Lý do chứng khoán Ấn Độ tụt lại sau Hàn Quốc và Đài Loan

Năm 2026, cơn sốt trí tuệ nhân tạo (AI) tiếp tục là động lực chính của dòng vốn trên thị trường chứng khoán toàn cầu. Tâm lý hưng phấn của nhà đầu tư đã đẩy vốn hóa của những cổ phiếu gắn với AI và bán dẫn như TSMC, Samsung và SK Hynix vượt mốc 1 nghìn tỷ USD.

Tuy nhiên, diễn biến này lại là bất lợi lớn với Ấn Độ - nền kinh tế lớn tăng trưởng nhanh nhất thế giới nhưng thiếu một doanh nghiệp AI quy mô đủ lớn để thu hút dòng vốn toàn cầu.

Sức ép càng rõ hơn khi câu chuyện tiêu dùng nội địa, vốn là điểm hấp dẫn lớn của thị trường Ấn Độ trong nhiều năm qua, bắt đầu xuất hiện dấu hiệu suy yếu. Các hộ gia đình nước này đang chịu tác động từ lạm phát cao hơn, đồng nội tệ mất giá và tốc độ tạo việc làm chất lượng cao chậm lại.

Tiêu dùng suy yếu, trong khi chi phí đầu vào tăng do xung đột ở Trung Đông, được dự báo sẽ kéo giảm tăng trưởng lợi nhuận của doanh nghiệp Ấn Độ trong năm tài khóa kết thúc vào tháng 3/2027. Theo các chuyên gia, những sức ép này càng khiến nhà đầu tư nước ngoài có thêm lý do rút vốn khỏi thị trường Ấn Độ.

Theo dữ liệu từ cơ quan lưu ký chứng khoán NSDL của Ấn Độ, từ tháng 1 đến nay, nhà đầu tư nước ngoài đã bán ròng 27,6 tỷ USD cổ phiếu Ấn Độ, cao hơn đáng kể so với mức bán ròng 18,9 tỷ USD trong cả năm 2025.

Trong khi đó, vốn hóa của các thị trường chứng khoán trong khu vực lại tăng mạnh. Ngày 26/5, vốn hóa thị trường chứng khoán Đài Loan đạt gần 5 nghìn tỷ USD, giúp thị trường này vượt Ấn Độ để trở thành thị trường cổ phiếu lớn thứ 5 thế giới. Chỉ một tuần sau, Hàn Quốc cũng vượt qua Ấn Độ, khiến thị trường chứng khoán Ấn Độ rơi xuống vị trí thứ 7.

Thực tế cho thấy cục diện đảo chiều tương đối nhanh. Mới chỉ khoảng 18 tháng trước, vốn hóa thị trường chứng khoán Ấn Độ vẫn cao gấp 3,5 lần Hàn Quốc và gấp hơn 2 lầnso với thị trường Đài Loan.

“Ấn Độ từng là một trong những thị trường tăng trưởng tốt nhất trong gần một thập kỷ tính đến năm 2024. Tuy nhiên, chỉ trong chưa đầy 2 năm qua, câu chuyện về Ấn Độ đã chuyển từ ‘thị trường hấp dẫn nhất’ thành thị trường ‘không ai còn muốn nghĩ tới’, ông Nitin Jain, CEO công ty Kotak Mahindra Asset Management Singapore, nhận xét với CNBC.

Ngược lại, Hàn Quốc và Đài Loan đang hưởng lợi lớn từ làn sóng đầu tư vào AI và bán dẫn. Tính từ đầu năm đến nay, chỉ số Kospi 200 của Hàn Quốc đã tăng hơn 130%, trong khi chỉ số FTSE TWSE 50 của Đài Loan tăng hơn 60%, vượt xa các thị trường khác tại châu Á. Ngược lại, các chỉ số chứng khoán chuẩn của Ấn Độ là những chỉ số duy nhất giảm điểm, mất hơn 10%, theo dữ liệu từ LSEG.

Theo ông Jain, AI hiện là chủ đề đầu tư có sức hút rất lớn. Chừng nào lợi nhuận của các doanh nghiệp trong lĩnh vực này còn tiếp tục được dự báo tăng, nhà đầu tư sẽ vẫn ưu tiên các thị trường hưởng lợi trực tiếp từ AI, thay vì chuyển vốn sang những thị trường khác.

