Một số vấn đề đáng chú ý tại 6 dự án luật vừa được Quốc hội thông qua

Với đa số phiếu tán thành, sáng 20/11, Quốc hội đã thông qua 6 dự án luật. Gồm, Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Luật sư; Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Điện lực; Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Quản lý thuế; Luật Dự trữ quốc gia; Luật Hợp tác xã (sửa đổi) và Luật Xuất bản (sửa đổi).

Các dự án luật sẽ có hiệu lực từ ngày 1/7/2013.

Theo Luật Xuất bản (sửa đổi) cơ quan, tổ chức được thành lập nhà xuất bản gồm: cơ quan nhà nước, tổ chức chính trị, tổ chức chính trị - xã hội ở trung ương và cấp tỉnh; đơn vị sự nghiệp công lập ở trung ương, tổ chức chính trị - xã hội - nghề nghiệp ở trung ương trực tiếp sáng tạo ra tác phẩm và tàiliệu khoa học, học thuật. Nhà xuất bản cũng được tổ chức và hoạt động theo loại hình đơn vị sự nghiệp công lập hoặc doanh nghiệp kinh doanh có điều kiện do Nhà nước là chủ sở hữu.

Để đẩy mạnh xã hội hóa hoạt động xuất bản, luật đã mở rộng hợp lý sự tham gia của tư nhân trong các khâu khác nhau của hoạt động xuất bản. Nhưng do hoạt động xuất bản thuộc lĩnh vực văn hóa – tư tưởng, cho nên để bảo đảm điều kiện có thể quản lý, kiểm soát được nội dung văn hóa – tư tưởng của xuất bản phẩm, Luật chưa cho phép tư nhân thành lập nhà xuất bản

Luật Dự trữ quốc gia quy định nhóm hàng dự trự gồm: lương thực; vật tư, thiết bị cứu hộ, cứu nạn; vật tư thông dụng động viên công nghiệp; muối trắng; nhiên liệu; vật liệu nổ công nghiệp; hạt giống cây trồng; thuốc bảo vệ thực vật; hóa chất khử khuẩn, khử trùng làm sạch môi trường, xử lý nguồn nước sinh hoạt và trong nuôi trồng thủy sản; thuốc phòng, chống dịch bệnh cho người; thuốc phòng, chống dịch bệnh cho gia súc, gia cầm, cây trồng, nuôi trồng thủy sản; vật tư, thiết bị, hàng hóa phục vụ quốc phòng.

Việc không quy định dự trữ bằng tiền, được Ủy ban Thường vụ Quốc hội giải thích, do thực tiễn những năm qua chưa thực hiện dự trữ bằng tiền. Mặt khác, khi xảy ra các trường hợp khẩn cấp thì dự trữ quốc gia bằng tiền không mang nhiều ý nghĩa.

Không giao Thủ tướng phê duyệt giá bán lẻ điện bình quân

Được 91,16% đại biểu nhấn nút thuận, Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Điện lực cũng đã được thông qua.

Giải trình ý kiến đại biểu đề nghị cần quy định giao Thủ tướng phê duyệt giá bán lẻ điện bình quân, Ủy ban Thường vụ Quốc hội cho rằng, điện là mặt hàng đặc biệt quan trọng, ảnh hưởng lớn đến đời sống kinh tế, xã hội nên theo quy định của Luật Giá, Nhà nước thực hiện điều tiết giá bán điện bằng việc quy định khung giá của mức giá bán lẻ điện bình quân, cơ chế điều chỉnh giá và cơ cấu biểu giá bán lẻ điện.

Theo đó, các đơn vị bán lẻ điện có quyền cạnh tranh giá bán lẻ trong khung giá do Nhà nước quy định. Nếu quy định Thủ tướng Chính phủ phê duyệt giá bán lẻ điện bình quân sẽ không đáp ứng được yêu cầu phát triển thị trường điện lực cạnh tranh và không phù hợp với quy định của Luật Giá. Do đó, không bổ sung quy định này vào dự thảo luật.

Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Quản lý thuế đã giữ quy định hiện hành về ân hạn đối với hàng hóa nhập khẩu là vật tư, nguyên liệu để sản xuất hàng xuất khẩu nhưng có phân loại doanh nghiệp để áp dụng ân hạn.

Cụ thể: Đối với các doanh nghiệp nhập khẩu hàng hóa là vật tư, nguyên liệu để sản xuất hàng xuất khẩu, thời hạn nộp thuế tối đa là 275 ngày, kể từ ngày đăng ký tờ khai hải quan nếu đáp ứng đủ các điều kiện sau:

(1) Có cơ sở sản xuất hàng xuất khẩu trên lãnh thổ Việt Nam;

(2) Có hoạt động xuất khẩu, nhập khẩu trong thời gian ít nhất hai năm liên tục tính đến ngày đăng ký tờ khai hải quan mà không có hành vi gian lận thương mại, trốn thuế; nợ tiền thuế quá hạn, tiền chậm nộp, tiền phạt;

(3) Tuân thủ pháp luật về kế toán, thống kê;

(4) Thực hiện thanh toán qua ngân hàng theo quy định của pháp luật.

Các trường hợp khác phải nộp thuế trước khi thông quan, giải phóng hàng hóa hoặc phải được tổ chức tín dụng bảo lãnh.

Dự án Luật hợp tác xã (sửa đổi) quy định, khi hợp tác xã, liên hiệp hợp tác xã phát triển đến trình độ cao hơn thì sẽ hình thành các doanh nghiệp của hợp tác xã, liên hiệp hợp tác xã; doanh nghiệp của hợp tác xã, liên hiệp hợp tác xã hoạt động theo Luật doanh nghiệp.

Ở Luật Luật sư, khi biểu quyết riêng một số nội dung trước lúc thông qua toàn bộ, đa số các vị đại biểu đã không tán thành với quy định cho phép viên chức đang làm công tác giảng dạy pháp luật được hành nghề luật sư.

Báo cáo tiếp thu giải trình trước khi Quốc hội nhấn nút, Ủy ban Thường vụ Quốc hội trình bày, việc cho phép giảng viên được hành nghề luật sư sẽ làm phân tán nguồn lực, ảnh hưởng đến hoạt động chuyên môn giảng dạy và khó bảo đảm chất lượng hành nghề luật sư, trong khi số giảng viên đại học chuyên ngành luật so với yêu cầu phát triển còn rất thiếu.