Trà Vinh là tỉnh có nền ẩm thực giao thoa của ba dân tộc Kinh, Khmer và Hoa. Ngoài bún nước lèo, bánh canh Bến Có hay mắm bò hóc, vùng đất xinh đẹp này còn có món bún suông, ăn một lần là nhớ mãi không quên.

Bún suông còn được gọi là bún đuông. Ngay cả những bậc cao tuổi cũng không biết xuất xứ của món bún này, nhưng đều đồng tình tên gọi của món ăn xuất phát từ chả tôm, nguyên liệu quan trọng nhất của món bún được tạo hình giống con đuông, một loại sâu trong ngọn dừa.

Bún suông với thành phần chính là bún, tôm và thịt ba chỉ. Đặc biệt nhất chính là những con tôm được nặn thành miếng chả dài. Để chả thêm ngon, người ta thường phải lựa những con tôm tươi và mập mạp. Tôm được đem về rửa sạch, cắt đầu đuôi và bóc vỏ. Tỏi, hành khô bóc vỏ băm nhuyễn sẽ được cho cùng tôm vào máy xay, đến khi tất cả hòa quyện vào nhau tạo thành hỗn hợp sánh mịn. Lấy phần tôm trên vào tô, thêm vào hạt tiêu, muối, bột năng, bột nêm và màu dầu điều để tạo sắc vàng bắt mắt. Khi chả tôm đã thả hết vào nồi, sẽ được đun thêm 5 - 10 phút cho đến khi nổi trên bề mặt nước và chuyển màu vàng ươm, ấy cũng là lúc đã chín hẳn.

Nhưng điều làm nên hồn cốt của bát bún suông, cũng như bát bún nước lèo hoặc bánh canh Bến Có, chính là thứ nước lèo mang đậm chất Trà Vinh. Phần nước dùng được ninh bởi xương lợn, khô mực, đầu tôm… trong nhiều giờ cho béo ngọt, khi đã nêm nếm gia vị bao gồm dầu hạt điều, muối, tiêu, mắm bò hóc.... thì được thêm một ít me và tương hạt vừa tạo nên vị ngọt thanh lại vừa thoang thoảng hương thơm hấp dẫn. Vị ngọt tự nhiên từ tôm cá đã làm loãng đi độ đậm đặc của mắm bò hóc khiến cho ngay cả người kén ăn, không quen mùi mắm cũng có thể thưởng thức trọn vẹn.

Bún không phải là bún tươi mà là bún khô được trụng kỹ cho mềm, khi ăn xếp bún vào tô rồi xếp thêm lên đó ít giá, hẹ, rau sống. Sau đó, người ta sẽ chan nước lèo nóng hổi vào, phía trên để con suông, thêm thịt heo thái chỉ, có đôi khi thêm miếng giò heo đã ninh mềm… Nước chấm ăn kèm thường là tương xay pha trộn cùng ớt hiểm xay.

Tô bún dọn ra nghi ngút khói và cực bắt mắt với những cọng bún nhỏ, miếng chả cá chiên to bản, chả tôm, nước dùng trong veo điểm xuyết màu vàng ươm, béo ngậy của gạch tôm… Gắp từng sợi bún cùng với bắp chuối, rau muống bào nhỏ, bông súng, rau thơm xắt nhuyễn… nhúng ngập trong nước lèo là đủ đậm, đủ ngon. Vị nước dùng đậm đà, chua chua ngọt ngọt dậy mùi tương lan trên đầu lưỡi, vướng vít quanh khứu giác. Khi ấy, cắn thêm miếng suông ngọt tôm và thơm béo sẽ nhận ra ngũ vị đã được đánh thức như thế nào chỉ vì một món ăn ngon.