các nhiệm vụ phức tạp như nghiên cứu thị trường, lập trình và phân tích dữ liệu.
Manus đã được ca ngợi là "DeepSeek tiếp theo" sau khi công bố đạt doanh thu định kỳ hàng năm vượt 100 triệu USD vào tháng 12 năm ngoái, chỉ 8 tháng sau khi ra mắt sản phẩm. Công ty đã huy động được 75 triệu USD trong một vòng gọi vốn do Benchmark, một quỹ đầu tư mạo hiểm của Mỹ, dẫn đầu vào tháng 4 năm ngoái.
Khi Meta công bố thương vụ mua lại Manus vào cuối năm 2025, “gã khổng lồ” công nghệ Mỹ này cho biết họ sẽ đẩy mạnh đổi mới trí tuệ nhân tạo cho khách hàng doanh nghiệp, cũng như tích hợp tự động hóa tiên tiến vào các sản phẩm tiêu dùng và doanh nghiệp của mình, bao gồm cả trợ lý Meta AI.
Tuy nhiên, vào tháng 1 năm nay, Bộ Thương mại Trung Quốc đã thông báo sẽ tiến hành đánh giá và điều tra xem vụ mua lại này có tuân thủ các quy định pháp luật liên quan đến kiểm soát xuất khẩu, nhập khẩu và đầu tư ra nước ngoài hay không.
Phát ngôn viên của Meta cho biết giao dịch Meta mua Manus "hoàn toàn tuân thủ luật pháp hiện hành" và họ mong đợi "một giải pháp thích hợp” cho thương vụ.
Khi được hỏi về động thái của Trung Quốc trong việc chặn thương vụ Meta mua lại Manus, Chủ tịch Hội nghị Quan chức cấp cao Diễn đàn Hợp tác kinh tế châu Á - Thái Bình Dương (APEC), ông Chen Xu, nhấn mạnh tầm quan trọng của việc các bên hành động vì lợi ích chung.
Dù nói rằng ông không được biết chi tiết cụ thể của vấn đề, ông Chen cho rằng "nếu vấn đề này được xử lý đúng cách, điều đó có thể giúp thúc đẩy các cuộc thảo luận thực chất hơn trong APEC".
