Triển vọng hợp tác mới Việt Nam – Phần Lan

Nhận lời mời của Chủ tịch Quốc hội Phần Lan Anu Vehvilainen, Chủ tịch Quốc hội Vương Đình Huệ và Đoàn đại biểu cấp cao Quốc hội Việt Nam thăm chính thức Cộng hòa Phần Lan từ 10-11/9.

Đây là chuyến thăm đầu tiên của Chủ tịch Quốc hội Việt Nam sau 28 năm nhằm tạo ra dấu mốc mới trong quan hệ hợp tác giữa hai nước và hai cơ quan lập pháp; đồng thời, thông qua Phần Lan nhằm thúc đẩy hơn nữa quan hệ giữa Việt Nam với các nước trong khu vực Bắc Âu và Baltic.

CHUYỂN TỪ VIỆN TRỢ PHÁT TRIỂN SANG HỢP TÁC VỀ ĐẦU TƯ THƯƠNG MẠI

Khẳng định quan hệ hợp tác giữa hai nước vừa qua phát triển tích cực tại buổi hội đàm với Chủ tịch Quốc hội Phần Lan Anu Vehvilainen, Chủ tịch Quốc hội Vương Đình Huệ đề nghị hai bên tăng cường hơn nữa quan hệ hợp tác giữa hai cơ quan lập pháp, trong đó chú trọng hợp tác giữa các nhóm nữ Nghị sĩ, Nghị sĩ trẻ, các Ủy ban chuyên môn để trao đổi bằng hình thức trực tuyến, trực tiếp, thông tin, chia sẻ kinh nghiệm trong hoạt động lập pháp, giám sát tối cao, thúc đẩy việc thực hiện hiệu quả các thỏa thuận hai nước đã ký kết.

Ủy ban Đối ngoại Quốc hội Việt Nam và Ủy ban Đối ngoại Quốc hội Phần Lan có thể xem xét thành lập một cơ chế hợp tác chung để trao đổi về các vấn đề liên quan đến quá trình thực hiện EVFTA, EVIPA và các thỏa thuận hợp tác song phương; đồng thời phối hợp và ủng hộ nhau tại các diễn đàn mà hai bên là thành viên như IPU, ASEP.

Về kinh tế thương mại, Chủ tịch Quốc hội cho biết, trong chuyến thăm và làm việc các nước châu Âu lần này đã gặp và lắng nghe hàng trăm doanh nghiệp, nhà đầu tư hàng đầu châu Âu bày tỏ nguyện vọng được tạo điều kiện hơn nữa cho đầu tư và làm ăn lâu dài tại Việt Nam. Trên tinh thần đó, Chủ tịch Quốc hội đề nghị Phần Lan sớm phê chuẩn Hiệp định EVIPA, đồng thời cùng thúc đẩy thực thi EVFTA hiệu quả hơn, khắc phục tác động tiêu cực của đại dịch Covid – 19 .

Chủ tịch Quốc hội đánh giá cao những thành quả Phần Lan đạt được trong việc ứng phó với đại dịch Covid-19 thời gian qua, mong muốn Phần Lan hỗ trợ Việt Nam trong việc tiếp cận với nguồn cung vaccine, chia sẻ/nhượng lại vaccine “dư dôi”, xem xét cung cấp các thiết bị y tế, thuốc điều trị Covid-19... Chủ tịch Quốc hội Phần Lan bày tỏ thông cảm với khó khăn của Việt Nam hiện nay và cho biết Phần Lan mặc dù không viện trợ song phương nhưng đã đóng góp cho cơ chế COVAX 3,65 triệu liều vaccine để hỗ trợ các nước

Nhất trí với những chia sẻ của Chủ tịch Quốc hội Vương Đình Huệ, bà Anu Vehvilainen cho biết, đã thăm hai lần và chứng kiến nhiều đổi thay của đất nước Việt Nam, có mức độ tăng trưởng cao hàng đầu trong khu vực, quan hệ Phần Lan – Việt Nam đang chuyển dần từ viện trợ phát triển, hợp tác phát triển sang hợp tác về đầu tư thương mại.

Bà Chủ tịch khẳng định, Phần Lan có thể chia sẻ kinh nghiệm trong các lĩnh vực mà Phần Lan có thế mạnh như đổi mới sáng tạo, khoa học kỹ thuật, đầu tư và lĩnh vực xã hội…, nhất là trong giai đoạn hiện nay khi Việt Nam đang tiến hành chuyển đổi mô hình kinh tế; đồng thời đề nghị hai bên hợp tác trong ứng phó với biến đổi khí hậu, giảm thiểu tác động tiêu cực của biến đổi khí hậu… Khẳng định ý nghĩa quan trọng của EVIPA, Chủ tịch Quốc hội Phần Lan cho biết, hiện Hiệp định này đang trong quá trình xem xét phê chuẩn.

Tại hội đàm, hai bên cho rằng quan hệ hợp tác giữa Quốc hội hai nước được duy trì tốt đẹp thông qua trao đổi một số đoàn cấp Lãnh đạo và các Cơ quan của Quốc hội. Trong hợp tác đa phương, hai bên duy trì tiếp xúc, phối hợp và ủng hộ lẫn nhau tại các diễn đàn Nghị viện khu vực và quốc tế như IPU, ASEP.

