Tổng hòa nhiều yếu tố có thể hạn chế dư địa tăng của thị trường và gia tăng mức độ biến động trong tháng tới. Mặc dù vậy, các nhịp điều chỉnh mạnh nếu xảy ra có thể mở ra cơ hội tích lũy cổ phiếu với mức định giá hấp dẫn hơn cho nhà đầu tư dài hạn.

Thị trường chứng khoán Việt Nam tiếp tục cho thấy sức bật mạnh mẽ trong tháng 4, ghi nhận pha “lội ngược dòng” điểm số ấn tượng và giúp quý 2/2026 khởi đầu thuận lợi. Sau khi giảm 11% trong tháng 3, VN-Index có 4 tuần tăng điểm trọn vẹn, qua đó tăng 10,7% trong tháng 4, mức tăng mạnh nhất kể từ tháng 8/2025.

Đà phục hồi của thị trường được hỗ trợ bởi xu thế hồi phục chung tại thị trường chứng khoán thế giới với nhiều thị trường đã vượt các mức đỉnh cũ trong giai đoạn ngừng bắn giữa Mỹ, Israel & Iran; thông tin FTSE Russell xác nhận Việt Nam được nâng hạng lên thị trường mới nổi có hiệu lực từ tháng 9/2026; bức tranh kết quả kinh doanh quý 1 tương đối tích cực, và một số chính sách hỗ trợ kinh tế của Chính phủ mới như điều hành hạ mặt bằng lãi suất hay nâng ngưỡng chịu thuế của hộ kinh doanh lên mức 1 tỷ đồng.

Tuy nhiên, động lực hồi phục phần lớn đến từ nhóm Bất động sản. Riêng trong tháng 4, VIC (+58,5%) và VHM (+41,7%) đã đóng góp tới 167 điểm trong tổng số 179 điểm tăng của VN-Index. Nếu tiếp tục loại trừ nhóm Vingroup, VN-Index gần như đi ngang trong tháng 4 với mức tăng chỉ 0,6%. Dù vậy, thị trường vẫn ghi nhận diễn biến tích cực ở nhóm Ngân hàng, với mức tăng nổi bật tại TCB (+10,3%), LPB (+12,9%), STB (+8,5%) và MSB (+8,2%).

Về định giá, theo SSI Research, tính đến cuối tháng 4/2026, VN-Index đang giao dịch ở mức P/E dự phóng 13,2x, tiệm cận mức trung bình 10 năm là 14,0x; nếu loại trừ các cổ phiếu thuộc Vingroup (VIC, VHM, VRE), mức định giá chỉ còn 10,3x.

Sau tháng 4 với nhiều thông tin hỗ trợ như triển vọng nâng hạng thị trường, tăng trưởng lợi nhuận quý 1 tích cực, giá dầu điều chỉnh và các chính sách hỗ trợ từ Chính phủ, tháng 5 thường là giai đoạn trống thông tin hơn đối với thị trường.

Tổng dư nợ cho vay ký quỹ ước đạt khoảng 424 nghìn tỷ đồng vào cuối tháng 3/2026, tăng 3% so với quý trước và khoảng 50% so với cùng kỳ. Mức tăng này tương đương khoảng 35% giá trị bán ròng của khối ngoại trong cùng kỳ.

Dù tăng mạnh, tỷ lệ dư nợ margin/vốn chủ sở hữu của các công ty chứng khoán vẫn ở mức kiểm soát được (~102%), nhờ các đợt tăng vốn đáng kể trong năm 2025 cùng với lợi nhuận giữ lại cao hơn. Tuy nhiên, dư nợ margin so với giá trị vốn hóa free-float trên HOSE đã tăng lên 13,4%, từ mức 12,2% cuối năm 2025 và 10,8% cuối năm 2024.

SSI Research kỳ vọng tăng trưởng lợi nhuận sẽ chậm lại trong các quý tới, do tác động đồng thời của giá nhiên liệu và chi phí vốn duy trì ở mức cao, cùng với nền so sánh cao trong giai đoạn Q2–3/2025 (khi NPATMI toàn thị trường tăng hơn 30%, so với mức 21% trong quý 1/2025).

"Tổng hòa các yếu tố trên có thể hạn chế dư địa tăng của thị trường và gia tăng mức độ biến động trong tháng tới. Mặc dù vậy, các nhịp điều chỉnh mạnh nếu xảy ra có thể mở ra cơ hội tích lũy cổ phiếu với mức định giá hấp dẫn hơn cho nhà đầu tư dài hạn", SSI Research nhấn mạnh.

Trong bối cảnh thanh khoản thường suy giảm trong tháng 5, dòng tiền có thể có xu hướng ưu tiên các cổ phiếu vốn hóa trung bình (midcap) có triển vọng lợi nhuận tích cực và định giá hấp dẫn.

Đặc biệt, Việt Nam có khả năng cao được đưa vào danh sách theo dõi (Watchlist) của MSCI trong kỳ đánh giá tháng 6/2026. Hiện tại, thị trường đã đáp ứng 10/18 tiêu chí về khả năng tiếp cận thị trường của MSCI và đang tiếp tục cải thiện trên tất cả các tiêu chí còn lại.

Các bước tiến đáng chú ý bao gồm việc triển khai hiệu quả cơ chế Non-Prefunding, lộ trình áp dụng cơ chế đối tác bù trừ trung tâm (CCP) đang đi đúng kế hoạch, và mở rộng công cụ tạo vị thế bán thông qua hợp đồng tương lai chỉ số VN30. Đồng thời, mức độ công bố thông tin bằng tiếng Anh từ phía cơ quan quản lý và doanh nghiệp niêm yết cũng được cải thiện rõ rệt.

Về giới hạn sở hữu nước ngoài, tỷ lệ sở hữu nước ngoài thực tế trên HOSE đã tăng từ 41,4% lên 46% trong tháng 4/2026, chủ yếu nhờ các doanh nghiệp vốn hóa lớn mới niêm yết với “room ngoại” 100%. Nhờ đó, 17/18 tiêu chí của MSCI hiện đã tiệm cận mức đáp ứng cơ bản.

Thách thức còn lại chủ yếu nằm ở việc tự do hóa thị trường ngoại hối (FX). Dù đây là tiêu chí phức tạp, nhưng không phải là rào cản tuyệt đối, nhiều thị trường mới nổi hiện tại của MSCI cũng chưa hoàn toàn đáp ứng tiêu chí này. Đáng chú ý, các thảo luận gần đây về việc cho phép ngân hàng thương mại cung cấp các công cụ phòng ngừa rủi ro tỷ giá (FX hedging) được xem là tín hiệu tích cực, qua đó củng cố thêm triển vọng được đưa vào Watchlist.