Khi bộ trưởng lần đầu “đi thi”

Cho dù mới qua một tiếng trả lời chất vấn trực tiếp của Bộ trưởng Bộ Giao thông Vận tải Đinh La Thăng, song đã có không ít lời nhận xét được các đại biểu Quốc hội đưa ra không ngại ngần, không chỉ dành cho “nhân vật chính” trong giờ giải lao phiên chất vấn và trả lời chất vấn đầu tiên của Quốc hội sáng 23/11.

Một số vị đại biểu dày dạn kinh nghiệm nghị trường đánh giá cao cách điều hành quyết liệt, chỉ tập trung vào các nhóm vấn đề đã được Quốc hội quyết định của chủ tọa kỳ họp.

Tuy nhiên, một số ý kiến khác lại có phần e ngại điều này sẽ ảnh hướng đến tâm lý của cả người hỏi và trả lời.

Theo một vị nữ đại biểu, thì việc chủ tọa liên tục “ngắt mạch” câu trả lời của Bộ trưởng cũng khiến Bộ trưởng bối rối, vì dù sao cũng là lần đầu tiên ông đăng đàn.

“Ngay câu đầu tiên đã không được trả lời thì dù sao cũng tác động đến tâm lý”, đại biểu nhận xét về cách điều hành hơi “cứng nhắc” của chủ tọa phiên họp.

“Câu đầu tiên” mà vị đại biểu này nhắc đến chính là câu hỏi của đại biểu Nguyễn Bá Thuyền (Lâm Đồng) về khó khăn lớn nhất của Bộ trưởng khi không học về chuyên ngành giao thông, nhưng được giao nhiệm vụ làm Bộ trưởng Bộ Giao thông Vận tải.

Tại văn bản trả lời chất vấn, Bộ trưởng Thăng đáp: “Được Quốc hội và Chính phủ giao nhiệm vụ làm Bộ trưởng Bộ Giao thông Vận tải, tôi luôn ý thức được trách nhiệm của người đứng đầu ngành giao thông vận tải. Một trong những khó khăn đặt ra đối với ngành giao thông vận tải nói riêng và của toàn xã hội nói chung, chính là tình trạng ùn tắc giao thông và tai nạn giao thông, tình trạng xuống cấp của nhiều tuyến đường hiện nay.

Để khắc phục khó khăn trên, tôi và các cán bộ, nhân viên của ngành đang nỗ lực thực hiện các giải pháp đã được Chính phủ chỉ đạo, nghiên cứu và đưa ra các biện pháp có tính đột phá để trình Thủ tướng nhằm hạn chế tối đa tai nạn giao thông và khắc phục ùn tắc giao thông.

Tôi mong rằng, đại biểu với cương vị của mình sẽ hướng dẫn cử tri cùng đồng thuận với các bộ, ngành thực hiện các giải pháp để giảm tai nạn giao thông và ùn tắc giao thông, thực hiện nghiêm các quy định của pháp luật về bảo đảm trật tự an toàn giao thông”.

Cho rằng, “ai cũng hiểu, chỉ mình Bộ trưởng không hiểu” vấn đề mà mình định hỏi, nên đại biểu Thuyền đã nhấn nút đầu tiên để nêu lại nguyên văn câu hỏi này.

Nhưng, ngay sau khi đại biểu Thuyền chất vấn, Chủ tịch Quốc hội Nguyễn Sinh Hùng - người điều hành phiên họp - đã nhắc: câu hỏi này Bộ trưởng trả lời riêng cho đại biểu, vì không nằm trong nhóm vấn đề dành cho Bộ trưởng.

Sau khi nghe thêm 3 chất vấn khác, Bộ trưởng Thăng bắt đầu trả lời câu hỏi này, Chủ tịch nhắc lại đề nghị trả lời riêng.

Ví von việc các bộ trưởng đăng đàn cũng như học trò đi thi, Bộ trưởng Thăng nói rằng có thể ông “thi” trước nên có phần lúng túng, các “học trò - bộ trưởng” đi sau chắc sẽ tốt hơn, để mong nhận được sự thông cảm của đại biểu và cử tri.

Vậy nhưng, sau khi Bộ trưởng trả lời 4 vị đại biểu đầu tiên, cả 4 vị đều tiếp tục nhấn nút.

Đại biểu Nguyễn Bá Thuyền thẳng thắn ngay trước nghị trường: “Tôi cũng rất chia sẻ với Bộ trưởng, vì Bộ trưởng mới trả lời lần đầu, nhưng nếu cứ trả lời lòng vòng như thế thì ai cũng làm Bộ trưởng được”.

Trao đổi với báo chí, đại biểu Nguyễn Thị Khá (Trà Vinh), một trong 4 vị đã chất vấn đợt đầu nhận xét: đại biểu chỉ hỏi về ùn tắc và tai nạn giao thông mà Bộ trưởng nói về cảng hàng không, cảng biển, như thế là lan man hoặc là “câu giờ”.

Cũng khá thẳng thắn, đại biểu - doanh nhân Phan Văn Quý nói rằng ông rất chia sẻ với Bộ trưởng Thăng khi ông từ vị trí điều hành doanh nghiệp mới lên làm quản lý Nhà nước. Hơn nữa đây là lần đầu trả lời chất vấn trước Quốc hội nên cũng có thể bị “run”.

Chủ tịch Quốc hội nhận xét, đồng chí Bộ trưởng trả lời nói chung là rõ ràng và đi thẳng vào vấn đề, không tránh né, tất nhiên là cách trình bày, cách diễn giải thì cũng có lúc hơi vòng vo một chút, có lúc hơi dài một chút, kể cả hỏi và trả lời cũng có nhiều lúc đi ra ngoài vấn đề một chút, nhưng nói chung cũng là cần thiết.

Tham dự phiên chất vấn với tư cách khách mời, nguyên Bộ trưởng Bộ Giao thông Vận tải Đồng Sỹ Nguyên nói với báo chí: “Bộ trưởng Đinh La Thăng chưa thực sự bắt đúng bệnh của giao thông”.

Theo “vị tướng huyền thoại” - như cách gọi của Bộ trưởng Thăng, muốn giải quyết vấn đề giao thông, trước hết phải giải quyết việc nhập cư một cách ồ ạt, vô trật tự, vô kỷ cương.

Cũng theo đánh giá của ông Nguyên thì những giải pháp Bộ trưởng Thăng đưa ra còn chưa “ăn thua”. “Có kỷ cương gì đâu, ai muốn làm gì thì làm, đi kiểu gì thì đi, thậm chí vỉa hè để cả ôtô trên đó”, ông Nguyên nói.

Ông cũng nhận xét, đại biểu hỏi chưa đúng trọng tâm, đáng lẽ phải hỏi cho được nguyên nhân trước, vì sao tai nạn, tắc đường, đường xấu. Chưa chẩn đoán thì làm sao chữa được bệnh.