Dù Mỹ - Iran ngừng bắn, giá xăng và vé máy bay vẫn có thể giảm chậm

Sau khi Tổng thống Mỹ Donald Trump công bố thỏa thuận ngừng bắn với Iran ngày thứ Ba (7/4), giá xăng và nhiên liệu bay được dự báo sẽ dịu bớt.

Tuy nhiên, theo các chuyên gia, người tiêu dùng không nên kỳ vọng mặt bằng giá sẽ sớm giảm mạnh trở lại.

CHẬM PHẢN ÁNH VÀO GIÁ XĂNG

Ngay cả trong trường hợp giao tranh chấm dứt và hoạt động vận chuyển qua eo biển Hormuz hoàn toàn bình thường trở lại, giá xăng tại các cây xăng tại Mỹ nhiều khả năng cũng chỉ giảm chậm. 

Theo dữ liệu từ Hiệp hội Ô tô Mỹ (AAA) và công ty theo dõi giá nhiên liệu GasBuddy, ngay trước khi Chiến dịch Epic Fury của Mỹ phối hợp cùng Israel triển khai tại Iran bắt đầu, giá xăng trung bình tại Mỹ ở mức 2,98 USD/gallon. Đến ngày thứ Tư (8/4), con số này đã tăng lên 4,16 USD/gallon trên phạm vi toàn quốc,

Trong một bài đăng trên mạng xã hội X, ông Patrick De Haan, Giám đốc phân tích dầu mỏ của GasBuddy, cho rằng những người đang chờ giá giảm nên đợi thêm vài ngày rồi mới đổ xăng.

“Các cây xăng có thể tăng giá trong ngày thứ Tư sau khi giá bán buôn tăng mạnh vào thứ Ba, nhưng từ cuối tuần này, giá có thể giảm 1-3 cent/gallon sau mỗi vài ngày. Tuy nhiên, trong dài hạn, lệnh ngừng bắn và những gì diễn ra tiếp theo sẽ là yếu tố then chốt”, ông De Haan viết.

Tuy nhiên, nhận định với trang MarketWatch, ông De Haan cho rằng đà giảm giá chỉ có thể duy trì chừng nào tình hình còn diễn biến theo hướng tích cực. Bất kỳ sự leo thang mới nào hoặc những phát ngôn cứng rắn hơn đều có thể nhanh chóng đảo ngược xu hướng giảm đang được kỳ vọng.

Giá dầu thế giới đã giảm mạnh trong ngày 8/4. Giá dầu thô WTI giao sau tại thị trường New York giảm hơn 16%, đóng cửa ở mức 94,41 USD/thùng, đánh dấu phiên giảm giá mạnh nhất của loại dầu này kể từ tháng 4/2020. Giá dầu Brent giao sau tại London - giá tham chiếu của thị trường dầu lửa toàn cầu - giảm khoảng 13%, chốt phiên ở mức 94,75 USD/thùng. Tuy nhiên, dầu thô chỉ là một phần trong giá bán lẻ xăng và thường chiếm khoảng một nửa chi phí của mỗi gallon xăng tại Mỹ.

Theo ông Pavel Molchanov, nhà phân tích chiến lược đầu tư tại ngân hàng Raymond James, giá dầu thường mất 3-5 ngày mới tác động đến giá xăng bán lẻ. Tuy nhiên, ông cho biết giá xăng ở cây xăng thường tăng khá nhanh khi chi phí đầu vào đi lên, nhưng lại giảm chậm hơn nhiều khi giá dầu hạ nhiệt.

“Xét riêng việc giá dầu giảm mạnh hôm có thể giúp giá xăng tại Mỹ giảm khoảng 0,45 USD/gallon, qua đó kéo mức bình quân toàn quốc về quanh 3,7 USD/gallon”, ông Molchanov nói về diễn biến giá dầu ngày 8/4. Dù vậy, ông cho rằng phải mất ít nhất hai tuần mức giảm này mới phản ánh đầy đủ tại các cây xăng.

GIÁ NHIÊN LIỆU VẪN SẼ NEO CAO

Ông Molchanov cũng cho rằng dư địa giảm thêm của giá dầu sẽ phụ thuộc chủ yếu vào tốc độ phục hồi xuất khẩu từ Vịnh Ba Tư.

Trên thị trường tài chính, nhà đầu tư cổ phiếu giao dịch với tâm lý khá tích cực trong ngày 9/4. Dù vậy, diễn biến này trái ngược với sự thận trọng bao trùm thị trường trong những giờ đầu của lệnh ngừng bắn còn mong manh. Có thời điểm, đà tăng bị thu hẹp sau khi truyền thông Iran đưa tin hoạt động vận chuyển tàu chở dầu qua eo biển Hormuz lại gián đoạn, trong bối cảnh Israel tấn công Lebanon. Theo tờ báo Wall Street Journal, Iran được cho là chỉ chấp nhận tham gia đàm phán hòa bình nếu các cuộc tấn công nhằm vào Lebanon chấm dứt.

Theo ông Jason Pride, Giám đốc chiến lược và nghiên cứu đầu tư tại công ty Glenmede, thỏa thuận ngừng bắn là một bước hạ nhiệt đáng kể sau nhiều tuần xung đột căng thẳng và các mối đe dọa liên tục leo thang.

