Giúp trẻ em “miễn dịch” trước tác động tiêu cực trên môi trường mạng

Ngày 27/5, Bộ Y tế phối hợp với Ủy ban nhân dân tỉnh Quảng Ninh tổ chức Lễ phát động Tháng hành động vì trẻ em năm 2026 với chủ đề: “Trẻ em hạnh phúc, an toàn, vững bước trong kỷ nguyên số”.

Tháng hành động vì trẻ em năm 2026 tổ chức trong bối cảnh Việt Nam đang bước vào giai đoạn chuyển đổi số mạnh mẽ, với mục tiêu thúc đẩy môi trường sống an toàn, lành mạnh, thân thiện để mọi trẻ em được phát triển toàn diện cả về thể chất, tinh thần, tri thức và kỹ năng số.

Tại lễ phát động, Phó Chủ tịch nước Võ Thị Ánh Xuân, nhấn mạnh trong bối cảnh chuyển đổi số là xu thế tất yếu, Việt Nam không thể đứng ngoài tiến trình này nhưng cũng không thể để trẻ em bước vào môi trường số mà thiếu sự đồng hành, định hướng và bảo vệ an toàn. Vì vậy, việc trang bị kỹ năng số, kỹ năng sống trên môi trường mạng cho trẻ em là yêu cầu cấp thiết.

Chủ đề Tháng hành động vì trẻ em năm nay “Trẻ em hạnh phúc, an toàn, vững bước trong kỷ nguyên số” thể hiện rõ tinh thần Nghị quyết số 57 của Bộ Chính trị về phát triển khoa học công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số quốc gia; hướng tới mục tiêu vừa bảo vệ trẻ em, vừa hỗ trợ các em phát triển lành mạnh, nâng cao năng lực số để trở thành nguồn nhân lực chất lượng cao trong tương lai.

Phó Chủ tịch nước yêu cầu các cấp, các ngành, địa phương tiếp tục quan tâm hơn nữa đến công tác chăm sóc, giáo dục và bảo vệ trẻ em; xây dựng môi trường sống an toàn, thân thiện; chú trọng chăm sóc sức khỏe thể chất, tinh thần, giáo dục đạo đức, kỹ năng sống cho trẻ em.

Đồng thời, tiếp tục hoàn thiện hệ thống pháp luật, xử lý nghiêm các hành vi bạo hành, xâm hại trẻ em; dành sự quan tâm nhiều hơn đối với trẻ em vùng sâu, vùng xa, vùng đồng bào dân tộc thiểu số và trẻ em có hoàn cảnh khó khăn.

Cùng với đó, triển khai đồng bộ các giải pháp bảo vệ trẻ em trên môi trường mạng; tăng cường giáo dục kỹ năng số, kỹ năng tự bảo vệ cho trẻ em; phát triển hệ sinh thái số an toàn, lành mạnh và có tính giáo dục. Gia đình, nhà trường và xã hội phải thực sự trở thành ba trụ cột đồng hành cùng trẻ em trong thời đại số, giúp các em có khả năng “miễn dịch” trước những tác động tiêu cực trên không gian mạng.

Về phía Bộ Y tế, Thứ trưởng Nguyễn Tri Thức đánh giá, trong bối cảnh chuyển đổi số diễn ra mạnh mẽ, công nghệ đã trở thành một phần không thể tách rời trong cuộc sống của trẻ em. Vì vậy, Tháng hành động vì trẻ em năm 2026 không chỉ hướng tới chăm sóc sức khỏe mà còn tập trung xây dựng môi trường số an toàn, lành mạnh.

Điều quan trọng không phải là ngăn cản trẻ em tiếp cận công nghệ mà giúp các em có đủ kiến thức, kỹ năng số, tư duy phản biện, ý thức bảo vệ thông tin cá nhân và kỹ năng ứng xử văn minh trên không gian mạng.

Bộ Y tế đồng thời kêu gọi các Bộ, ban, ngành, địa phương và toàn xã hội tăng cường đầu tư cho trẻ em, đặc biệt là trẻ em ở vùng khó khăn, vùng dân tộc thiểu số, miền núi và hải đảo. Các chương trình chăm sóc sức khỏe, giáo dục kỹ năng số, phòng chống bạo lực, xâm hại và tai nạn thương tích cho trẻ em cần tiếp tục được triển khai mạnh mẽ, đồng bộ.

Cùng với đó, các cơ quan chức năng cần xử lý nghiêm các hành vi bạo hành, xâm hại trẻ em; huy động sự tham gia của các tổ chức, doanh nghiệp và nhà tài trợ trong việc hỗ trợ trẻ em phát triển an toàn, lành mạnh trong môi trường số.

Theo Quỹ Nhi đồng Liên Hợp Quốc (UNICEF), hiện có gần 90% trẻ em Việt Nam từ 12-17 tuổi sử dụng internet. Điều này mở ra nhiều cơ hội học tập, sáng tạo và kết nối, nhưng đồng thời cũng tiềm ẩn nhiều nguy cơ như bắt nạt trực tuyến, lạm dụng dữ liệu cá nhân hay xâm hại trên không gian mạng.

UNICEF nhấn mạnh ba ưu tiên gồm: Đặt trẻ em vào trung tâm của các giải pháp; thúc đẩy sự phối hợp của toàn xã hội trong bảo vệ trẻ em trên môi trường mạng; và xây dựng môi trường số an toàn để trẻ em vừa được bảo vệ, vừa được phát triển toàn diện.