Công nghiệp môi trường là động lực thúc đẩy, dẫn dắt chuyển đổi xanh Hà Nội

UBND TP. Hà Nội vừa ban hành kế hoạch triển khai Chương trình phát triển ngành công nghiệp môi trường Việt Nam giai đoạn 2025- 2030 trên địa bàn.

Một trong những yêu cầu quan trọng được đặt ra trong kế hoạch phấn đấu đến năm 2030, xây dựng ngành công nghiệp môi trường cơ bản đáp ứng nhu cầu bảo vệ môi trường, có khả năng tham gia chuỗi cung ứng về công nghệ, thiết bị, sản phẩm công nghiệp môi trường, đóng góp tích cực vào thực hiện các mục tiêu về bảo vệ môi trường, tăng trưởng xanh, phát triển kinh tế tuần hoàn, giảm phát thải khí nhà kính trên địa bàn Thành phố.

Cùng với đó phát triển ngành công nghiệp môi trường dựa trên đổi mới sáng tạo, công nghệ hiện đại và chuyển đổi số gắn với phát triển đồng bộ các lĩnh vực nhằm cung cấp công nghệ, thiết bị, dịch vụ và sản phẩm xử lý, tái chế chất thải, phân tích, quan trắc, giám sát và kiểm soát ô nhiễm môi trường trong các lĩnh vực xử lý nước thải, khí thải, chất thải rắn, chất thải nguy hại; phát triển năng lượng từ chất thải; sử dụng bền vững tài nguyên và phục hồi môi trường phù hợp với nhu cầu, điều kiện phát triển kinh tế- xã hội của Thành phố.

PHÁT TRIỂN SẢN XUẤT THIẾT BỊ VÀ SẢN PHẨM ĐÁP ỨNG CƠ BẢN NHU CẦU BẢO VỆ MÔI TRƯỜNG

Kế hoạch đặt mục tiêu đến năm 2030, phát triển ngành công nghiệp môi trường thành một ngành kinh tế có đóng góp quan trọng trong nền kinh tế Thủ đô, cơ bản đáp ứng nhu cầu về bảo vệ môi trường; từng bước tiến tới xuất khẩu các công nghệ, thiết bị, dịch vụ và sản phẩm bảo vệ môi trường có lợi thế cạnh tranh.

Theo kế hoạch, đến năm 2030, Hà Nội tập trung phát triển các công nghệ xử lý và tái chế chất thải; công nghệ phân tích, quan trắc, giám sát và kiểm soát ô nhiễm; công nghệ sử dụng bền vững tài nguyên và phục hồi môi trường phù hợp với điều kiện thực tiễn của Thủ đô; đẩy mạnh ứng dụng và thương mại hóa các kết quả nghiên cứu, phát triển công nghệ.

Thành phố đặt mục tiêu phát triển sản xuất thiết bị và sản phẩm đáp ứng cơ bản nhu cầu bảo vệ môi trường Thủ đô.

Cụ thể, phát triển các sản phẩm có lợi thế và năng lực cạnh tranh đáp ứng khoảng 70- 80% nhu cầu thiết bị xử lý nước thải; 70- 80% nhu cầu thiết bị xử lý khí thải; 50- 60% nhu cầu thiết bị thu gom, vận chuyển và phân loại chất thải, 60%- 70% nhu cầu phân loại, tái chế chất thải rắn; 20% nhu cầu thiết bị quan trắc môi trường trong nước;

Bên cạnh đó, Hà Nội hướng tới phát triển công nghệ, thiết bị, sản phẩm đáp ứng nhu cầu phục vụ sản xuất năng lượng từ chất thải; phát triển công nghệ, thiết bị, sản phẩm đáp ứng nhu cầu bảo vệ môi trường cho các ngành, lĩnh vực trong quá trình tái cấu trúc kinh tế Thành phố.

Song song với phát triển sản xuất, thành phố chú trọng phát triển dịch vụ công nghiệp môi trường, hình thành các doanh nghiệp dịch vụ công nghiệp môi trường vận hành các công trình, nhà máy chế biến/xử lý chất thải, cơ bản đáp ứng nhu cầu của Thủ đô về xử lý nước thải, chất thải rắn đô thị, công nghiệp, chất thải nguy hại; phục hồi môi trường các khu vực bị ô nhiễm trên địa bàn.

PHÁT TRIỂN THỊ TRƯỜNG HÀNG HÓA CÔNG NGHIỆP MÔI TRƯỜNG

Để triển khai thực hiện kế hoạch, thành phố nhấn mạnh 5 nhiệm vụ giải pháp quan trọng.

Thứ nhất, hoàn thiện chính sách, thể chế về phát triển công nghiệp môi trường. Theo đó, thành phố sẽ rà soát, sửa đổi, bổ sung các cơ chế, chính sách phát triển doanh nghiệp công nghiệp môi trường; hình thành các khu, cụm công nghiệp chuyên ngành hoặc hỗn hợp bố trí các doanh nghiệp hoạt động tái chế chất thải.

Hà Nội tập trung nghiên cứu, xây dựng cơ chế khuyến khích, hỗ trợ nghiên cứu, ứng dụng, phát triển khoa học công nghệ và chuyển giao công nghệ bảo vệ môi trường (xử lý nước thải, khí thải, chất thải rắn và chất thải nguy hại).