Trong khi đó, Ấn Độ được cho là đã bỏ lỡ làn sóng này. Theo ông Venugopal Garre, CEO kiêm Trưởng bộ phận nghiên cứu Ấn Độ tại công ty nghiên cứu đầu tư Bernstein, nước này không có hệ sinh thái sản xuất bán dẫn đủ mạnh.

“Ở mảng dịch vụ, các công ty công nghệ thông tin Ấn Độ vẫn chủ yếu dựa vào dịch vụ và lợi thế chi phí lao động thấp, thay vì chuyển mạnh sang những lĩnh vực mới hơn, đòi hỏi nhiều vốn và có mức độ rủi ro cao hơn”, ông Garre chỉ ra.

Dù vậy, một số chuyên gia cho rằng việc Ấn Độ thiếu các doanh nghiệp hưởng lợi trực tiếp từ làn sóng AI không phải là nguyên nhân chính khiến nhà đầu tư toàn cầu rút vốn khỏi thị trường này.

“Brazil cũng không có nhóm cổ phiếu AI nổi bật, nhưng thị trường chứng khoán nước này vẫn tăng trưởng tốt”, ông Sridhar Sivaram, Giám đốc đầu tư tại công ty chứng khoán Enam Securities ở Mumbai, nói. Theo ông, vấn đề lớn hơn nằm ở chỗ cổ phiếu Ấn Độ đang được định giá cao, trong khi tăng trưởng lợi nhuận doanh nghiệp năm ngoái chỉ ở mức “rất khiêm tốn”.

Theo dữ liệu từ công ty nghiên cứu Alpine Macro, cổ phiếu Ấn Độ hiện giao dịch ở mức 21 lần lợi nhuận dự phóng, tương đương Đài Loan. Trong khi đó, cổ phiếu Hàn Quốc chỉ giao dịch ở mức 9 lần lợi nhuận dự phóng. Điều này cho thấy nhà đầu tư đang phải trả mức giá khá cao để mua cổ phiếu Ấn Độ, trong khi triển vọng lợi nhuận không tương xứng với định giá.

Triển vọng lợi nhuận của doanh nghiệp Ấn Độ cũng đang chịu sức ép. Công ty chứng khoán Nomura đã hạ 4% dự báo lợi nhuận đối với 256 doanh nghiệp lớn của Ấn Độ mà công ty theo dõi trong năm tài khóa kết thúc vào tháng 3/2027, chủ yếu do tác động từ xung đột ở Trung Đông.

Diễn biến kém tích cực của thị trường chứng khoán Ấn Độ cũng thể hiện qua việc tỷ trọng của thị trường này trong chỉ số MSCI giảm mạnh. Từ mức đỉnh gần 20% vào năm 2024, tỷ trọng của Ấn Độ hiện chỉ còn khoảng 11%.

Theo các nhà phân tích, nếu xung đột ở Trung Đông kết thúc, một số sức ép ngắn hạn đối với thị trường Ấn Độ có thể hạ nhiệt. Tuy nhiên, nhà đầu tư vẫn lo ngại về những vấn đề dài hạn hơn, nhất là triển vọng tiêu dùng trong nước và khả năng cạnh tranh của ngành công nghệ thông tin Ấn Độ trong bối cảnh AI phát triển nhanh.

Theo ông Yan Wang, Trưởng bộ phận chiến lược thị trường mới nổi và Trung Quốc tại Alpine Macro, sự phát triển của tự động hóa và robot đang làm giảm vai trò của lao động giá rẻ - yếu tố lâu nay được xem là một lợi thế cạnh tranh của Ấn Độ. Đồng thời, tốc độ ứng dụng AI nhanh cũng đặt ra câu hỏi về triển vọng dài hạn của một số mảng trong ngành công nghệ thông tin nước này.

“Kết hợp với mặt bằng định giá cổ phiếu vẫn còn cao, những yếu tố này có thể tiếp tục hạn chế sự hào hứng của nhà đầu tư nước ngoài đối với Ấn Độ, ngay cả khi căng thẳng địa chính trị hạ nhiệt”, ông Wang nhận xét với CNBC.