Dự kiến mỗi năm thu gần 5 tỷ USD từ đất đai

Hai phương án dự báo khả năng khai thác nguồn lực tài chính từ đất đai giai đoạn 2011-2020 vừa được Bộ Tài chính đưa ra lấy ý kiến các bộ, ngành.

Theo cơ quan này, đến năm 2020 diện tích đất nông nghiệp và phi nông nghiệp tăng lên 1.681 nghìn ha thông qua việc thay đổi cơ cấu sử dụng đất, chuyển mục đích sử dụng đất (diện tích đất trồng lúa giảm 308 nghìn ha, một số loại đất nông nghiệp khác giảm 64 nghìn ha) và khai thác đưa quỹ đất chưa sử dụng vào khai thác.

Trong khi đó, theo kế hoạch sử dụng đất 5 năm (2011-2015), diện tích đất nông nghiệp và phi nông nghiệp tăng lên 1.067 nghìn ha (trong đó, diện tích đất trồng lúa giảm 169 nghìn ha, một số loại đất nông nghiệp khác giảm 104 nghìn ha).

Trên cơ sở quy hoạch trên, Bộ Tài chính đưa ra hai phương án thu đối với đất đai đến năm 2020.

Phương án 1, Bộ sẽ căn cứ vào hiện trạng, quy hoạch sử dụng đất, giá đất bình quân do nhà nước đang điều hành thu hiện nay và chính sách thu hiện tại, tổng số thu ngân sách từ đất (tiền sử dụng đất, tiền thuê đất, thuế sử dụng đất phi nông nghiệp, thuế chuyển nhượng quyền sử dụng đất) bình quân khoảng 81.646 tỷ đồng/năm.

Phương án 2 sẽ căn cứ vào hiện trạng, quy hoạch sử dụng đất, chính sách thu hiện hành, giá đất tăng 20% (không tính trượt giá) và có dự kiến phát sinh thêm khoản thu đối với thuế tài sản, tổng số thu ngân sách từ đất bình quân là 98.624 tỷ đồng/năm.

Theo đánh giá của Bộ Tài chính, nguồn lực tài chính khai thác từ đất đai tập trung vào ngân sách nhà nước trong cả giai đoạn 2011-2020 là rất lớn. Trên thực tế số thu này có thể còn cao hơn vì giá đất tính thu tiền sử dụng đất, tiền thuê đất theo lộ trình mới đang dần tiếp cận giá thị trường, nhất là trong trường hợp chuyển mạnh sang đấu giá đất để giao đất, cho thuê đất.

Cũng trong đề án này, Bộ Tài chính dự báo số thu từ việc cho thuê đất đối với các đơn vị sự nghiệp công lập tự chủ tài chính: khoảng 1.465 tỷ đồng.

Trong khi đó, dự báo số thu từ sắp xếp lại nhà, đất bao gồm cả các tập đoàn, tổng công ty nhà nước, khoảng 100.000 tỷ đồng. Dự báo số thu từ di dời các cơ sở gây ô nhiễm môi trường và di dời theo quy hoạch khoảng trên 18.000 tỷ đồng. Số thu từ bán nhà ở thuộc sở hữu nhà nước khoảng trên 3.800 tỷ đồng.

Thống kê của Bộ Tài chính cho thấy, nếu như năm 2002 số thu từ các khoản từ đất khoảng 5.486 tỷ đồng, chiếm 4, 4% tổng số thu ngân sách, thì đến năm 2010, số thu từ đất đai đã tăng lên là 67.767 tỷ đồng, chiếm 11,21% tổng số thu ngân sách nhà nước.