Nhà đàm phán thương mại cấp cao nhất của Nhật Bản, ông Ryosei Akazawa, cho biết phía Mỹ đã xác nhận sẽ chấm dứt việc cộng thêm thuế quan đối ứng vào thuế quan cũ đối với Nhật Bản và sẽ giảm thuế quan ô tô như đã hứa...

Tuyên bố này được đưa ra sau khi ông Akazawa có cuộc gặp với giới chức Mỹ ở Washington vào tuần vừa rồi.

Theo hãng tin Bloomberg, cuộc gặp giữa ông Akazawa với hai nhà đàm phán thương mại cấp cao nhất của Mỹ là Bộ trưởng Bộ Thương mại Howard Lutnick và Bộ trưởng Bộ Tài chính Mỹ Scott Bessent đã diễn ra vào ngày thứ Năm. Những thông tin mà ông Akazawa công bố với báo giới sau cuộc gặp đã mang lại một sự giải tỏa nhất định trong lúc có nhiều mối hoài nghi về chi tiết cụ thể của thỏa thuận thương mại mà Mỹ và Nhật Bản đạt được vào tháng trước.

Ông Akazawa cho biết giới chức Mỹ lấy làm tiếc rằng quy tắc cộng dồn thuế quan đã được áp dụng với Nhật Bản dù hai bên đã có thỏa thuận miệng là không áp dụng quy tắc này. Theo vị Bộ trưởng Nhật Bản, phía Mỹ nói sẽ hoàn lại tất cả tiền thuế quan bị thu thừa, nhưng hai bên chưa nhất trí được về một khung thời gian cụ thể cho việc thực thi thỏa thuận.

Hiện tại, mới chỉ có phía Nhật lên tiếng về kết quả cuộc gặp vừa rồi, còn phía Mỹ chưa đưa ra tuyên bố nào.

“Chúng tôi đã xác nhận rằng khi nào phía Mỹ điều chỉnh sắc lệnh điều hành về thuế quan đối ứng, họ sẽ có một sắc lệnh khác giảm thuế quan đối với ô tô và linh kiện ô tô. Chúng tôi sẽ thúc giục phía Mỹ thông qua tất cả phương tiện và kênh sẵn có” - ông Akazawa phát biểu. Ông nói thêm rằng ông không chắc đến khi nào thì Mỹ sẽ ban hành các sắc lệnh nhưng vậy, nhưng nhận định sẽ không mất thời gian tới 6 tháng hay 1 năm.

Theo quy tắc cộng dồn thuế quan, thuế đối ứng 15% đối với Nhật Bản sẽ được cộng thêm vào thuế quan đã có từ trước đối với hàng hóa nước này xuất khẩu sang Mỹ. Khi Nhật Bản được miễn trừ khỏi quy tắc này, mức thuế 15% sẽ được áp với tất cả các mặt hàng Nhật Bản trước đó chịu thuế suất thấp hơn 15% khi vào thị trường Mỹ. Những măt hàng trước đây đã có thuế quan trên 15% sẽ không bị áp thêm thuế đối ứng.

Dù chênh lệch thuế suất giữa việc cộng dồn và không cộng dồn thuế đối ứng vào thuế quan cũ là không lớn, sự thiếu rõ ràng về vấn đề này đã khiến dư luận Nhật Bản hoang mang trong những ngày gần đây, sau khi thuế quan đối ứng của Mỹ chính thức có hiệu lực vào ngày 7/8. Ngoài ra, các hãng xe Nhật vẫn đang bị Mỹ áp thuế quan 27,5%, gồm thuế cũ 2,5% và thuế mới 25% mà ông Trump áp lên toàn bộ ô tô và linh kiện ô tô nhập khẩu vào Mỹ.

“Mỗi ngày trôi qua, thiệt hại đối với các công ty Nhật Bản càng tăng thêm”, ông Akazawa nói, cho biết một số công ty Nhật đang thiệt hại 100 triệu yên (697.000 USD) mỗi giờ đồng hồ vì thuế quan, nhưng không nói cụ thể đó là những công ty nào. “Vì thế… chúng tôi tìm cách để Mỹ có sắc lệnh mới nhanh nhất có thể”, ông nói.

Việc thiếu rõ ràng về thời điểm cắt giảm thuế quan ô tô xuống 15% như đã hứa đang khiến các công ty giữ vai trò trụ cột của nền kinh tế Nhật Bản gặp khó khăn trong việc lên kế hoạch sản xuất - kinh doanh. Ngành ô tô sử dụng khoảng 8% lực lượng lao động của Nhật và là ngành tạo ra xu hướng tăng trưởng tiền lương ở nước này.

Tuần vừa rồi, hãng xe Toyota đã hạ dự báo lợi nhuận ròng hàng năm khi cảnh báo về khoản thiệt hại 1,4 nghìn tỷ yên (9,5 tỷ USD) do thuế quan của Mỹ. Nhà sản xuất ô tô lớn nhất thế giới hiện dự kiến lợi nhuận hoạt động đạt 3,2 nghìn tỷ yên cho năm tài khóa kết thúc vào tháng 3/2026, giảm so với dự báo ban đầu là 3,8 nghìn tỷ yên.

Tuy nhiên, cũng có một số hãng xe Nhật đặt hy vọng vào việc thuế quan sẽ được cắt giảm sớm hơn dự kiến. Hôm thứ Tư tuần trước, Honda Motor Co. nâng dự báo lợi nhuận hàng năm để phản ánh mức thuế quan 15% đối với hàng hóa Nhật Bản, ước tính lợi nhuận hoạt động đạt 700 tỷ yên (4,7 tỷ USD) cho năm tài khóa kết thúc vào tháng 3/2026, tăng so với dự báo trước đó là 500 tỷ yên.