EU và Trung Quốc tìm cách giải quyết mâu thuẫn về ô tô điện

Nỗ lực giải quyết cuộc tranh cãi kéo dài giữa Liên minh châu Âu (EU) và Trung Quốc về xe điện chạy pin (BEV) đã có bước tiến quan trọng khi Brussels công bố hướng dẫn mới cho phép các nhà sản xuất ô tô điện Trung Quốc đưa ra đề xuất giá tối thiểu.

Theo trang Euronews, giá tối thiểu cho xe điện Trung Quốc có thể thay thế các mức thuế quan cao mà EU áp dụng để ứng phó với chính sách trợ cấp hậu hĩnh mà Bắc Kinh dành cho nhà sản xuất. Kể từ khi biện pháp thuế quan của EU đối với ô tô điện Trung Quốc bắt đầu được áp dụng vào tháng 10/2024, hai bên đã đàm phán một kế hoạch mà theo đó, các nhà sản xuất Trung Quốc sẽ cam kết tăng giá sản phẩm BEV của họ để đảm bảo cạnh tranh công bằng hơn với các đối thủ châu Âu.

Sau nhiều tháng đàm phán, Ủy ban châu Âu (EC) đã công bố một tài liệu hướng dẫn vào ngày 12/1, cho phép các nhà sản xuất Trung Quốc nộp các đề xuất mới về cam kết giá, bao gồm thông tin về "các khoản đầu tư trong tương lai" vào khối này.

Các đề xuất sẽ được phân tích kỹ lưỡng trước khi có thể thực hiện các bước tiếp theo. "Mỗi đề xuất cam kết giá đều phải tuân theo các tiêu chí pháp lý giống nhau và EC sẽ tiến hành đánh giá một cách khách quan và công bằng, tuân theo nguyên tắc không phân biệt đối xử và phù hợp với các quy tắc của Tổ chức Thương mại Thế giới (WTO)”, thông cáo báo chí ngắn gọn của EC cho biết.

Bộ Thương mại Trung Quốc - cơ quan từ lâu đã chỉ trích các mức thuế quan của EU đối với ô tô điện nhập khẩu từ Trung Quốc là không cân xứng, không có cơ sở và được dựng lên một cách giả tạo - đã có đánh giá lạc quan hơn, coi hướng dẫn mà EC mới công bố là một bước đột phá quan trọng.

"Tiến bộ này phản ánh đầy đủ tinh thần đối thoại và kết quả của các cuộc tham vấn giữa Trung Quốc và EU. Hướng dẫn cho thấy cả Trung Quốc và EU đều có khả năng và sẵn sàng giải quyết đúng đắn các khác biệt thông qua tham vấn. Điều này không chỉ có lợi cho việc đảm bảo sự phát triển lành mạnh của quan hệ kinh tế và thương mại Trung Quốc-EU, mà còn bảo vệ trật tự thương mại quốc tế dựa trên quy tắc”, một tuyên bố của Bộ Thương mại Trung Quốc viết.

BYD, Geely và SAIC nằm trong số các nhà sản xuất ô tô Trung Quốc hiện đang bị áp thuế quan bổ sung khi bán các sản phẩm BEV của họ tại thị trường châu Âu. Các mức thuế này thay đổi tùy theo thương hiệu và được cộng thêm vào mức thuế cơ bản 10% của EU đối với xe điện nhập khẩu nói chung.

Nếu EC chấp thuận một cam kết giá cho một nhà sản xuất, mức thuế quan tương ứng đối với nhà sản xuất đó sẽ được dỡ bỏ. Tuy nhiên, việc phê duyệt không phải là điều chắc chắn: Brussels đã cảnh báo rằng bất kỳ kế hoạch nào cũng phải bù đắp một cách đáng tin cậy tác động của các khoản trợ cấp, vốn được coi là đa dạng và phổ biến trong toàn ngành công nghiệp ô tô điện Trung Quốc.

Cuộc tranh cãi về BEV đã định hình lại quan hệ EU-Trung Quốc vào năm 2024, khi các quốc gia thành viên EU bị chia rẽ sâu sắc về mức thuế trong bối cảnh mối đe dọa trả đũa từ Bắc Kinh.

Trong một trường hợp hiếm gặp, Đức - quốc gia mà ngành công nghiệp ô tô trong nước có mối quan hệ sâu sắc với thị trường Trung Quốc - đã bị gạt sang bên khi quyết định cuối cùng được đưa ra. Khi đó, EC đã đưa ra một lập luận mạnh mẽ ủng hộ việc áp thuế quan bổ sung lên ô tô điện Trung Quốc, cho rằng nếu không có hành động mạnh mẽ, các nhà sản xuất ô tô EU có nguy cơ chịu tổn thất không thể phục hồi và bị đẩy ra khỏi cuộc đua điện hóa ô tô, kèm theo những hậu quả tồi tệ cho 2,5 triệu việc làm trực tiếp và 10,3 triệu việc làm gián tiếp trên toàn khối.

Tuy bị áp thuế quan cao, xe điện Trung Quốc vẫn tiếp tục giành thị phần trên khắp châu Âu và toàn cầu. Gần đây, BYD đã vượt qua Tesla để trở thành nhà sản xuất ô tô điện lớn nhất thế giới về doanh số.