Ngày 19/5, Tổng thống Nga Vladimir Putin đã tới Trung Quốc trong chuyến thăm Bắc Kinh kéo dài 2 ngày. Với chuyến đi này, Moscow không chỉ muốn củng cố quan hệ với Bắc Kinh, mà còn tìm kiếm các kết quả cụ thể trong lĩnh vực thương mại và năng lượng...

Chuyến thăm của ông Putin diễn ra chỉ ít ngày sau chuyến thăm cấp nhà nước của Tổng thống Mỹ Donald Trump tới Trung Quốc - sự kiện được Nhà Trắng mô tả là mang lại các kết quả ngoại giao và thương mại quan trọng.

Trong bối cảnh đó, nhà lãnh đạo Nga được cho là muốn tái khẳng định vị thế của Moscow trong quan hệ với Bắc Kinh, đồng thời củng cố mối quan hệ vốn đã gần gũi giữa hai nước.

Dưới đây 3 lĩnh vực chính mà ông Putin muốn thúc đẩy trong chuyến thăm Trung Quốc, theo phân tích của kênh CNBC:

QUAN HỆ ĐỊA CHÍNH TRỊ

Theo ông Ed Price, nhà nghiên cứu cấp cao không thường trú tại Đại học New York, việc ông Putin tới Trung Quốc chỉ vài ngày sau khi ông Trump kết thúc chuyến thăm cấp nhà nước tại Bắc Kinh không phải là sự trùng hợp.

“Chuyến thăm này có thể là cách ông Putin gửi thông điệp tới Mỹ rằng Washington có thể tăng cường tiếp xúc với Bắc Kinh, nhưng quan hệ giữa Nga và Trung Quốc vẫn gần gũi và thân thiện hơn”, ông Price nhận định.

Trong hơn một thập kỷ qua, ông Putin và Chủ tịch Trung Quốc Tập Cận Bình đã xây dựng quan hệ thân thiết. Vì vậy, theo ông Price, nhà lãnh đạo Nga nhiều khả năng muốn tái khẳng định vị thế của Moscow là đồng minh địa chính trị thân cận nhất của Bắc Kinh.

Bên cạnh đó, ông Putin cũng được cho là sẽ tìm kiếm sự ủng hộ từ Trung Quốc trong vấn đề chiến tranh giữa Nga và Ukraine.

Ông Sitao Xu, nhà kinh tế trưởng tại công ty Deloitte China, hôm thứ Hai (18/5) nhận định Moscow sẽ tìm kiếm một tín hiệu trấn an từ Bắc Kinh trong quan hệ song phương vốn “rất phức tạp”. Ở chiều ngược lại, Trung Quốc cũng muốn hiểu rõ hơn về hướng đi của chiến sự Ukraine.

Ông Xu dự báo cuộc gặp lần này giữa ông Putin và ông Tập có thể đưa ra các tuyên bố mới về hợp tác năng lượng, đồng thời mở đường cho khả năng Trung Quốc tăng đầu tư vào Nga.

QUAN HỆ NĂNG LƯỢNG

Trong lĩnh vực năng lượng, các nhà phân tích cho rằng quan hệ Nga - Trung ngày càng mất cân xứng, nhất là từ khi chiến sự Ukraine nổ ra.

Dưới sức ép của các biện pháp trừng phạt quốc tế, Nga đã mất nhiều thị trường xuất khẩu dầu khí quan trọng, nổi bật nhất là châu Âu. Điều này khiến Moscow ngày càng phụ thuộc vào Ấn Độ và Trung Quốc - hai khách hàng lớn còn tiếp tục mua năng lượng của Nga.

Một số nhà phân tích cho rằng ông Putin tới Bắc Kinh với kỳ vọng Trung Quốc sẽ bật đèn xanh cho dự án đường ống khí đốt Power of Siberia 2, tuyến đường ống dự kiến đưa khí đốt từ Nga sang Trung Quốc qua Mông Cổ. Tuy nhiên, Bắc Kinh dường như chưa vội thông qua dự án hạ tầng này.

“Nội dung chính mà ông Putin muốn thảo luận với ông Tập chắc chắn sẽ là đường ống khí đốt”, ông Sergei Guriev, Hiệu trưởng Trường Kinh doanh London, nhận định với CNBC hôm thứ Ba (19/5).

Theo ông Guriev, hai bên hiện đang trong quá trình thảo luận về Power of Siberia 2, dự án có thể giúp tăng gấp đôi lượng khí đốt Nga xuất khẩu sang Trung Quốc qua đường ống. Tuy nhiên, Trung Quốc nhiều lần trì hoãn đàm phán với lý do an ninh năng lượng của nước này đã được bảo đảm nhờ chiến lược đa dạng hóa nguồn cung.

“Nga cần tuyến đường ống này sau khi mất thị trường khí đốt châu Âu. Trong khi đó, Trung Quốc không ở thế cấp bách tương tự. Trung Quốc đã xây dựng được kho dự trữ năng lượng đáng kể và có thể chờ cho đến khi xung đột tại Trung Đông kết thúc”, ông Guriev nhận định.

Trong khi đó, ông Price của Đại học New York cho rằng năng lượng là lợi thế quan trọng của Nga trong quan hệ với Trung Quốc.

“Nga có thứ Trung Quốc cần. Nga có năng lượng và Trung Quốc muốn năng lượng của Nga vì nước này phải tính đến khả năng các nguồn cung khác có thể khó tiếp cận hơn”, ông Price nhận xét.

QUAN HỆ THƯƠNG MẠI

Ông Putin mô tả chuyến thăm Trung Quốc lần này là một phần trong cơ chế tiếp xúc và trao đổi thường xuyên giữa hai nước.

“Các chuyến thăm song phương thường xuyên và các cuộc hội đàm cấp cao Nga - Trung là một phần quan trọng, không thể thiếu trong nỗ lực chung nhằm thúc đẩy toàn bộ quan hệ giữa hai nước và khai mở tiềm năng gần như không giới hạn của mối quan hệ này”, ông Putin nói trong phát biểu được hãng thông tấn TASS dẫn lại hôm thứ Ba.

Dù vậy, các nhà phân tích cho rằng mục tiêu của Moscow không chỉ là tái khẳng định quan hệ chính trị, mà còn là mở rộng hợp tác kinh tế và thương mại với Bắc Kinh trên càng nhiều lĩnh vực càng tốt.

“Đối với Nga, chuyến thăm này rất quan trọng. Nga hiện phụ thuộc nhiều vào Trung Quốc về công nghệ, hàng tiêu dùng và các sản phẩm chế tạo”, ông Guriev nhận định.

Theo ông Guriev, sự phụ thuộc này phản ánh thay đổi lớn trong cấu trúc thương mại của Nga sau khi chiến sự Ukraine nổ ra. Trước đây, EU là đối tác thương mại lớn nhất của Nga. Tuy nhiên, khi quan hệ kinh tế với châu Âu thu hẹp đáng kể vì chiến sự và các lệnh trừng phạt, Moscow đã chuyển hướng sang Bắc Kinh, qua đó đưa kim ngạch thương mại song phương tăng gấp đôi.

“Đây là sự dịch chuyển lớn trong các dòng chảy thương mại của Nga, từ EU sang Trung Quốc. Hiện Trung Quốc là đối tác thương mại lớn nhất của Nga, với kim ngạch thương mại song phương tăng gấp đôi trong 4 năm qua”, ông Guriev chỉ ra.