Thủ tướng Lê Minh Hưng yêu cầu ngành Ngoại giao đổi mới tư duy, chuyển từ mở đường sang đồng hành, từ thu hút sang chuyển hóa nguồn lực, lấy hiệu quả phục vụ phát triển làm thước đo chính...

Sáng 4/8, tại Hà Nội, trong khuôn khổ Hội nghị Ngoại giao lần thứ 33, Thủ tướng Chính phủ Lê Minh Hưng dự và phát biểu chỉ đạo Phiên toàn thể với chủ đề “Ngoại giao phục vụ phát triển đất nước trong giai đoạn mới – Tư duy đột phá, hành động quyết liệt, kết quả thực chất”.

Phiên họp có hơn 500 đại biểu tham dự trực tiếp và được kết nối trực tuyến tới 34 tỉnh, thành phố cùng 99 Cơ quan đại diện Việt Nam ở nước ngoài, tập trung trao đổi các giải pháp phát huy vai trò đối ngoại trong phục vụ tăng trưởng, đổi mới mô hình phát triển, nâng cao năng lực tự chủ, tự cường và sức cạnh tranh quốc gia.

TỪ KÝ KẾT ĐẾN DỰ ÁN ĐI VÀO VẬN HÀNH

Phát biểu chỉ đạo, Thủ tướng Lê Minh Hưng đánh giá cao những đóng góp quan trọng của ngành Ngoại giao trong hơn 80 năm đồng hành cùng sự nghiệp xây dựng và bảo vệ Tổ quốc.

Ngành Ngoại giao đã góp phần cùng cả hệ thống chính trị hình thành đồng bộ các quan điểm, chủ trương, mục tiêu phát triển đối ngoại, tạo cơ sở chính trị, pháp lý vững chắc để đất nước giữ vững độc lập, tự chủ, chủ động và linh hoạt triển khai đường lối đối ngoại trong bối cảnh thế giới nhiều biến động.

Công tác đối ngoại đã góp phần giữ vững môi trường hòa bình, ổn định, tạo dựng cục diện thuận lợi cho phát triển; nâng cao vị thế, uy tín quốc tế của Việt Nam; đồng thời huy động các nguồn lực bên ngoài, mở rộng thị trường, thúc đẩy đầu tư, khoa học – công nghệ và đổi mới sáng tạo.

Ngoại giao kinh tế, ngoại giao khoa học – công nghệ, ngoại giao năng lượng và công tác đồng hành cùng doanh nghiệp từng bước chuyển từ xúc tiến sang hỗ trợ thực chất, góp phần mở rộng thị trường, thu hút nguồn lực, tiếp cận công nghệ và bảo đảm an ninh kinh tế.

Thủ tướng nhận định đất nước đang bước vào giai đoạn phát triển mới, với yêu cầu bứt phá, tăng tốc, thực hiện thắng lợi hai mục tiêu 100 năm trong bối cảnh tình hình thế giới tiếp tục diễn biến nhanh chóng, phức tạp.

Trước yêu cầu đó, ngành Ngoại giao phải tiếp tục đổi mới mạnh mẽ tư duy và phương thức triển khai công tác đối ngoại theo hướng chủ động, thực chất hơn, lấy hiệu quả phục vụ phát triển làm thước đo; đồng hành chặt chẽ với các bộ, ngành, địa phương và cộng đồng doanh nghiệp.

Mục tiêu là góp phần thực hiện tăng trưởng hai con số, nâng cao năng lực tự chủ, tự cường và đưa đất nước vượt qua bẫy thu nhập trung bình.

Thủ tướng yêu cầu ngành Ngoại giao tập trung thực hiện ba chuyển đổi lớn.

Trước hết, phải đổi mới mạnh mẽ tư duy, phương pháp làm việc, hướng đến kết quả và sản phẩm cuối cùng; chuyển từ mở đường sang đồng hành cùng doanh nghiệp, địa phương trong suốt quá trình triển khai.

Trách nhiệm của cán bộ làm công tác ngoại giao kinh tế không dừng lại ở việc thúc đẩy ký kết thỏa thuận, mà phải kéo dài đến khi các cam kết được thực hiện, dự án được cấp phép, dòng vốn được giải ngân và công trình đi vào vận hành trên thực tế.

Thứ hai, ngành Ngoại giao phải chuyển từ thu hút sang chuyển hóa các nguồn lực bên ngoài, gắn đầu tư với chuyển giao công nghệ, đào tạo nhân lực và nâng cao năng lực của doanh nghiệp trong nước.

Công tác đối ngoại không chỉ tập trung vào mở rộng thị trường, thu hút dòng vốn, mà phải trực tiếp góp phần tiếp cận, xây dựng và phát triển công nghệ lõi, công nghệ chiến lược, hạ tầng chiến lược.

Cùng với đó, cần thu hút cộng đồng người Việt Nam ở nước ngoài và nhân tài quốc tế tham gia các chương trình đổi mới sáng tạo quốc gia, đóng góp vào việc hình thành những động lực tăng trưởng mới.

