Nhằm tháo gỡ những khó khăn, vướng mắc trong quá trình thi hành Luật Đất đai, UBND tỉnh Nghệ An vừa ban hành quy định mới về bồi thường, hỗ trợ và tái định cư khi Nhà nước thu hồi đất, trong đó bổ sung nhiều chính sách hỗ trợ người dân về thuê nhà, ổn định đời sống và giải quyết các trường hợp đặc thù phát sinh trên thực tế...

UBND tỉnh Nghệ An vừa ban hành Quyết định số 31/2026/QĐ-UBND quy định chi tiết một số cơ chế, chính sách nhằm tháo gỡ khó khăn, vướng mắc trong quá trình tổ chức thi hành Luật Đất đai trên địa bàn tỉnh. Quyết định có hiệu lực từ ngày 11/6/2026, tập trung vào các nội dung liên quan đến bồi thường, hỗ trợ, tái định cư khi Nhà nước thu hồi đất.

Một trong những điểm đáng chú ý là chính sách hỗ trợ tiền thuê nhà đối với các hộ dân thuộc diện tái định cư nhưng chưa được bố trí đất ở hoặc nhà ở tái định cư tại thời điểm bàn giao mặt bằng.

Theo quy định, các hộ dân phải di dời chỗ ở sẽ được hỗ trợ tiền thuê nhà trong thời gian chờ bố trí tái định cư. Mức hỗ trợ cao nhất là 5 triệu đồng/tháng/hộ, áp dụng tại các phường, xã gồm Trường Vinh, Thành Vinh, Vinh Hưng, Vinh Phú, Vinh Lộc, Cửa Lò, Hoàng Mai, Quỳnh Mai, Tân Mai, Thái Hòa, Tây Hiếu và Đông Hiếu. Các địa bàn còn lại được hỗ trợ 4 triệu đồng/tháng/hộ.

Thời gian hỗ trợ được tính từ khi người dân hoàn thành việc bàn giao mặt bằng đến khi được cơ quan có thẩm quyền bàn giao đất ở hoặc nhà ở tái định cư. Việc chi trả chỉ được thực hiện đối với các trường hợp chấp hành đúng thời hạn bàn giao mặt bằng theo quy định.

Đáng chú ý, trường hợp nhiều hộ gia đình cùng sinh sống trên một thửa đất bị thu hồi nhưng có nhà ở riêng biệt và đủ điều kiện tách hộ, mỗi hộ sẽ được xem xét hỗ trợ thuê nhà riêng.

Ngoài ra, đối với các trường hợp tái định cư bằng đất ở, người dân trong thời gian xây dựng nhà ở tại nơi tái định cư cũng được hỗ trợ tiền thuê nhà trong 6 tháng, với mức hỗ trợ tương ứng theo từng khu vực.

Quyết định mới cũng quy định cụ thể quy trình bố trí tái định cư ngoài địa bàn cấp xã nơi có đất bị thu hồi.

Theo đó, UBND cấp xã nơi có đất thu hồi sẽ phối hợp với địa phương giáp ranh có khu tái định cư đã được đầu tư hạ tầng kỹ thuật để thống nhất phương án bố trí, báo cáo UBND tỉnh xem xét chủ trương. Sau khi được chấp thuận, chính quyền địa phương sẽ thực hiện các thủ tục bồi thường, hỗ trợ, tái định cư và giao đất cho người dân.

Đối với những dự án đã được thống nhất chủ trương trước khi điều chỉnh địa giới hành chính, các địa phương liên quan có thể phối hợp thực hiện thủ tục giao đất tái định cư mà không phải xin ý kiến lại của UBND tỉnh, góp phần rút ngắn thời gian giải quyết hồ sơ.

Bên cạnh các chính sách về tái định cư, Quyết định số 31/2026/QĐ-UBND còn bổ sung nhiều quy định nhằm bảo đảm quyền lợi cho người dân có đất bị thu hồi.

Đối với nhà ở hoặc công trình phục vụ đời sống bị phá dỡ một phần nhưng phần còn lại vẫn bảo đảm tiêu chuẩn kỹ thuật, Nhà nước sẽ bồi thường phần giá trị công trình bị ảnh hưởng và hỗ trợ thêm chi phí sửa chữa, hoàn thiện phần còn lại.

Các trường hợp thu hồi đất vườn, ao hoặc đất nông nghiệp nằm trong cùng thửa đất có nhà ở cũng được hỗ trợ theo tỷ lệ từ 50% đến 70% phần chênh lệch giữa giá đất ở và giá đất nông nghiệp, tùy theo diện tích và hạn mức được giao đất ở.

Đối với nhà ở, công trình xây dựng trước ngày 1/7/2014 trên đất không đủ điều kiện bồi thường nhưng phù hợp quy hoạch hoặc chưa có quy hoạch tại thời điểm xây dựng, người dân được hỗ trợ tới 80% giá trị xây dựng mới. Trường hợp vi phạm quy hoạch nhưng không bị cơ quan chức năng xử lý, mức hỗ trợ là 50%.

Trong khi đó, các công trình xây dựng sau ngày 1/7/2014 trên đất không đủ điều kiện bồi thường sẽ không được xem xét hỗ trợ.

Ngoài ra, các công trình hạ tầng kỹ thuật như điện, nước, viễn thông phải di dời do ảnh hưởng của dự án được hỗ trợ 50% chi phí di dời theo dự toán được phê duyệt; hộ sản xuất nông nghiệp trên đất không đủ điều kiện bồi thường đất được hỗ trợ bằng một lần giá đất nông nghiệp cùng loại.