Nhiệm kỳ 2021–2026: Chính phủ kiến tạo, hành động, vượt qua thách thức, kiến tạo thành tựu mới

Có thể nói, giai đoạn 2021–2026 là một thời kỳ đặc biệt trong lịch sử phát triển đất nước, khi Việt Nam vừa trải qua đại dịch Covid-19 khốc liệt lại phải vừa ứng phó với bất ổn địa chính trị toàn cầu, thiên tai, biến đổi khí hậu và những thách thức kinh tế sâu rộng.

Trong bối cảnh đó, Chính phủ nhiệm kỳ mới đã nhanh chóng chuyển trạng thái từ “phòng ngự” sang “chủ động kiến tạo”, điều hành linh hoạt, quyết liệt để ổn định tình hình, khơi thông các nguồn lực phát triển.

HOÀN THIỆN THỂ CHẾ – KIẾN TẠO NỀN TẢNG PHÁT TRIỂN

Phó Thủ tướng Thường trực Nguyễn Hòa Bình nêu rõ thực hiện đúng tinh thần Hiến pháp và sự lãnh đạo của Đảng, Chính phủ đã ban hành 116 chương trình, kế hoạch hành động và tổ chức hàng trăm chuyến công tác trực tiếp xuống cơ sở để nắm bắt thực tiễn, tháo gỡ khó khăn cho địa phương, doanh nghiệp và người dân.

Phương châm “Chính phủ liêm chính, hành động, phục vụ Nhân dân” không còn là khẩu hiệu mà trở thành chuẩn mực điều hành xuyên suốt thể hiện cho một giai đoạn đổi mới tư duy quản trị quốc gia – từ “quản lý” sang “kiến tạo phát triển” từ “tiền kiểm” sang “hậu kiểm” hướng tới một nền hành chính hiện đại, năng động, gắn bó mật thiết với đời sống Nhân dân.

Trong 5 năm qua, Chính phủ và Thủ tướng Chính phủ đã xác định xây dựng và hoàn thiện thể chế là một trong ba đột phá chiến lược. Hơn 45 phiên họp chuyên đề về xây dựng pháp luật được tổ chức; 180 luật, pháp lệnh, nghị quyết được trình Quốc hội thông qua – mức cao nhất trong các nhiệm kỳ gần đây. Ngoài ra, Chính phủ còn ban hành 1.400 nghị quyết, 820 nghị định và gần 3.600 văn bản quy phạm pháp luật, hình thành cơ sở pháp lý đồng bộ cho phát triển kinh tế – xã hội.

Tư duy lập pháp đã có sự chuyển biến rõ rệt: từ việc ban hành quy định để quản lý sang kiến tạo cơ chế thúc đẩy đổi mới, sáng tạo, khuyến khích tự do kinh doanh, minh bạch hóa thủ tục. Cải cách hành chính được coi là trụ cột, với chương trình cắt giảm, đơn giản hóa hàng nghìn thủ tục liên quan đến đầu tư, sản xuất, kinh doanh; triển khai Cổng Dịch vụ công quốc gia như một điểm “một cửa số” tập trung, giúp người dân và doanh nghiệp thực hiện dịch vụ công không phụ thuộc vào địa giới hành chính.

Việc phân cấp, phân quyền được đẩy mạnh theo phương châm “địa phương quyết, địa phương làm, địa phương chịu trách nhiệm”, đi kèm với cơ chế kiểm tra, giám sát, kiểm soát quyền lực. Cách làm này không chỉ khơi thông nguồn lực địa phương mà còn tạo động lực sáng tạo trong quản trị và phát triển.

KINH TẾ – XÃ HỘI ỔN ĐỊNH, HẠ TẦNG BỨT PHÁ, ĐỜI SỐNG NGƯỜI DÂN CẢI THIỆN

Phó Thủ tướng Thường trực Nguyễn Hòa Bình nhấn mạnh dưới tác động của đại dịch và biến động toàn cầu, Việt Nam vẫn duy trì kinh tế vĩ mô ổn định, tăng trưởng cao, được cộng đồng quốc tế ghi nhận là một trong những nền kinh tế phục hồi nhanh và bền vững nhất khu vực.

Quy mô nền kinh tế tăng từ 346 tỷ USD năm 2020 lên 510 tỷ USD năm 2025, xếp thứ 32 thế giới. Thu nhập bình quân đầu người tăng từ 3.552 USD lên gần 5.000 USD, đưa Việt Nam vào nhóm nước có thu nhập trung bình cao.

An sinh xã hội luôn được đặt lên hàng đầu: tổng chi cho các chính sách an sinh trong nhiệm kỳ đạt 1,1 triệu tỷ đồng, tương đương 17% tổng chi ngân sách nhà nước. Hơn 334.000 căn nhà tạm, dột nát được xóa bỏ; các chương trình nhà ở xã hội, hỗ trợ người lao động và người yếu thế được đẩy mạnh.

Các Chương trình mục tiêu quốc gia – nông thôn mới, giảm nghèo bền vững, phát triển vùng đồng bào dân tộc thiểu số – đều cơ bản hoàn thành sớm chỉ tiêu. Tỷ lệ hộ nghèo đa chiều giảm mạnh còn 1,3%, mức thấp nhất trong nhiều năm.

Hạ tầng kinh tế - xã hội có bước phát triển đột phá. Đến hết năm 2025, dự kiến hoàn thành 3.245 km đường cao tốc, 1.711 km đường ven biển, cùng nhiều công trình trọng điểm như sân bay Long Thành, đường dây 500kV mạch 3, các dự án năng lượng, đô thị và hạ tầng số. Đặc biệt, tốc độ Internet di động của Việt Nam hiện nằm trong top 20 thế giới, mở ra cơ hội cho nền kinh tế số.

Trong các lĩnh vực văn hóa, y tế, giáo dục – Chính phủ đã chỉ đạo thực hiện hàng loạt chính sách mới: miễn, giảm học phí từ năm học 2025–2026; mở rộng bảo hiểm y tế đến 95,2% dân số; đẩy mạnh chuyển đổi số trong giáo dục, phát triển hệ sinh thái khởi nghiệp sáng tạo, góp phần nâng cao chỉ số Phát triển Con người (HDI) lên 18 bậc trong 5 năm.

ĐẢM BẢO QUỐC PHÒNG, AN NINH VÀ NÂNG TẦM ĐỐI NGOẠI

Theo Phó Thủ tướng Thường trực, giữ vững độc lập, chủ quyền, toàn vẹn lãnh thổ và môi trường hòa bình cho phát triển được xác định là nhiệm vụ chiến lược. Chính phủ đã ưu tiên đầu tư củng cố tiềm lực quốc phòng, xây dựng lực lượng vũ trang “cách mạng, chính quy, tinh nhuệ, hiện đại”, giữ vững an ninh chính trị và trật tự an toàn xã hội. Công tác phòng chống tội phạm, bảo vệ người dân, xử lý các vụ việc phức tạp được triển khai quyết liệt, hiệu quả.

Trên mặt trận đối ngoại, Việt Nam tiếp tục khẳng định vị thế, uy tín quốc tế. Chính phủ đã chủ động, linh hoạt trong ngoại giao song phương và đa phương, ký kết và thực thi hiệu quả 17 hiệp định thương mại tự do (FTA) cùng hơn 500 thỏa thuận hợp tác quốc tế trên các lĩnh vực. Công tác bảo hộ công dân, người Việt Nam ở nước ngoài được chú trọng; nhiều sáng kiến hợp tác mới với Trung Đông, châu Phi, châu Mỹ – Latinh đang được xúc tiến, mở rộng thị trường xuất khẩu, thu hút đầu tư và công nghệ cao.