Thành phố cũng sẽ mua bán quyền sáng chế, phần mềm, thuê chuyên gia trong, ngoài nước để phát triển công nghệ công nghiệp môi trường, phục hồi môi trường các khu vực bị ô nhiễm và suy thoái môi trường nghiêm trọng, chế tạo thiết bị phương tiện và sản phẩm bảo vệ môi trường phù hợp với điều kiện trên địa bàn.

Cùng với đó rà soát danh mục cụ thể công nghệ, thiết bị, sản phẩm ngành công nghiệp môi trường để đề xuất Chính phủ nghiên cứu bổ sung vào Danh mục sản phẩm cơ khí trọng điểm.

Thứ hai, phát triển thị trường hàng hóa công nghiệp môi trường. Cụ thể, thành phố sẽ nghiên cứu xây dựng các bộ đơn giá dịch vụ môi trường, suất đầu tư theo công nghệ trong xử lý môi trường trên địa bàn. Cùng với đó, hỗ trợ việc thành lập các doanh nghiệp công nghiệp môi trường, các tổ chức dịch vụ tư vấn môi trường nhằm cung cấp thiết bị, công nghệ, sản phẩm hàng hóa phục vụ phát triển bền vững ngành công nghiệp môi trường trên địa bàn.

Triển khai các hoạt động ưu tiên về dán nhãn đối với sản phẩm hàng hóa của ngành công nghiệp môi trường, thúc đẩy phát triển bền vững thị trường sản phẩm hàng hóa và các chính sách quy định tiêu chuẩn chất lượng và phát triển bền vững…

Thứ ba, phát triển khoa học công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số phục vụ phát triển ngành công nghiệp môi trường. Thúc đẩy các hoạt động phát triển khoa học công nghệ sản xuất tiên tiến, công nghệ sản xuất sản phẩm, chế phẩm giảm thiểu ô nhiễm, xử lý chất thải, cải tạo môi trường và yêu cầu kỹ thuật về hàng hóa ngành công nghiệp môi trường.

Kế hoạch nhấn mạnh việc khuyến khích, hỗ trợ các nghiên cứu, ứng dụng, sản xuất thử nghiệm, chuyển giao công nghệ tiên tiến cho doanh nghiệp và cơ sở nghiên cứu trong lĩnh vực công nghiệp môi trường.

Hà Nội  sẽ nghiên cứu, ban hành các chính sách hỗ trợ doanh nghiệp tiếp nhận chuyển giao công nghệ, mua bán quyền sáng chế, phần mềm, thuê chuyên gia trong, ngoài nước. Nghiên cứu, ứng dụng và phát triển công nghệ xử lý chất thải, đặc biệt là từ công nghiệp năng lượng tái tạo theo nguyên tắc giảm thiểu, thu hồi, tái sử dụng, tái chế để giảm thiểu lượng chất thải.

Kế hoạch yêu cầu đẩy mạnh đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số trong doanh nghiệp công nghiệp môi trường, hỗ trợ áp dụng các hệ thống quản trị theo chuẩn mực quốc tế, công nghệ thiết kế và sản xuất hiện đại, tự động hóa và các mô hình sử dụng năng lượng tiết kiệm, hiệu quả, sản xuất- tiêu dùng bền vững và kinh tế tuần hoàn.

Thứ tư, đào tạo, tập huấn, phát triển nguồn nhân lực phát triển ngành công nghiệp môi trường.

Thứ năm, đẩy mạnh công tác truyền thông, phổ biến về ngành công nghiệp môi trường.

UBND thành phố giao Sở Công Thương chủ trì tuyên truyền, nâng cao nhận thức và tổ chức triển khai chương trình; lồng ghép các mục tiêu phát triển công nghiệp môi trường với các chương trình sử dụng năng lượng tái tạo, năng lượng tiết kiệm và hiệu quả, sản xuất và tiêu dùng bền vững. Đồng thời, sở phối hợp đánh giá, hỗ trợ đầu tư đổi mới công nghệ và phát triển các dự án sản xuất thiết bị môi trường, tái chế, tái sử dụng chất thải, sử dụng năng lượng sạch và thu hồi năng lượng từ xử lý chất thải.

Sở Nông nghiệp và Môi trường được giao chủ trì, phối hợp với các sở, ngành, UBND xã, phường rà soát sửa đổi, bổ sung các cơ chế, chính sách và văn bản pháp luật về môi trường, hình thành khu xử lý, tái chế chất thải; rà soát, sửa đổi, bổ sung các cơ chế, chính sách phát triển doanh nghiệp công nghiệp môi trường.

Cùng với đó, Sở nghiên cứu cơ chế, chính sách hỗ trợ doanh nghiệp công nghiệp môi trường đầu tư phát triển các hệ thống thu gom, phân loại, xử lý chất thải rắn đô thị tập trung. Nghiên cứu cơ chế, chính sách hỗ trợ các doanh nghiệp công nghiệp môi trường phát triển các hoạt động cung cấp dịch vụ tư vấn môi trường; thu gom, vận chuyển, xử lý, tái chế chất thải; phục hồi môi trường các khu vực bị ô nhiễm không xác định được nguồn…