Kịp thời ban hành các giải pháp để giữ mạch vận tải biển trước căng thẳng Trung Đông
Tuấn Khang
09/04/2026, 11:15
Căng thẳng tại khu vực Trung Đông đang trở thành phép thử đối với dòng chảy thương mại toàn cầu khi làm tăng chi phí vận tải biển và nguy cơ gián đoạn chuỗi cung ứng. Trong bối cảnh này, việc kịp thời ban hành các chính sách từ cơ quan quản lý cùng sự sẻ chia rủi ro của cộng đồng doanh nghiệp vận tải là giải pháp để giảm tác động đối với hàng hóa xuất nhập khẩu Việt Nam...
Ảnh minh hoạ
Ngành hàng hải đang đối mặt với những thách thức lớn khi căng thẳng tại Trung Đông làm tăng chi phí vận tải biển và nguy cơ gián đoạn chuỗi cung ứng toàn cầu. Tình hình này đòi hỏi sự can thiệp kịp thời từ cơ quan quản lý và sự hợp tác của cộng đồng doanh nghiệp vận tải để giảm thiểu tác động đến hàng hóa xuất nhập khẩu của Việt Nam.
Trong những tháng đầu năm 2026, các biến động địa chính trị tại Biển Đỏ và eo biển Hormuz đã làm gián đoạn các tuyến hàng hải quan trọng, đẩy giá nhiên liệu lên cao và đe dọa tính liền mạch của hoạt động giao thương quốc tế. Trước khi xung đột nổ ra, giá nhiên liệu duy trì ổn định với dầu FO ở mức 550 USD/tấn và DO ở mức 750 USD/tấn. Tuy nhiên, giá nhiên liệu đã tăng vọt, hiện neo ở mức 1.100 USD/tấn đối với FO và chạm ngưỡng 2.000 USD/tấn đối với DO, tương đương biên độ tăng 100% đến 120%.
Chi phí nhiên liệu chiếm 30% đến 40% tổng chi phí vận tải, áp lực này lập tức dội lên giá cước vận chuyển thực tế. Giá vận tải container đã tăng từ 17% đến 25%, trong khi cước tàu hàng rời tăng mạnh từ 30% đến 45% tùy thuộc vào tuyến và nhu cầu chuyên biệt của đơn hàng.
Nhiều hãng tàu lớn buộc phải chuyển hướng các dịch vụ đi qua Trung Đông sang lộ trình vòng qua Mũi Hảo Vọng, kéo dài hành trình thêm 10 đến 14 ngày, làm tăng lượng tiêu hao nhiên liệu từ 30% đến 40% mỗi chuyến và đẩy chi phí khai thác dự kiến tăng thêm 20% đến 30%. Hệ lụy là sự sụt giảm nghiêm trọng hiệu suất quay vòng tàu, gây thiếu hụt vỏ container cục bộ và làm đình trệ chu kỳ giao nhận hàng hóa.
Một loạt phụ phí mới được áp dụng, như Maersk áp dụng phụ phí nhiên liệu khẩn cấp ở mức 1.800 USD/TEU đối với hàng khô và lên tới 3.800 USD/TEU cho hàng lạnh cùng hàng nguy hiểm. MSC thu thêm từ 122 USD/TEU đến 184 USD/TEU; CMA CGM thông báo thu phụ phí nhiên liệu từ 150 USD/TEU đến 180 USD/TEU, đồng thời kích hoạt khoản phụ phí tắc nghẽn cảng chạm mức 600 USD/container.
Tại Việt Nam, ảnh hưởng của tình hình thế giới đã phản ánh rõ nét qua số liệu khai thác tại các cảng biển trọng điểm. Tại khu vực Hải Phòng, sản lượng hàng lỏng thông qua cảng trong tháng 3/2026 ghi nhận sự sụt giảm do nguồn cung bị gián đoạn và giá hàng hóa tăng mạnh. Một số hãng tàu đã thông báo tạm dừng nhận đơn hàng đến khu vực Trung Đông hoặc áp dụng các chính sách phụ thu mới để bù đắp chi phí vận hành tăng thêm.
Cục Hàng hải và Đường thủy Việt Nam đã khẩn trương kích hoạt cơ chế chấn chỉnh hoạt động vận tải, yêu cầu các chủ tàu, doanh nghiệp logistics không lợi dụng tình hình để nâng giá cước hoặc áp đặt phụ thu trái quy định.
Các cảng biển, đơn vị cung ứng nhiên liệu và hoa tiêu được khuyến nghị tối ưu hóa năng lực điều phối, rút ngắn thời gian neo đậu và tiết giảm chi phí vận hành. Hệ thống Cảng vụ hàng hải cũng được giao trọng trách giám sát chặt chẽ việc niêm yết giá dịch vụ, kiên quyết xử lý nghiêm các hành vi trục lợi gây tổn hại đến chuỗi cung ứng...