Trong lĩnh vực môi trường và ứng phó biến đổi khí hậu, Chính phủ đã triển khai mạnh mẽ Đề án chuyển đổi xanh quốc gia, hoàn thiện khung pháp lý quản lý tài nguyên, đất đai, chuyển từ bị động ứng phó sang chủ động phòng ngừa thiên tai “từ sớm, từ xa”. Các kế hoạch phòng chống mưa lũ, sạt lở đất, đặc biệt trong các đợt bão lớn như Yagi, Bualoi, Matmo, được thực hiện nhanh chóng, giảm thiểu thiệt hại, bảo đảm đời sống người dân.

ĐỔI MỚI BỘ MÁY, TĂNG HIỆU LỰC QUẢN TRỊ VÀ ĐỊNH HƯỚNG TƯƠNG LAI

Một trong những điểm nhấn nổi bật của nhiệm kỳ 2021–2026 là công tác sắp xếp, tinh gọn bộ máy hành chính. Chính phủ đã kết thúc “sứ mệnh lịch sử” của chính quyền cấp huyện 3 cấp, chuyển sang tổ chức chính quyền địa phương 2 cấp tinh gọn, hiệu năng cao. Bộ máy từ Trung ương đến cơ sở dần đi vào nền nếp, hoạt động hiệu quả, được nhân dân ghi nhận.

Chính phủ cũng triển khai Chương trình tổng thể cải cách hành chính giai đoạn 2021–2030, đồng thời thực hiện mạnh mẽ công tác phòng, chống tham nhũng, tiêu cực, lãng phí theo tinh thần của Ban Chỉ đạo Trung ương. Nhiều vụ việc khiếu nại, tố cáo kéo dài được giải quyết dứt điểm, củng cố niềm tin của nhân dân vào pháp luật và chính quyền.

Bên cạnh đó, công tác phối hợp giữa Chính phủ với Quốc hội, Mặt trận Tổ quốc và các tổ chức chính trị – xã hội được thực hiện chặt chẽ, tạo đồng thuận và củng cố khối đại đoàn kết toàn dân. Chính phủ chấp hành nghiêm sự giám sát của Quốc hội, chủ động báo cáo, giải trình các vấn đề cử tri quan tâm; đồng thời phối hợp hiệu quả với Tòa án, Viện Kiểm sát, các tổ chức nhân dân trong việc thực thi pháp luật, bảo vệ quyền con người, quyền công dân.

Về định hướng thời gian tới, Chính phủ xác định 12 trọng tâm chiến lược nhằm hiện thực hóa mục tiêu kép: đến năm 2030 trở thành nước đang phát triển có công nghiệp hiện đại, thu nhập trung bình cao; đến năm 2045 trở thành nước phát triển, thu nhập cao. Các định hướng bao gồm:

Tiếp tục hoàn thiện thể chế, pháp luật, huy động mọi nguồn lực phát triển; Giữ vững ổn định kinh tế vĩ mô, đẩy mạnh công nghiệp hóa, chuyển đổi số; Phát triển hạ tầng đồng bộ, lấy đô thị làm động lực vùng; Phát triển nguồn nhân lực chất lượng cao, nâng cao đời sống vật chất và tinh thần của người dân; Ứng phó biến đổi khí hậu, bảo vệ môi trường, tăng cường quốc phòng, an ninh; Đẩy mạnh đối ngoại, hội nhập quốc tế, phát huy vị thế Việt Nam trong khu vực và thế giới.

Những kết quả đạt được trong nhiệm kỳ 2021–2026 của Chính phủ không chỉ khẳng định năng lực điều hành, mà còn thể hiện ý chí, bản lĩnh, tinh thần đoàn kết của toàn hệ thống chính trị và nhân dân cả nước.

Từ nền tảng thành tựu nhiệm kỳ này, Chính phủ tiếp tục hướng tới mục tiêu xây dựng Việt Nam “hùng cường, thịnh vượng, hạnh phúc”, vững bước tiến vào kỷ nguyên mới – kỷ nguyên phát triển nhanh, bền vững và hội nhập sâu rộng với thế giới.