Với hệ sinh thái rừng nguyên sinh có tỷ lệ che phủ trên 97% cùng hàng nghìn loài động, thực vật, Khu Dự trữ thiên nhiên Động Châu – Khe Nước Trong đang được các cơ quan chức năng và tổ chức bảo tồn tiếp tục đầu tư, triển khai nhiều dự án nhằm giữ gìn các giá trị đa dạng sinh học gắn với phát triển sinh kế bền vững cho cộng đồng địa phương...

Trung tâm Bảo tồn Thiên nhiên Việt vừa phối hợp với Ban Quản lý Khu Dự trữ thiên nhiên Động Châu - Khe Nước Trong tổ chức hội nghị triển khai các dự án bảo tồn và công bố báo cáo đa dạng sinh học của Khu Dự trữ thiên nhiên Động Châu – Khe Nước Trong, thuộc địa bàn xã Kim Ngân, thành phố Quảng Trị.

Được thành lập năm 2020, Khu Dự trữ thiên nhiên Động Châu – Khe Nước Trong có diện tích 22.133 ha, trong đó tỷ lệ che phủ rừng nguyên sinh đạt trên 97%. Đây là một trong những khu vực rừng tự nhiên còn giữ được tính toàn vẹn cao của hệ sinh thái, nằm trong vùng đa dạng sinh học trọng điểm Trường Sơn.

Theo kết quả điều tra, khu vực này hiện ghi nhận 1.030 loài thực vật, trong đó có 43 loài thuộc Sách Đỏ Việt Nam; 72 loài thú, với 12 loài thuộc Sách Đỏ; 220 loài chim, trong đó có 14 loài quý hiếm; cùng 71 loài bò sát, lưỡng cư, với 15 loài nằm trong Sách Đỏ. Những con số này cho thấy giá trị đặc biệt của Động Châu – Khe Nước Trong trong công tác bảo tồn đa dạng sinh học quốc gia.

Trong giai đoạn 2014 – 2024, Ban Quản lý Khu Dự trữ thiên nhiên Động Châu – Khe Nước Trong và cộng đồng dân cư vùng đệm là đối tượng thụ hưởng chính của Dự án “Bảo vệ đa dạng sinh học và tăng cường các dịch vụ sinh thái của rừng Động Châu – Khe Nước Trong” do Trung tâm Bảo tồn Thiên nhiên Việt triển khai.

Quá trình thực hiện, dự án đã triển khai nhiều hoạt động hỗ trợ kỹ thuật và tài chính, góp phần quan trọng vào việc bảo vệ rừng, bảo tồn đa dạng sinh học và hoàn thiện các điều kiện cần thiết để thành lập khu dự trữ thiên nhiên.

Một trong những nội dung trọng tâm của dự án là nâng cao năng lực cho lực lượng bảo vệ rừng thông qua các chương trình tập huấn chuyên môn, trang bị phương tiện và thiết bị phục vụ công tác tuần tra, giám sát rừng. Đồng thời, dự án cũng hỗ trợ kinh phí để tăng cường tuần tra, cắm chốt bảo vệ rừng và cải thiện cơ sở vật chất tại các trạm bảo vệ rừng, góp phần nâng cao hiệu quả quản lý, bảo vệ tài nguyên rừng.

Bên cạnh đó, Trung tâm Bảo tồn Thiên nhiên Việt đã phối hợp triển khai các hoạt động điều tra, giám sát đa dạng sinh học, đồng thời hỗ trợ Chi cục Kiểm lâm tỉnh Quảng Bình (trước đây) trong quá trình xây dựng và bảo vệ thành công Đề án thành lập Khu Dự trữ thiên nhiên Động Châu – Khe Nước Trong.

Trong giai đoạn 2020 – 2024, các hoạt động hỗ trợ tiếp tục được duy trì và mở rộng, tập trung vào nâng cao năng lực quản lý, tuần tra bảo vệ rừng, theo dõi bẫy ảnh và giám sát đa dạng sinh học. Công tác cải thiện sinh kế cho cộng đồng vùng đệm được chú trọng thông qua việc hỗ trợ quản lý rừng bền vững đạt Chứng chỉ FSC, với tổng diện tích được chứng nhận trên 3.100 hecta. Đây được xem là hướng đi quan trọng nhằm gắn bảo tồn rừng với lợi ích kinh tế lâu dài của người dân địa phương.

Nhằm duy trì và phát huy những kết quả đã đạt được, Ban Quản lý Khu Dự trữ thiên nhiên Động Châu – Khe Nước Trong và Trung tâm Bảo tồn Thiên nhiên Việt đã tiếp tục ký kết Thỏa thuận hợp tác về bảo vệ, phát triển rừng và bảo tồn đa dạng sinh học giai đoạn 2025 – 2030, tầm nhìn đến năm 2050.

Theo nội dung thỏa thuận, các bên hướng tới mục tiêu bảo đảm sự toàn vẹn của các giá trị đa dạng sinh học tại khu vực rừng Động Châu – Khe Nước Trong và vùng đa dạng sinh học trọng điểm Trường Sơn; đồng thời nâng cao năng lực quản lý, bảo vệ rừng, tăng cường sự tham gia của cộng đồng và cải thiện sinh kế bền vững cho người dân vùng đệm.

Cụ thể, các bên sẽ phối hợp triển khai các hoạt động tuần tra, giám sát đa dạng sinh học; bảo tồn sinh cảnh sống của các loài động, thực vật nguy cấp, quý, hiếm; đẩy mạnh công tác tuyên truyền, nâng cao nhận thức về bảo vệ môi trường.

Song song với đó là việc gắn bảo vệ và phát triển rừng với hỗ trợ sinh kế bền vững cho cộng đồng địa phương, qua đó giảm áp lực khai thác tài nguyên rừng và hướng tới phát triển bền vững vùng đa dạng sinh học trọng điểm Trường Sơn.