Diễn đàn Logistics Vùng lần VII - 2026 mở ra định hướng chiến lược nhằm tháo gỡ điểm nghẽn, liên kết vùng và tạo đòn bẩy bứt phá cho hạ tầng kinh tế phía Bắc...

Chiều 21/9/2026, tại Trung tâm Hội nghị - Biểu diễn TP Hải Phòng, Diễn đàn Logistics Vùng lần VII với chủ đề “Kiến tạo không gian phát triển mới cho logistics Vùng đồng bằng sông Hồng” đã diễn ra dưới sự chỉ đạo của Liên đoàn Thương mại và Công nghiệp Việt Nam (VCCI) và UBND TP Hải Phòng. Sự kiện do Tạp chí Diễn đàn Doanh nghiệp phối hợp cùng Sở Công Thương Hải Phòng, Hiệp hội Doanh nghiệp Dịch vụ Logistics Việt Nam và Hiệp hội Logistics Hải Phòng tổ chức.

MÔI TRƯỜNG THUẬN LỢI VÀ VỊ THẾ CỰC TĂNG TRƯỞNG PHÍA BẮC

Phát biểu khai mạc diễn đàn, ông Hồ Sỹ Hùng, Chủ tịch VCCI, cho biết ngành logistics Việt Nam đã và đang trải qua giai đoạn phát triển ấn tượng. Với tốc độ tăng trưởng bình quân 14 - 16%/năm (cao gấp hơn 2 lần mức tăng trưởng GDP trung bình), quy mô thị trường logistics quốc gia hiện đạt khoảng 45 - 50 tỷ USD, đóng góp tương đương 10% GDP và chiếm 5% giá trị khu vực dịch vụ. Việt Nam liên tục duy trì vị trí cao trên bản đồ logistics quốc tế: Top 10 thị trường logistics mới nổi, Top 4 trong khu vực ASEAN và xếp hạng 40 thế giới về Chỉ số hiệu quả logistics (LPI). 

"Các kết quả này cho thấy Việt Nam đang sở hữu môi trường vô cùng thuận lợi để tiến sâu, mở rộng thị trường dịch vụ logistics quốc tế cả về kết cấu hạ tầng, xu hướng thu hút đầu tư lẫn chất lượng nguồn nhân lực chuẩn hóa", Chủ tịch VCCI nhấn mạnh. 

Nhìn vào bức tranh kinh tế liên vùng, Vùng đồng bằng sông Hồng hiện đóng góp tới 33,3% GDP toàn quốc, trong đó riêng TP Hải Phòng chiếm 5,3%. Nhờ vị trí đắc địa, là cửa ngõ kết nối miền Bắc với cả nước và thế giới, vùng đồng bằng sông Hồng khẳng định vị thế là cực tăng trưởng logistics đặc biệt quan trọng. 

Để logistics phát huy tối đa vai trò, ông Hồ Sỹ Hùng cho rằng việc cải thiện môi trường kinh doanh phải được thực hiện đồng bộ trên toàn chuỗi: từ quy hoạch, đầu tư, hạ tầng cảng biển, vận tải, thủ tục hải quan, kiểm tra chuyên ngành đến kho bãi, giao dịch điện tử và thanh toán. Đồng thời, logistics phải đóng vai trò tiên phong trong chuyển đổi xanh, phát triển bền vững, trở thành công cụ đắc lực giúp doanh nghiệp Việt tận dụng tốt các Hiệp định thương mại tự do (FTA) và tham gia sâu hơn vào hệ sinh thái toàn cầu.

XÓA BỎ TƯ DUY ĐỊA GIỚI, THÁO GỠ ĐIỂM NGHẼN HẠ TẦNG

Phát biểu chỉ đạo tại diễn đàn, Phó Thủ tướng Chính phủ Hồ Quốc Dũng nhấn mạnh: "Logistics không còn đơn thuần là ngành dịch vụ hỗ trợ". Đây phải được nhìn nhận như một bộ phận quan trọng của hạ tầng kinh tế quốc gia, quyết định trực tiếp đến năng lực cạnh tranh của hàng hóa, doanh nghiệp và toàn bộ nền kinh tế. Điều này đặc biệt có ý nghĩa với vùng đồng bằng sông Hồng nhằm hiện thực hóa các mục tiêu tại Nghị quyết số 30-NQ/TW của Bộ Chính trị và Quy hoạch Vùng đồng bằng sông Hồng theo Quyết định số 368/QĐ-TTg ngày 4/5/2024 của Thủ tướng Chính phủ.  

Mặc dù hạ tầng giao thông, cảng biển, kho bãi đã được đầu tư và chi phí logistics đã giảm xuống khoảng 16% GDP, Phó Thủ tướng Hồ Quốc Dũng cũng thẳng thắn chỉ ra những điểm nghẽn cốt lõi đang tồn tại. Đó là hoạt động vận tải hiện nay vẫn phụ thuộc quá lớn vào đường bộ, trong khi đường thủy nội địa và đường sắt chưa phát huy đúng tiềm năng vốn có.

Mặt khác, sự kết nối giữa các phương thức vận tải, khu sản xuất, kho bãi và cảng biển còn thiếu tính liên hoàn. Hệ thống cảng cạn và kho bãi còn phân tán, chi phí vận hành cao, chất lượng nhân lực và ứng dụng công nghệ chưa đồng đều. 

Phó Thủ tướng nhấn mạnh: "Vùng đồng bằng sông Hồng có nhiều lợi thế để trở thành cửa ngõ logistics quan trọng của phía Bắc, do đó cần kiên quyết chuyển đổi từ tư duy “quản lý, hỗ trợ” sang “kiến tạo, phục vụ và phát triển”, khắc phục tình trạng đầu tư phân tán để tháo gỡ triệt để các điểm nghẽn".  