Hai bên khẳng định sẽ cùng nỗ lực để thúc đẩy hợp tác nghị viện hiệu quả, thực chất, góp phần củng cố quan hê song phương phát triển mạnh mẽ. Quốc hội hai bên cũng cần phối hợp có tiếng nói và đóng góp quan trọng trong quan hệ giữa EU và ASEAN cũng như tại các cơ chế mà hai nước là thành viên và trong những vấn đề mà hai bên có quan điểm chung như vai trò của chủ nghĩa đa phương, nhằm thúc đẩy hòa bình, quyền con người và phát triển bền vững.

Hai bên cũng cho rằng trong bối cảnh tình hình thế giới và cạnh tranh nước lớn như hiện nay, hơn bao giờ hết, việc duy trì hoà bình, ổn định, an ninh, an toàn, tự do hàng hải và hàng không phải trên cơ sở luật pháp quốc tế và tôn trọng nguyên tắc thượng tôn pháp luật.

SẴN SÀNG TRONG HỢP TÁC TRONG ĐÀO TẠO NGUỒN NHÂN LỰC

Tại buổi hội kiến với Thủ tướng Cộng hoà Phần Lan Sanna Marin, Chủ tịch Quốc hội cho rằng, hợp tác kinh tế giữa hai nước, nhất là về đầu tư của Phần Lan còn khiêm tốn, vốn FDI còn hiệu lực mới đạt 23,632 triệu USD, chưa tương xứng với tiềm năng và thế mạnh cuả cả hai nước.

Chủ tịch Quốc hội đề nghị Thủ tướng và Chính phủ Phần Lan ủng hộ việc tăng cường hợp tác giữa cộng đồng doanh nghiệp hai nước trong bối cảnh Hiệp định Thương mại tự do Việt Nam - EU (EVFTA) đã có hiệu lực triển khai; khuyến khích các doanh nghiệp Phần Lan mở rộng đầu tư vào Việt Nam; ủng hộ Quốc hội Phần Lan phê chuẩn Hiệp định Bảo hộ đầu tư Việt Nam – EU (EVIPA), tạo lòng tin cho doanh nghiệp được an tâm và bảo vệ trong kinh doanh, làm ăn cũng như không để lỡ những cơ hội phục hồi trong bối cảnh mới.

Nhân dịp này, Chủ tịch Quốc hội đề nghị Phần Lan hỗ trợ Việt Nam trong việc tiếp cận nguồn cung vaccine, nhượng lại vaccine chưa cần sử dụng, hỗ trợ cung cấp vật tư y tế, giúp Việt Nam ứng phó với tình hình khó khăn do dịch bệnh hiện nay.

Chủ tịch Quốc hội Vương Đình Huệ cũng đề nghị Chính phủ Phần Lan tiếp tục hỗ trợ đào tạo nguồn nhân lực chất lượng cao cho Việt nam, tăng số lượng học bổng cho sinh viên Việt Nam sang học tập, nghiên cứu bổ sung vào cộng đồng 2.500 sinh viên Việt Nam hiện đang được đào tạo tại Phần  Lan.

Bên cạnh đó, Chủ tịch Quốc hội hoan nghênh Phần Lan có chủ trương tiếp nhận lao động Việt Nam đối với lĩnh vực nông nghiệp trong khi Việt Nam có nguồn lực lao động trẻ, năng động và sẵn sàng đáp ứng được yêu cầu của Phần Lan.

Bày tỏ đồng tình với các chia sẻ và đề xuất của Chủ tịch Quốc hội, Thủ tướng Phần Lan cho biết, giáo dục tốt là một trong những trụ cột quan trọng, là “chìa khóa” cho mọi thành công trong phát triển kinh tế, xã hội và thich ứng với những thách thức mới nổi lên của Phần Lan; khẳng định Phần Lan sẵn sàng hợp tác triển khai các chương trình giáo dục nghề nghiệp, đào tạo giáo viên giữa hai nước.

Song song với đó, Phần Lan cũng đứng trước thách thức già hoá dân số, thiếu lao động, nhất là trong lĩnh vực nông nghiệp, khuyến khích lao động và doanh nghiệp nước ngoài trong đó có Việt Nam làm việc tại Phần Lan. Về vấn đề này, Chủ tịch Quốc hội hoan nghênh và khẳng định Việt Nam có nguồn lực lao động trẻ, năng động và đáp ứng được yêu cầu của Phần Lan.

Hai Nhà lãnh đạo cũng trao đổi về hợp tác trong các cơ chế đa phương, khẳng định hai nước đều tham gia và có vai trò tích cực ở EU và ASEAN, cần tiếp tục duy trì phối hợp và ủng hộ lẫn nhau, tham gia vào nỗ lực chung kết nối ASEAN – EU, góp phần củng cố quan hệ đối tác chiến lược ASEAN – EU vừa mới được thiết lập.

Hai bên tái khẳng định nguyên tắc thượng tôn pháp luật ở các vùng biển và đại dương, duy trì hòa bình, ổn định, tự do, an toàn, an ninh hàng hải và hàng không, giải quyết các tranh chấp bằng biện pháp hòa bình, trên cơ sở luật pháp quốc tế, nhất là Công ước Liên hợp quốc về Luật biển năm 1982.