Theo báo cáo của Bộ Xây dựng,
ngay sau khi hợp nhất Bộ Xây dựng và Bộ Giao thông vận tải thành Bộ Xây dựng,
ngành đã đồng thời triển khai hai nhiệm vụ trọng tâm là ổn định tổ chức bộ máy và thúc đẩy cải cách thủ tục hành chính theo tinh thần Nghị quyết 18-NQ/TW, Kết
luận 121-KL/TW và Nghị quyết 66/NQ-CP của Chính phủ.
Trong bối cảnh khối lượng công việc
gia tăng sau sáp nhập, cùng yêu cầu tinh gọn tổ chức và tinh giản biên chế, Ban
Thường vụ Đảng ủy Bộ Xây dựng xác định cải cách thủ tục hành chính là nhiệm vụ
chính trị trọng tâm, vì vậy đã trực tiếp chỉ đạo các đơn vị rà soát toàn diện
các quy định liên quan đến hoạt động sản xuất, kinh doanh.
Kết quả, trong năm 2025, Bộ Xây dựng
tiến hành rà soát 451 thủ tục hành chính liên quan đến hoạt động sản xuất, kinh
doanh với tổng thời gian giải quyết khoảng 4.750 ngày và chi phí tuân thủ hơn
12.753 tỷ đồng. Qua rà soát, Bộ cắt giảm được 56 thủ tục, đơn giản hóa 241 thủ
tục, nâng tổng số thủ tục cắt giảm, đơn giản hóa lên 297/451 thủ tục, tương
đương 65,8%.
Đáng chú ý, tổng thời gian giải
quyết thủ tục đã được cắt giảm 1.691 ngày, tương ứng 31,6%; chi phí tuân thủ giảm
gần 4.000 tỷ đồng, tương đương 35,6%. Đây là kết quả đáng kể trong bối cảnh
lĩnh vực xây dựng và giao thông có phạm vi tác động rộng, liên quan trực tiếp đến
doanh nghiệp, nhà đầu tư và người dân.
Không chỉ tập trung cắt giảm thủ
tục hành chính, Bộ Xây dựng còn đẩy mạnh phân cấp từ cấp Bộ về địa phương. Theo
đó, có 45 thủ tục hành chính được phân cấp, góp phần giảm tải cho cơ quan cấp Bộ,
đồng thời, tạo điều kiện để địa phương chủ động giải quyết hồ sơ nhanh hơn, sát
với thực tiễn hơn.
Song song với đó, Bộ còn cắt giảm
10/45 ngành, nghề đầu tư kinh doanh có điều kiện và 183/447 điều kiện kinh
doanh, tương ứng tỷ lệ 30%. Đây được xem là bước đi quan trọng nhằm tháo gỡ những
“rào cản giấy phép”, tạo môi trường đầu tư thông thoáng hơn cho doanh nghiệp hoạt
động trong lĩnh vực xây dựng, hạ tầng và vận tải.
Đặc biệt, trong tháng 4/2026, Bộ
Xây dựng đã rà soát toàn bộ 454 thủ tục hành chính thuộc phạm vi quản lý và đề
xuất bãi bỏ, đơn giản hóa, phân cấp 157 thủ tục, tương đương gần 35%. Bộ cũng đề xuất cắt giảm 19 ngành, nghề đầu tư kinh doanh và 102/249 điều kiện kinh
doanh. Với kết quả này, Bộ Xây dựng là một trong ba bộ, ngành hoàn thành chỉ
tiêu theo Kết luận 18-KL/TW của Hội nghị Trung ương 2.
Tiếp nối kết quả năm 2025, Bộ Xây
dựng cho biết năm 2026 sẽ tiếp tục đề xuất cắt giảm thêm 56 thủ tục, đơn giản
hóa 91 thủ tục và phân cấp thêm 13 thủ tục hành chính. Dự kiến, tổng số thủ tục
được cắt giảm, đơn giản hóa và phân cấp đạt 160/454 thủ tục, tương đương 35,2%.
Để thực hiện mục tiêu, Bộ Xây dựng
đã phối hợp với Bộ Tư pháp, Bộ Tài chính xây dựng 3 Nghị quyết của Chính phủ về
cắt giảm, phân cấp và đơn giản hóa thủ tục hành chính.
Một trong những giải
pháp được Bộ Xây dựng xác định là “đột phá” trong cải cách hành chính chính là
chuyển đổi số và liên thông dữ liệu. Hiện Bộ đã hoàn thành xây dựng và đưa vào
vận hành 6 cơ sở dữ liệu chuyên ngành, đồng bộ thường xuyên với Trung tâm Dữ liệu
quốc gia, bao gồm: dữ liệu về hạ tầng đường sắt, đăng kiểm phương tiện, hàng hải,
đường bộ, hàng không và năng lực hành nghề xây dựng.
Trong năm 2026, Bộ dự kiến tiếp tục
triển khai nhiều cơ sở dữ liệu quan trọng khác như: cơ sở dữ liệu quốc gia về
hoạt động xây dựng; hệ thống dữ liệu về nhà ở và thị trường bất động sản; dữ liệu
cấp nước sạch, thoát nước đô thị; dữ liệu phát triển đô thị; dữ liệu quy hoạch
khai thác khoáng sản vật liệu xây dựng…
Theo đánh giá của Bộ Xây dựng,
khi các cơ sở dữ liệu này được kết nối, chia sẻ đồng bộ với Trung tâm Dữ liệu
quốc gia và các Bộ, ngành liên quan, quá trình giải quyết thủ tục hành chính sẽ
được thực hiện liên thông, không phụ thuộc địa giới hành chính. Người dân và
doanh nghiệp không phải cung cấp lại nhiều loại giấy tờ, hồ sơ đã có trên hệ thống
dữ liệu dùng chung.
