Nhanh cũng phải đến năm 2025 chứng khoán Việt Nam mới được nâng hạng?

Theo kế hoạch từ phía nhà thầu là Sở Giao dịch chứng khoán Hàn Quốc (KRX), Việt Nam sẽ tiến hành kiểm thử đợt cuối cùng trong tháng 11 và hoàn thành các công tác chuẩn bị hệ thống vào 25/12 để sẵn sàng triển khai hệ thống KRX. 

Theo nhận định của Chứng khoán KBSV, việc hệ thống giao dịch KRX được chính thức đưa vào hoạt động được xem tiền đề quan trọng cho việc nâng hạng thị trường từ cận biên lên mới nổi, cũng như cho phép thực hiện nghiệp vụ bán chứng khoán chờ về (T0).

Cụ thể, hệ thống KRX là cơ sở hạ tầng cần thiết để triển khai mô hình đối tác bù trừ trung tâm, Central Clearing Counterparty (CCP) và từ đó, giải quyết một trong những nút thắt trọng yếu của việc lên hạng là yêu cầu ký quỹ trước giao dịch (prefunding).

Việc nâng hạng thị trường giúp cho thị trường chứng khoán Việt Nam có cơ hội thu hút nguồn vốn đầu tư đến từ các tổ chức tài chính nước ngoài. Trong đó, tác động sớm nhất và rõ nét nhất đó là việc mua vào của các quỹ ETF đang sử dụng bộ chỉ số MSCI Emerging Markets Index và FTSE EM làm tham chiếu.

Theo một số nghiên cứu ước tính, việc nâng cấp thành thị trường mới nổi có thể mang đến thêm 10 tỷ USD đầu tư gián tiếp mới cho Việt Nam, trong đó năm đầu tiên có thể tiếp nhận thêm từ 2 – 5 tỷ USD. Tuy nhiên, KBSV cũng lưu ý việc CCP hoạt động sẽ chỉ giải quyết 1 trong những nút thắt, còn yếu tố liên quan đến rào cản với nhà đầu tư nước ngoài sẽ cần thêm các động thái mạnh mẽ hơn từ cơ quan điều hành.

"Theo đó, việc nâng hạng nhiều khả năng sẽ phải chờ ít nhất đến năm 2025 mới được thông qua", KBSV kỳ vọng. 

Ngoài ra, theo thông tin từ HSX, hệ thống giao dịch KRX sẽ cho phép nghiệp vụ bán chứng khoán chờ về (giao dịch T0) sẽ được triển khai ngay từ thời điểm ban đầu, giúp đẩy nhanh vòng quay tiền lưu thông trong hoạt động giao dịch giữa các nhà đầu tư trên thị trường.

Tại các thị trường đã áp dụng giao dịch T 2 cũng như cho phép bán chứng khoán chờ về như Mỹ, Hàn Quốc, Nhật Bản, Thái Lan… vốn, giá trị giao dịch bình quân một phiên của các thị trường này trong 5 năm qua đạt xấp xỉ 0,3% tổng vốn hoá thị trường. Con số này thậm chí còn cao hơn, ở mức 0,42%, nếu chỉ tính các nước thuộc khu vực châu Á và thị trường mới nổi (với đặc điểm giá trị giao dịch của các nhà đầu tư cá nhân chiếm tỷ trọng lớn) trong khi giá trị giao dịch bình quân trên vốn hoá của Việt Nam là 0,227%.

KBSV kỳ vọng việc triển khai hệ thống KRX mới có thể giúp cho giá trị giao dịch 1 phiên của VN-Index có thể tăng lên gần gấp đôi so với trung bình 5 năm trở lại đây, tương ứng với mức 19 nghìn tỷ đồng/phiên. Theo đó, nhóm ngành chứng khoán được kỳ vọng sẽ là nhóm ngành hưởng lợi trực tiếp từ việc triển khai hệ thống và tiếp theo đó là các cổ phiếu vốn hoá hớn thuộc VN30.

"Với việc hệ thống giao dịch KRX kỳ vọng được triển khai vào cuối năm nay, nhóm cổ phiếu vốn hoá lớn hưởng lợi từ triển vọng nâng hạng thị trường được rút ngắn, và nhóm cổ phiếu ngành chứng khoán hưởng lợi từ giao dịch
cho phép bán chứng khoán chờ về sẽ là 2 nhóm kỳ vọng có phản ứng tích cực và qua đó sẽ tác động lên thị trường chứng khoán nói chung", KBSV kỳ vọng.