Thứ ba, Việt Nam cần chuyển mạnh từ tham gia sang chủ động góp phần định hình luật chơi, tiêu chuẩn mới về môi trường, lao động, dữ liệu, trí tuệ nhân tạo và chuỗi cung ứng; qua đó biến sức ép từ bên ngoài thành dư địa phát triển mới, phù hợp với định hướng đổi mới mô hình phát triển.

THU HÚT CÔNG NGHỆ LÕI, MỞ RỘNG KHÔNG GIAN PHÁT TRIỂN

Về các nhiệm vụ trọng tâm, Thủ tướng yêu cầu ngành Ngoại giao bám sát sự lãnh đạo của Trung ương, Bộ Chính trị, Ban Bí thư và sự chỉ đạo, điều hành của Chính phủ, Thủ tướng Chính phủ.

Ngành cần tiếp tục tăng cường công tác xây dựng Đảng, bảo vệ chính trị nội bộ; chú trọng lựa chọn, bố trí đội ngũ cán bộ có bản lĩnh, năng lực, đặc biệt tại các địa bàn trọng điểm, phức tạp.

Cùng với việc tiếp tục giữ vững môi trường hòa bình, ổn định và củng cố cục diện đối ngoại thuận lợi, ngành Ngoại giao phải nâng cao chất lượng nghiên cứu, dự báo, tham mưu chiến lược, kịp thời nhận diện những chuyển động mới của kinh tế và chính trị thế giới.

Trong ngoại giao kinh tế, Thủ tướng yêu cầu củng cố các thị trường truyền thống, chủ động mở rộng thị trường mới, phát huy hiệu quả các hiệp định thương mại tự do; hỗ trợ doanh nghiệp Việt Nam tham gia sâu hơn vào chuỗi giá trị toàn cầu.

Các Cơ quan đại diện Việt Nam ở nước ngoài phải tích cực hỗ trợ doanh nghiệp xây dựng thương hiệu, phát triển những sản phẩm có hàm lượng công nghệ và giá trị gia tăng cao, mở rộng không gian phát triển cho nền kinh tế.

Việc thu hút nguồn lực bên ngoài phải gắn với chuyển giao công nghệ, đổi mới sáng tạo, nâng cao tỷ lệ nội địa hóa và năng lực của doanh nghiệp trong nước; đồng thời phục vụ phát triển các mô hình tăng trưởng mới như trung tâm tài chính quốc tế, kinh tế biển và thị trường vốn hiện đại.

Thủ tướng đặc biệt lưu ý yêu cầu tăng cường ngoại giao khoa học – công nghệ, thiết lập và triển khai hiệu quả các khuôn khổ hợp tác với những đối tác công nghệ hàng đầu.

Ngành Ngoại giao cần hỗ trợ doanh nghiệp Việt Nam tiếp cận công nghệ chiến lược, thúc đẩy nghiên cứu và phát triển, góp phần hình thành lực lượng sản xuất mới; đồng thời sớm triển khai thí điểm cơ chế Đại sứ, Đặc phái viên về công nghệ.

Thủ tướng đề nghị toàn ngành quán triệt phương châm điều hành của Chính phủ: “Hành động, hành động và hành động; làm việc, làm việc và làm việc”, biến quyết tâm thành những chương trình, dự án và kết quả cụ thể.

Tại phiên họp, lãnh đạo các bộ, ngành, địa phương, Trưởng Cơ quan đại diện Việt Nam ở nước ngoài và cộng đồng doanh nghiệp đã trao đổi các giải pháp mở rộng thị trường xuất khẩu, thu hút đầu tư chất lượng cao, thúc đẩy ngoại giao khoa học – công nghệ, bảo đảm an ninh năng lượng và nâng tầm nông sản Việt Nam trong chuỗi giá trị toàn cầu.

Các đại biểu cũng đề xuất triển khai Chương trình vươn ra nước ngoài – Go Global và tăng cường cơ chế phối hợp giữa Bộ Ngoại giao, các Cơ quan đại diện Việt Nam ở nước ngoài với địa phương, hiệp hội và doanh nghiệp.

Phát biểu tiếp thu, Bộ trưởng Bộ Ngoại giao Lê Hoài Trung cho biết toàn ngành sẽ khẩn trương cụ thể hóa các chỉ đạo của Thủ tướng thành chương trình hành động với tinh thần “tư duy đột phá, hành động quyết liệt, kết quả thực chất”.

Bộ trưởng yêu cầu các đơn vị trong nước và Cơ quan đại diện Việt Nam ở nước ngoài tiếp tục nâng cao chất lượng nghiên cứu, dự báo, tham mưu chiến lược; đổi mới công tác hỗ trợ địa phương, doanh nghiệp; phát huy vai trò tiên phong trong mở rộng thị trường, thu hút nguồn lực, thúc đẩy khoa học – công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số.