Thành phố Hà Nội đang lấy ý kiến đối với Nghị quyết của HĐND Thành phố về quy định giao đất, cho thuê đất, chuyển mục đích sử dụng đất; chính sách ưu đãi miễn, giảm tiền sử dụng đất, tiền thuê đất; chính sách bồi thường, hỗ trợ khi Nhà nước thu hồi đất trên địa bàn Thành phố Hà Nội. Trong đó, nhiều cơ chế đã được đề xuất nhằm tháo gỡ những vướng mắc hiện nay...

Giai đoạn 2026–2030, Thành phố Hà Nội đặt mục tiêu tăng trưởng kinh tế - xã hội hai con số, đồng thời hình thành các động lực phát triển mới, nâng cao vai trò trung tâm của Thủ đô. Để đạt được mục tiêu này, Hà Nội xác định phải thực hiện nhiều nhóm nhiệm vụ, trong đó, trọng tâm là đẩy nhanh tiến độ các dự án đầu tư lớn, có sức lan tỏa cao, đóng góp trực tiếp vào tăng trưởng và cải thiện chất lượng đô thị.

Tuy nhiên, thực tế vẫn còn nhiều vướng mắc về cơ chế, chính sách. Vì vậy, việc ban hành một khuôn khổ pháp lý rõ ràng, thống nhất là cần thiết nhằm tạo cơ sở triển khai đồng bộ, nâng cao hiệu quả thực thi và tháo gỡ khó khăn. Nghị quyết của HĐND Thành phố được kỳ vọng sẽ là nền tảng quan trọng thúc đẩy tiến độ các dự án trọng điểm trên địa bàn.

BỔ SUNG CƠ CHẾ HỖ TRỢ LINH HOẠT 

Trong đó, về bồi thường, hỗ trợ khi Nhà nước thu hồi đất, tại dự thảo Nghị định, Hà Nội đề xuất bổ sung cơ chế linh hoạt cho các khoản hỗ trợ khác. Cụ thể, ngoài trường hợp hỗ trợ khác theo quy định của Luật Đất đai và UBND Thành phố, căn cứ vào tình hình thực tế tại địa phương, UBND cấp xã quyết định biện pháp, mức hỗ trợ khác để đảm bảo có chỗ ở, ổn định đời sống, sản xuất đối với người có đất, chủ sở hữu tài sản bị thu hồi cho từng trường hợp cụ thể. Việc hỗ trợ được thực hiện bằng tiền, mức hỗ trợ không vượt quá mức bồi thường.

Đối với hỗ trợ, tái định cư những trường hợp sử dụng nhà ở tại các khu tập thể chưa được cấp Giấy chứng nhận quyền sử dụng đất, quyền sở hữu nhà ở, có khuôn viên riêng, sử dụng riêng trước ngày 15/10/1993, không thuộc trường hợp giao đất không đúng thẩm quyền, Dự thảo quy định hỗ trợ cả về đất và tài sản trên đất. Theo đó, hộ gia đình, cá nhân sử dụng nhà ở tại các khu tập thể chưa được cấp Giấy chứng nhận quyền sử dụng đất, quyền sở hữu nhà ở, có khuôn viên riêng, sử dụng riêng, không thuộc trường hợp giao đất không đúng thẩm quyền, được hỗ trợ 60% giá trị nhà và 60% giá trị đất đối với diện tích đất có nhà ở, không vượt quá hạn mức giao đất ở theo quy định của UBND Thành phố.

Về tái định cư, ngoài khoản hỗ trợ trên, hộ gia đình, cá nhân được mua 1 căn hộ tái định cư theo giá do Sở Xây dựng xác định.

Đối với trường hợp đặc biệt, gồm hộ gia đình, cá nhân, người gốc Việt Nam định cư ở nước ngoài đang sử dụng đất ở, đang sở hữu nhà ở gắn liền với quyền sử dụng đất trên địa bàn Thành phố đủ điều kiện được bồi thường khi Nhà nước thu hồi, thì được bồi thường bằng giao đất ở, bán nhà ở tái định cư theo quy định nếu Nhà nước thu hồi hết đất ở mà hộ gia đình, cá nhân còn đất ở, nhà ở khác trên địa bàn xã, phường nơi có đất thu hồi nhưng diện tích nhỏ hơn diện tích tối thiểu được phép tách thửa tại địa phương; Nhà nước thu hồi một phần đất ở mà không được xây dựng nhà ở tại diện tích đất còn lại.

XỬ LÝ TỒN TẠI SAU GIAO ĐẤT DỊCH VỤ, ĐẤT Ở

Song song cơ chế hỗ trợ, tái định cư, Dự thảo cũng đề cập việc xử lý tồn tại trong hỗ trợ chuyển đổi nghề nghiệp và tạo việc làm bằng hình thức giao đất dịch vụ, đất ở. Theo đó, đề xuất giao UBND Thành phố xem xét, quyết định xử lý các trường hợp tồn tại trong hỗ trợ chuyển đổi nghề nghiệp và tạo việc làm bằng hình thức giao đất dịch vụ, đất ở.

Nguyên tắc thực hiện là áp dụng chính sách của UBND tỉnh Hà Tây (trước đây), các văn bản chấp thuận của UBND Thành phố, Nghị quyết của HĐND quận Hà Đông (trước đây) và các cam kết bằng văn bản của chính quyền địa phương trước đây với người dân, để xử lý, giải quyết trên địa bàn các phường, xã thuộc các quận, huyện: Hà Đông, Quốc Oai, Thanh Oai, Thanh Trì, Hoài Đức (trước sắp xếp);

Việc triển khai theo từng địa bàn phường, xã, không phát sinh ra những địa phương khác và không xem xét các phát sinh mới trong chính sách giao đất dịch vụ, đất ở;

Việc tổ chức thực hiện bảo đảm công khai, minh bạch, khách quan, công bằng giữa các hộ có đất nông nghiệp bị thu hồi; bảo đảm ổn định an ninh, trật tự xã hội, không làm phát sinh các điểm nóng, tiềm ẩn nguy cơ phức tạp kéo dài;

UBND, Chủ tịch UBND phường, xã chịu trách nhiệm cụ thể về hồ sơ, số liệu, đối tượng, tiêu chuẩn đất dịch vụ, đất ở được giao và không để lợi dụng tình hình để vi phạm pháp luật, vụ lợi;

Đối với trường hợp được giao đất dịch vụ, đất ở vượt 50m2/hộ gốc theo Đề án giao đất đã phê duyệt (giao đất cho từng thành viên trong hộ gia đình), và trường hợp đã đi thoát ly làm cán bộ công nhân viên nhà nước không còn ai trực tiếp sản xuất nông nghiệp đã được hỗ trợ chuyển đổi nghề và tạo việc làm bằng hình thức giao đất đất ở đồng thời với giao đất ở giãn dân trên địa bàn quận Hà Đông (trước sắp xếp); trường hợp chưa phê duyệt phương án bồi thường, hỗ trợ giải phóng mặt bằng trên địa bàn các huyện Thanh Trì, Thanh Oai, Hoài Đức (trước sắp xếp), việc thu tiền sử dụng đất do UBND Thành phố xem xét, quyết định.