Vượt “sóng” thuế quan, Việt Nam giữ ngôi quán quân tăng trưởng châu Á

Bộ phận Nghiên cứu Đầu tư Toàn cầu HSBC vừa công bố báo cáo Vietnam at a glance - Quán quân tăng trưởng châu Á vượt “sóng gió” thuế quan.

Trong đó, HSBC đánh giá tăng trưởng GDP của Việt Nam đạt 8% trong năm 2025 (nhiều khả năng trở thành nền kinh tế tăng trưởng nhanh nhất châu Á) và dự báo tăng trưởng của Việt Nam sẽ đạt 6,7% vào năm 2026, nhờ mở rộng thị phần thương mại và đẩy mạnh đầu tư.

GIA NHẬP “CÂU LẠC BỘ 8%”

Trong thông báo được công bố vào tháng 4/2025, các chuyên gia HSBC nhận định 2025 là một năm đầy biến động của kinh tế thế giới và Việt Nam được đánh giá là một trong những nền kinh tế bị ảnh hưởng nhiều nhất bởi rủi ro thuế quan ở châu Á, chỉ xếp sau Trung Quốc.

Tuy nhiên, vượt qua "cơn bão" thuế quan, tăng trưởng GDP của Việt Nam năm 2025 đã vượt mốc 8%, mức tăng trưởng cao thứ hai trong vòng 15 năm trở lại đây. 

“Nhờ đó, Việt Nam trở thành quán quân tăng trưởng năm 2025, không chỉ trong ASEAN mà còn trên toàn châu Á”, HSBC nhận định.

Dù năm 2025 liên tục ghi nhận những cú sốc về thuế quan, thương mại của Việt Nam vẫn tăng trưởng mạnh mẽ, đạt kỷ lục 928 tỷ USD, tăng 18% so với cùng kỳ năm trước. Kết quả này một phần đến từ việc đẩy nhanh đơn hàng đặt trước và một phần từ việc Việt Nam đang xuất khẩu những sản phẩm phù hợp với nhu cầu thị trường.

Theo HSBC, mặc dù tác động của việc đẩy nhanh đơn hàng sang thị trường Mỹ đã dần suy giảm trong những tháng cuối năm nhưng xuất khẩu của Việt Nam vẫn tăng trưởng vượt trội so với nhiều quốc gia khác, với mức tăng 30% so với cùng kỳ năm trước, tính theo bình quân động 3 tháng (3mma). 

“AI đang hỗ trợ mạnh mẽ thương mại toàn cầu, đặc biệt thông qua nhu cầu chip phục vụ AI trong bối cảnh cạnh tranh Mỹ - Trung, qua đó định hình lại ngành bán dẫn. Đây là thời điểm thuận lợi để thúc đẩy xuất khẩu điện tử nhằm giảm rủi ro từ thuế quan. Việt Nam được đánh giá có thể tận dụng tốt xu hướng này, dù xuất khẩu hiện vẫn tập trung nhiều vào phân khúc điện tử tiêu dùng giá thấp,” chuyên gia HSBC cho biết.

Cùng với đó, Việt Nam mở rộng thị phần tại Mỹ, dù chịu thuế đối ứng 20%, Việt Nam vẫn gia tăng thị phần ở các mặt hàng như điện thoại, dệt may và giày dép.

Về FDI, HSBC lưu ý năm 2025 vốn đăng ký mới giảm 12% so với cùng kỳ nhưng vẫn ở mức cao lịch sử, với sự dịch chuyển rõ nét về cơ cấu. FDI từ Hàn Quốc giảm xuống mức thấp nhất 14 năm, trong khi vốn từ Trung Quốc vươn lên dẫn đầu, chiếm khoảng 30% thị phần, vượt Singapore.

Bên cạnh đó, kinh tế trong nước tiếp tục là trụ cột tăng trưởng. Tiêu dùng cá nhân tăng khoảng 8% nhờ tầng lớp trung lưu mở rộng, đầu tư tăng gần 9% trong năm 2025, trong khi phát triển hạ tầng vẫn là động lực quen thuộc và hiệu quả.

Ở lĩnh vực du lịch, dù chưa đạt mục tiêu ban đầu, Việt Nam vẫn đón hơn 21 triệu lượt khách quốc tế - mức kỷ lục, mang lại khoảng 40 tỷ USD, tương đương 7% GDP.

Lạm phát tiếp tục được kiểm soát, dù tháng 12/2025, lạm phát chính tăng 0,2% so với tháng trước và 3,5% so với cùng kỳ, chủ yếu do giá thực phẩm tăng 1% vì gián đoạn nguồn cung sau lũ lụt, nhưng tác động này được dự báo không kéo dài. Cả năm 2025, lạm phát ở mức 3,3%, phù hợp dự báo của HSBC, nhờ giá dầu thấp và chi phí thực phẩm ổn định dù gần đây có xu hướng nhích lên.

“Tựu trung, chúng tôi dự báo tăng trưởng GDP của Việt Nam sẽ đạt 6,7% vào năm 2026 và lạm phát duy trì ở mức vừa phải khoảng 3,5%”, HSBC đưa ra dự báo.

Mặc dù các thách thức về thuế quan chưa gây ra cú sốc lớn đối với nền kinh tế, HSBC lưu ý rằng rủi ro vẫn hiện hữu và có thể khiến triển vọng thương mại của Việt Nam trở nên kém thuận lợi hơn trong thời gian tới.

TRƯỚC THỀM CHU KỲ CHÍNH SÁCH MỚI

Về kỳ vọng 2026, HSBC cho biết Việt Nam sẽ khởi đầu năm 2026 với một sự kiện chính trị quan trọng. Đại hội đại biểu toàn quốc lần thứ 14 của Đảng Cộng sản Việt Nam, dự kiến ​​diễn ra từ ngày 19 đến 25/1/2026. Đại hội đại biểu toàn quốc, được tổ chức 5 năm một lần, sẽ bầu ra ban lãnh đạo mới và đề ra các mục tiêu kinh tế - xã hội cho 5 đến 10 năm tiếp theo.

Theo HSBC, trong mỗi kỳ họp Quốc hội, các mục tiêu kinh tế trọng điểm, bao gồm tăng trưởng GDP và GDP bình quân đầu người trong 5 năm tới sẽ được công bố. Tăng trưởng GDP bình quân của Việt Nam giai đoạn 2021-2025 đạt 6,2%, thấp hơn mục tiêu 6,5 - 7% đề ra trong kế hoạch phát triển kinh tế - xã hội 5 năm cho giai đoạn này nhưng chỉ do tốc độ tăng trưởng chậm trong năm 2021 dưới ảnh hưởng của đại dịch.

Trong trung hạn, Việt Nam đặt mục tiêu trở thành quốc gia có thu nhập trung bình cao vào năm 2030 và quốc gia có thu nhập cao vào năm 2045.

Tháng 11/2025, Quốc hội đã thông qua một loạt mục tiêu kinh tế - xã hội cho năm 2026, hé lộ định hướng cho giai đoạn 2026 - 2030. Theo đó, mục tiêu tăng trưởng GDP năm 2026 được đặt ở mức“ít nhất 10%, với GDP bình quân đầu người đạt khoảng 5.400 - 5.500 USD.

“Đáng chú ý, mục tiêu tăng trưởng hai con số này được đưa ra trên nền tảng mức tăng trưởng cao 8% của năm trước, đòi hỏi một “cú hích” mạnh mẽ và toàn diện, bao gồm thương mại vượt trội, đầu tư quy mô lớn và tiêu dùng nội địa bền bỉ”, chuyên gia HSBC khuyến nghị.