Nội dung đầy đủ bài viết được đăng tải trên Tạp chí Kinh tế Việt Nam số 14-2026 phát hành ngày 06/04/2026. Kính mời Quý độc giả tìm đọc tại đây:
TP. Hồ Chí Minh thông qua dự án trung tâm hành chính và quảng trường gần 29.600 tỷ đồng
TP. Hồ Chí Minh thông qua chủ trương đầu tư dự án Quảng trường trung tâm và Trung tâm hành chính gần 29.600 tỷ đồng, diện tích đất sử dụng gần 47 ha theo hình thức PPP, được thực hiện trong giai đoạn 2026 - 2028...
Chuyển hình thức đầu tư nhà hát tại Thủ Thiêm sang PPP
Việc dừng chủ trương đầu tư dự án Nhà hát Giao hưởng, Nhạc và Vũ kịch tại Thủ Thiêm theo hình thức đầu tư công được xác định là cơ sở để TP. Hồ Chí Minh triển khai dự án Trung tâm Chính trị - Hành chính mới theo phương thức đối tác công - tư (PPP)....
Hà Tĩnh khánh thành Nhà máy Nhiệt điện Vũng Áng 2 trị giá 2,2 tỷ USD
Sau hơn 3 năm thi công, Nhà máy Nhiệt điện Vũng Áng II chính thức đi vào vận hành, bổ sung khoảng 3,3% tổng nhu cầu điện cả nước, đồng thời tạo động lực mới cho Khu kinh tế Vũng Áng phát triển thành trung tâm năng lượng quy mô lớn.
Tuyến cao tốc ven biển miền Tây sẽ kéo dài đến Đất Mũi
Việc đề xuất kéo dài tuyến cao tốc ven biển Miền Tây (tuyến CT.33) từ khoảng 150 km lên gần 260 km, kết nối xuyên suốt từ TP. Hồ Chí Minh đến Đất Mũi - Cà Mau và đầu tư theo phương thức đối tác công tư (PPP) đang mở ra một cách tiếp cận mới trong phát triển hạ tầng đồng bằng sông Cửu Long...
Bộ Tài chính làm rõ cơ chế đặc biệt để phát triển kinh tế nhà nước
Tiếp thu ý kiến đóng góp tại cuộc thẩm định, lần này Bộ Tài chính đã làm rõ cơ chế đặc biệt để phát triển kinh tế nhà nước, khoanh phạm vi điều chỉnh nghị quyết đối với thành tố "dự trữ quốc gia" và "doanh nghiệp nhà nước", từ đó cụ thể hóa vào 4 chinh sách lớn.
Với phương châm Đoàn kết - Dân chủ - Kỷ cương - Đột phá - Phát triển, Đại hội đại biểu toàn quốc lần thứ XIV của Đảng xác định tư duy, tầm nhìn, những quyết sách chiến lược để chúng ta vững bước tiến mạnh trong kỷ nguyên mới, thực hiện thắng lợi các mục tiêu phát triển đất nước đến năm 2030 khi Đảng ta tròn 100 năm thành lập (1930 - 2030); hiện thực hoá tầm nhìn phát triển đến năm 2045, kỷ niệm 100 năm thành lập nước Cộng hoà xã hội chủ nghĩa Việt Nam (1945 - 2045).
Tổng số đơn vị bầu cử đại biểu Quốc hội khóa XVI trong cả nước là 182. Số đơn vị bầu cử, danh sách các đơn vị bầu cử và số lượng đại biểu Quốc hội được bầu ở mỗi đơn vị bầu cử của các tỉnh, thành phố được ấn định...
VnEconomy cập nhật giá vàng trong nước & thế giới hôm nay: SJC, 9999, giá vàng USD/oz, biến động giá vàng tăng, giảm - phân tích, dự báo & dữ liệu lịch sử.
Interactive là một sản phẩm báo chí mới của VnEconomy vừa được ra mắt bạn đọc từ đầu tháng 3/2023 đã gây ấn tượng mạnh với độc giả bởi sự mới lạ, độc đáo. Đây cũng là sản phẩm độc quyền chỉ có trên VnEconomy.
Trong kỷ nguyên trí tuệ nhân tạo, đặc biệt là generative AI, phát triển mạnh mẽ, Tạp chí Kinh tế Việt Nam/VnEconomy đã tiên phong ứng dụng công nghê để mang đến trải nghiệm thông tin đột phá với chatbot AI Askonomy...
Thuế đối ứng của Mỹ có ảnh hướng thế nào đến chứng khoán?
Chính sách thuế quan mới của Mỹ, đặc biệt với mức thuế đối ứng 20% áp dụng từ ngày 7/8/2025 (giảm từ 46% sau đàm phán),
có tác động đáng kể đến kinh tế Việt Nam do sự phụ thuộc lớn vào xuất khẩu sang Mỹ (chiếm ~30% kim ngạch xuất khẩu).
Dưới đây là phân tích ngắn gọn về các ảnh hưởng chính: