Điều 4 của luật mới quy định: “Đất đai thuộc sở hữu toàn dân do Nhà nước đại diện chủ sở hữu và thống nhất quản lý”

Với 448 đại biểu đồng ý, 20 vị không tán thành và 5 không biểu quyết, sáng 29/11 Quốc hội đã thông qua Luật Đất đai (sửa đổi), gồm 14 chương, 212 điều, có hiệu lực thi hành từ ngày 1/7/2014.

Điều hành phiên họp này, Phó chủ tịch Quốc hội Nguyễn Thị Kim Ngân nhấn mạnh, "Luật Đất đai (sửa đổi) đã qua ba kỳ họp của Quốc hội với nhiều lần chỉnh sửa. Dự thảo luật trình Quốc hội thông qua đã chắt lọc, tiếp thu để phù hợp với Hiến pháp vừa được thông qua, phù hợp với Cương lĩnh đất nước thời kỳ đổi mới. Quốc hội đã thể hiện trách nhiệm rất cao trước cử tri và đồng bào cả nước".

Điều 4 của luật mới quy định: “Đất đai thuộc sở hữu toàn dân do Nhà nước đại diện chủ sở hữu và thống nhất quản lý. Nhà nước trao quyền sử dụng đất cho người sử dụng đất theo quy định của luật này”.

Trình bày báo cáo giải trình tiếp thu về dự án luật, Chủ nhiệm Ủy ban Kinh tế Nguyễn Văn Giàu cho biết nhiều vấn đề đã được tiếp thu chỉnh lý.

Theo đó, luật đã thể hiện rõ hơn vai trò đại diện của Quốc hội, hội đồng nhân dân và các cơ quan khác trong cơ chế Nhà nước là đại diện chủ sở hữu đất đai.

Cụ thể, điều 21: Thực hiện quyền đại diện chủ sở hữu về đất đai quy định:

“1. Quốc hội ban hành luật, nghị quyết về đất đai, quyết định quy hoạch, kế hoạch sử dụng đất cấp quốc gia; thực hiện quyền giám sát tối cao đối với việc quản lý và sử dụng đất đai trong phạm vi cả nước.

2. Hội đồng nhân dân các cấp thực hiện quyền thông qua quy hoạch, kế hoạch sử dụng đất của địa phương mình trước khi trình cơ quan có thẩm quyền phê duyệt; thông qua bảng giá đất, việc thu hồi đất thực hiện các dự án phát triển kinh tế - xã hội vì lợi ích quốc gia, công cộng của địa phương theo thẩm quyền quy định tại luật này; giám sát việc thi hành pháp luật về đất đai tại địa phương.

3. Chính phủ, ủy ban nhân dân các cấp thực hiện quyền đại diện chủ sở hữu về đất đai theo thẩm quyền quy định tại luật này.”

Về quy hoạch, luật chỉ quy định kỳ quy hoạch sử dụng đất là 10 năm và không quy định tầm nhìn 20 năm.

Liên quan đến thu hồi đất, trưng dụng đất, một vấn đề gây tranh luận đến tận phiên thảo luận cuối cùng, đề nghị quy định làm rõ thẩm quyền cho phép thu hồi đất cũng đã được tiếp thu.

Chủ nhiệm Nguyễn Văn Giàu cho biết, ý kiến đề nghị giao Chính phủ quy định chi tiết về trình tự, thủ tục cưỡng chế để áp dụng thống nhất trong cả nước vì đây là vấn đề phức tạp và có liên quan đến quyền và lợi ích của người dân đã được tiếp thu và thể hiện tại khoản 6 điều 71 của luật.

Việc bồi thường thiệt hại do việc trưng dụng đất gây ra cũng đã được quy định cụ thể hơn trong luật. Theo đó, trường hợp đất trưng dụng bị hủy hoại thì việc bồi thường được thực hiện bằng tiền theo giá chuyển nhượng quyền sử dụng đất trên thị trường tại thời điểm thanh toán

Luật Đất đai cũng đã bỏ quy định phòng tài nguyên và môi trường được ủy quyền ký cấp giấy chứng nhận nhận quyền sử dụng đất. Ủy ban nhân dân cấp tỉnh chỉ được ủy quyền cho cơ quan tài nguyên và môi trường cùng cấp cấp giấy chứng nhận quyền sử dụng đất, quyền sở hữu nhà ở và tài sản khác gắn liền với đất.”

Nội dung về giá đất được tiếp thu, chỉnh lý theo hướng  bổ sung quy định về theo dõi biến động giá đất và quy định tỷ lệ biến động giá đất thị trường để điều chỉnh khung giá đất, bảng giá đất.

Theo luật này, Chính phủ ban hành khung giá đất định kỳ 5 năm một lần đối với từng loại đất, theo từng vùng. Trong thời gian thực hiện khung giá đất mà giá đất phổ biến trên thị trường tăng từ 20% trở lên so với giá tối đa hoặc giảm từ 20% trở lên so với giá tối thiểu trong khung giá đất thì Chính phủ điều chỉnh khung giá đất cho phù hợp.

Góp ý bổ sung quy định về sự tham gia của cơ quan tư vấn giá đất trong hội đồng thẩm định giá đất cũng được tiếp thu tại dự thảo luật mới nhất.

Theo luật mới, việc xác định giá đất cụ thể phải dựa trên cơ sở điều tra, thu thập thông tin về thửa đất, giá đất thị trường và thông tin về giá đất trong cơ sở dữ liệu đất đai; áp dụng phương pháp định giá đất phù hợp. Căn cứ kết quả tư vấn giá đất, cơ quan quản lý đất đai cấp tỉnh trình hội đồng thẩm định giá đất xem xét trước khi trình ủy ban nhân dân cùng cấp quyết định.