Định hướng này hoàn toàn phù hợp với "Chiến lược phát triển dịch vụ logistics Việt Nam thời kỳ 2025–2035, tầm nhìn đến năm 2050". Chiến lược đặt mục tiêu tốc độ tăng trưởng logistics đạt 12- 15% mỗi năm, giảm chi phí logistics xuống còn 12 - 15% GDP, đưa tỷ trọng giá trị gia tăng của ngành đạt 5-7% GDP, thúc đẩy mạnh mẽ chuyển đổi số và chuyển đổi xanh. 

5 NHIỆM VỤ TRỌNG TÂM BỨT PHÁ LOGISTICS VÙNG

Để đạt được các mục tiêu chiến lược, Phó Thủ tướng Hồ Quốc Dũng đề nghị tập trung triển khai năm nhiệm vụ trọng tâm.

Thứ nhất: Tổ chức thực hiện Chiến lược logistics quốc gia một cách thực chất và có khả năng đo lường cụ thể. Tuyệt đối không chạy theo số lượng bề nổi mà phải hướng tới kết quả cuối cùng: giảm chi phí logistics cho tổng thể nền kinh tế, phấn đấu đạt mức khoảng 14% GDP giai đoạn 2030-2035, đồng thời tăng năng suất và sức cạnh tranh cho hàng hóa. 

Thứ hai: Phát triển hạ tầng logistics đồng bộ với quy hoạch hạ tầng giao thông quốc gia và từng địa phương. Quy hoạch phải thể hiện tầm nhìn dài hạn, kết nối khoa học giữa đường bộ, đường sắt, hàng hải, đường thủy và hàng không với hệ thống hậu cần kho bãi. 

Thứ ba: Coi việc hoàn thiện thể chế và pháp luật làm yêu cầu then chốt. Các cơ quan liên quan cần tiếp tục rà soát hệ thống pháp luật về vận tải đa phương thức, hải quan, thương mại và giao dịch điện tử; đảm bảo các quy định rõ ràng, thủ tục đơn giản, dữ liệu liên thông để doanh nghiệp dễ thực hiện và cơ quan nhà nước dễ quản lý. 

Thứ tư: Ngành giao thông và kinh tế biển cần tập trung phát triển hệ thống cảng biển thành trung tâm của hệ sinh thái logistics hiện đại, xanh và thông minh. Việt Nam cần tận dụng lợi thế hơn 3.260 km bờ biển để ưu tiên phát triển các cảng cửa ngõ như Lạch Huyện, Nam Đồ Sơn ở phía Bắc; Đà Nẵng, Quy Nhơn, Vân Phong ở miền Trung; Cát Lái, Cái Mép - Thị Vải, Hòn Khoai ở phía Nam nhằm thu hút các hãng tàu và tập đoàn logistics toàn cầu. 

Thứ năm: Phải chuyển đổi mạnh mẽ tư duy từ phát triển logistics theo địa giới hành chính sang tổ chức theo vùng và hành lang kinh tế. Lĩnh vực logistics không có ranh giới hành chính, do đó từng địa phương không thể tự xây dựng hệ thống khép kín mà bắt buộc phải đồng bộ, kết nối và chia sẻ nguồn lực. 

Trong đó, Hà Nội sẽ phát huy vai trò trung tâm dịch vụ, tài chính, đổi mới sáng tạo và hàng không. Bắc Ninh và Hưng Yên đóng vai trò kết nối các vùng sản xuất công nghiệp. Ninh Bình tập trung phát huy thế mạnh du lịch và kinh tế biển. Quảng Ninh đẩy mạnh lợi thế cửa khẩu và biên mậu. Trong khi đó, Hải Phòng giữ vững vai trò cửa ngõ hàng hải và trung tâm logistics quốc tế của toàn miền Bắc. 

Đặc biệt, việc đầu tư tuyến đường sắt Lào Cai - Hà Nội - Hải Phòng dài hơn 360 km kết nối trực tiếp với Trung Quốc, dự kiến hoàn thành vào khoảng năm 2030, được kỳ vọng sẽ tạo thêm dư địa kết nối và mở rộng không gian phát triển logistics cho toàn vùng.

Giao nhiệm vụ cho các bộ, ngành, Phó Thủ tướng Hồ Quốc Dũng đề nghị Bộ Công Thương tiếp tục giữ vai trò đầu mối triển khai Chiến lược logistics. Bộ Xây dựng tập trung bảo đảm kết nối đồng bộ các phương thức vận tải với các trung tâm hậu cần. Bộ Tài chính đẩy mạnh cải cách hải quan và số hóa thủ tục xuất nhập khẩu. Bộ Tư pháp phối hợp xử lý các quy định pháp luật chồng chéo nhằm tránh phát sinh chi phí cho doanh nghiệp.

Riêng đối với TP Hải Phòng, Phó Thủ tướng yêu cầu thành phố nghiên cứu mô hình phát triển tích hợp giữa cảng biển, logistics, công nghiệp, thương mại và đô thị quanh khu vực Lạch Huyện, Nam Đồ Sơn, gắn liền với Khu kinh tế Đình Vũ – Cát Hải và Khu thương mại tự do Hải Phòng. Thành phố cần coi hệ thống cảng cửa ngõ quốc tế và logistics đa phương thức là động lực tăng trưởng dài hạn. 

Phó Thủ tướng khẳng định: "Chính phủ cam kết tiếp tục hoàn thiện thể chế, phát triển hạ tầng, cải thiện môi trường đầu tư kinh doanh và tạo điều kiện thuận lợi nhất cho những doanh nghiệp đầu tư nghiêm túc, dài hạn và bền vững tại Việt Nam".