Bước sang nửa cuối tháng 9, tỷ giá USD/VND trên thị trường quay đầu tăng cùng chiều với tỷ giá điều hành. Trong hai phiên 14–15/9, tỷ giá USD tại các ngân hàng tăng khoảng 90 đồng. Trong bối cảnh đó, Ngân hàng Nhà nước tiếp tục hút ròng thanh khoản, lãi suất VND liên ngân hàng bật tăng và nới rộng khoảng cách với lãi suất USD, qua đó tạo thêm lực đỡ cho VND và hạn chế áp lực tăng tỷ giá...

Ngày 15/9, Ngân hàng Nhà nước  tiếp tục nâng tỷ giá trung tâm thêm 10 đồng, lên 25.617 VND. Theo đó, giá mua và bán USD của Ngân hàng Nhà nước cùng tăng 10 đồng, lần lượt lên 24.387 và 26.847 VND; tỷ giá trần tăng lên 26.897 VND.

TỶ GIÁ NGÂN HÀNG TĂNG NHANH SAU GIAI ĐOẠN PHÂN KỲ 

Đáng chú ý, sau một thời gian tỷ giá thị trường và tỷ giá điều hành diễn biến phân kỳ, những phiên gần đây hai mức tỷ giá đã cùng chuyển sang xu hướng tăng.

Trên thị trường liên ngân hàng, tỷ giá USD/VND bật tăng gần 65 đồng trong phiên 14/9, chốt phiên ở mức cao nhất trong ngày là 25.995 VND.

Tại các ngân hàng thương mại, đà tăng cũng diễn ra khá nhanh. Sau hai phiên tăng liên tiếp, đến ngày 15/9, tỷ giá đại diện đã tăng khoảng 90 đồng so với ngày 13/9, tương đương khoảng 0,34–0,35% ở hai chiều mua – bán.

Khảo sát 19 ngân hàng thương mại sáng 15/9 cho thấy giá mua USD chuyển khoản tại phần lớn ngân hàng tập trung quanh 25.800–25.835 VND, trong khi giá bán phổ biến khoảng 26.170–26.220 VND/USD.

Trong nhóm ngân hàng lớn, Vietcombank niêm yết giá mua chuyển khoản ở 25.820 VND và bán 26.200 VND; BIDV tương ứng 25.825 và 26.205 VND; VietinBank ở 25.829 và 26.209 VND. ACB, HDBank và Eximbank cùng niêm yết giá mua chuyển khoản 25.830 VND và bán 26.190 VND.

Chênh lệch giá mua – bán cũng có sự phân hóa đáng kể. Trong 19 ngân hàng được khảo sát, HSBC có biên mua – bán thấp nhất, ở 311 đồng/USD, trong khi NCB cao nhất, 680 đồng/USD. Chênh lệch mua – bán bình quân của nhóm này vào khoảng 387 đồng/USD.

Một điểm đáng chú ý là trong khi giá USD ngân hàng tăng trở lại, tỷ giá trên thị trường tự do vẫn thấp hơn đáng kể, đặc biệt ở chiều bán.

Khảo sát một số điểm mua bán ngoại tệ tự do tại Hà Nội cho thấy giá mua USD dao động 25.760–25.768 VND, trong khi giá bán ở khoảng 25.810–25.920 VND.

So với mặt bằng phổ biến tại các ngân hàng (khoảng 25.800–25.835 VND  ở chiều mua và 26.170–26.220 VND ở chiều bán), giá mua USD tự do thấp hơn khoảng 32–75 đồng, còn giá bán thấp hơn khoảng 250–410 đồng/USD.

Nhìn chung, chênh lệch mua – bán trên thị trường tự do hẹp hơn tại ngân hàng. 

NGÂN HÀNG NHÀ NƯỚC HÚT RÒNG MẠNH, CHÊNH LỆCH LÃI SUẤT VND - USD NỚI RỘNG

Cùng thời điểm tỷ giá trên thị trường tăng nhanh, lãi suất VND trên thị trường liên ngân hàng cũng bật lên mạnh, trong khi lãi suất USD ít biến động.

Ngày 14/9, lãi suất VND liên ngân hàng tăng 0,5–1,9 điểm phần trăm tại hầu hết kỳ hạn từ một tháng trở xuống so với phiên cuối tuần trước, ngoại trừ kỳ hạn hai tuần giữ nguyên. Lãi suất qua đêm tăng lên 5,2%/năm, một tuần lên 5,3%, hai tuần ở 4,2% và một tháng lên 6%/năm.

Trong khi đó, lãi suất USD chỉ biến động nhẹ, với kỳ hạn qua đêm ở 3,65%/năm, một tuần 3,70%, hai tuần 3,74% và một tháng 3,79%/năm.

Theo đó, chênh lệch lãi suất VND – USD chuyển sang mức dương khá lớn tại một số kỳ hạn. Lãi suất VND cao hơn USD khoảng 1,55 điểm phần trăm ở kỳ hạn qua đêm, 1,6 điểm phần trăm ở kỳ hạn một tuần và 2,21 điểm phần trăm ở kỳ hạn một tháng. Riêng kỳ hạn hai tuần, mức chênh lệch là 0,46 điểm phần trăm.

Diễn biến này đi cùng với việc Ngân hàng Nhà nước  rút bớt thanh khoản VND qua nghiệp vụ thị trường mở. Phiên 14/9, Ngân hàng Nhà nước chào thầu tổng cộng 11.000 tỷ đồng trên kênh cầm cố ở các kỳ hạn 7, 14, 35 và 91 ngày, với lãi suất 4,5%/năm. Khối lượng trúng thầu đạt 7.255,73 tỷ đồng, trong khi có 32.139,89 tỷ đồng đáo hạn. Như vậy, Ngân hàng Nhà nước hút ròng 24.884,16 tỷ đồng trong phiên, đưa lượng vốn đang lưu hành trên kênh cầm cố xuống 190.147,03 tỷ đồng.

Động thái này đáng chú ý khi trong tháng 8, Ngân hàng Nhà nước  còn bơm ròng 60.188 tỷ đồng qua thị trường mở, với 228.151 tỷ đồng trúng thầu và 167.963 tỷ đồng đáo hạn. 

Về cơ chế, việc rút bớt thanh khoản VND tạo điều kiện duy trì mặt bằng lãi suất VND cao hơn USD. Chênh lệch lãi suất dương làm tăng chi phí của các vị thế chuyển từ VND sang USD trên thị trường tiền tệ, qua đó tạo thêm lực đỡ cho VND và hạn chế áp lực lên tỷ giá. 

Diễn biến điều hành những phiên gần đây cho thấy định hướng của nhà điều hành. Một mặt, Ngân hàng Nhà nước nâng dần tỷ giá trung tâm, tạo thêm không gian để USD/VND điều chỉnh; mặt khác, thanh khoản VND được điều tiết theo hướng hỗ trợ duy trì chênh lệch lãi suất VND – USD dương, tạo lực cản đối với đà tăng quá nhanh của tỷ giá.