“Dù vậy, vẫn còn nhiều câu hỏi bỏ ngỏ về việc thỏa thuận này sẽ tác động ra sao tới tình trạng gián đoạn thực tế tại eo biển Hormuz, cũng như liệu lệnh ngừng bắn ngày 7/4 có thể mở đường cho hòa bình lâu dài hay không. Điều đó cho thấy các rủi ro lớn vẫn hiện hữu trước thềm đàm phán”, ông Pride nhận định với MarketWatch.

Trong khi đó, ông Michael Webber, người đứng đầu nhóm nghiên cứu năng lượng Webber Energy Group tại Đại học Texas ở Austin, cảnh báo rằng nếu lệnh ngừng bắn đổ vỡ, giá dầu và khí đốt có thể tăng vọt trở lại.

“Việc có thỏa thuận ngừng bắn và giá dầu kỳ hạn đi xuống không có nghĩa là nguồn cung thực tế đã nhanh chóng trở lại bình thường. Thị trường năng lượng toàn cầu đã bị gián đoạn hơn một tháng qua do hoạt động vận chuyển đình trệ, một phần sản lượng phải ngừng khai thác và nhiều cơ sở hạ tầng năng lượng trọng yếu tại Vịnh Ba Tư đã bị hư hại”, ông Webber chỉ ra.

Ông Webber cho rằng ngay cả khi eo biển Hormuz mở lại hoàn toàn, thị trường vẫn cần ít nhất vài tuần, thậm chí hơn một tháng, để khôi phục đầy đủ hoạt động vận tải biển và lưu thông tàu hàng. Vì vậy, theo ông, giá xăng, dầu diesel và nhiên liệu bay sẽ còn duy trì ở mức cao trong một thời gian nữa.

KHI NÀO GIÁ VÉ MÁY BAY GIẢM?

Dầu diesel chủ yếu dùng cho vận tải đường bộ và logistics, trong khi máy bay sử dụng nhiên liệu bay riêng. Vì vậy, khi giá dầu tăng, chi phí vận chuyển hàng hóa và giá vé máy bay đều chịu áp lực đi lên.

Trong cuộc họp công bố kết quả kinh doanh ngày 8/4, ông Ed Bastian, CEO hãng hàng không Delta Air Lines, cho biết chiến sự đã khiến giá nhiên liệu bay tăng vọt chưa từng thấy, lên gần gấp đôi so với đầu năm. Theo chỉ số Argus U.S. Jet Fuel Index, giá nhiên liệu bay hiện cũng đã gần gấp đôi so với thời điểm chiến sự bắt đầu.

Trong phiên giao dịch ngày 8/4, giá cổ phiếu Delta Air Lines tăng khi nhà đầu tư đánh giá tích cực khả năng kiểm soát chi phí nhiên liệu tăng cao của hãng, cùng triển vọng nhu cầu đi lại. Một lợi thế đáng chú ý là Delta sở hữu nhà máy lọc dầu riêng.

Theo ông Michael Taylor, người phụ trách mảng du lịch tại công ty JD Power, nếu giá xăng giảm chậm thì giá vé máy bay còn điều chỉnh chậm hơn. Ông cho rằng đây là đặc điểm phổ biến của ngành hàng không, khi giá vé máy bay thường điều chỉnh chậm hơn cả giá xăng tại cây xăng - vốn đã có xu hướng giảm khá chậm.

Một nguyên nhân là các hãng hàng không lớn của Mỹ hiện mua nhiên liệu theo giá giao ngay, thay vì neo theo giá kỳ hạn như trước. Điều đó đồng nghĩa các hãng cũng phải đối mặt với biến động giá mạnh và tình trạng chi phí hạ nhiệt chậm, tương tự người tiêu dùng.

Theo ông Taylor, hiện vẫn còn quá sớm để kết luận lệnh ngừng bắn có giúp kéo giá vé máy bay mùa hè đi xuống hay không.

“Điều này giống như cố canh đúng nhịp của thị trường chứng khoán. Gần như không thể làm được”, ông Taylor nói. Ông cũng cho rằng, với người lái xe, ngoài yếu tố Trung Đông, còn có những nguyên nhân khác khiến giá xăng nhiều khả năng duy trì ở mức cao trong thời gian tới.

Còn theo bà Aixa Diaz, người phát ngôn của Hiệp hội Ô tô Mỹ (AAA), đây là giai đoạn cao điểm tiêu thụ xăng, khi thời tiết ấm lên thúc đẩy nhu cầu đi lại tăng lên và xăng pha chế theo công thức mùa hè - vốn có chi phí cao hơn - bắt đầu được đưa ra thị trường. Bà cho biết giá xăng tại cây xăng thường đạt đỉnh vào khoảng tháng 7.

Trong khi đó, ông Denton Cinquegrana, nhà phân tích dầu mỏ trưởng tại công ty OPIS, cho rằng người lái xe không nên kỳ vọng giá xăng sẽ quay về mức trước chiến sự trong phần còn lại của năm nay.

“Phải mất thêm một thời gian nữa thị trường mới có thể đảo ngược hết những biến động của hơn một tháng vừa qua”, ông Cinquegrana nhận định.