Sàn dữ liệu đi vào vận hành, dữ liệu nào được phép giao dịch?

Dữ liệu đưa lên sàn phải có nguồn gốc hợp pháp, được chứng minh bằng hồ sơ, tài liệu hợp lệ và đáp ứng các yêu cầu về chất lượng, khả năng khai thác, an toàn và bảo mật...

Ảnh minh hoạ: Magnific
Ảnh minh hoạ: Magnific

Chính phủ vừa ban hành Nghị định 314/2026/NĐ-CP quy định về hoạt động của sàn dữ liệu. Nghị định quy định cụ thể điều kiện để tổ chức, cá nhân tham gia giao dịch trên sàn dữ liệu, đồng thời đặt ra các yêu cầu đối với dữ liệu, sản phẩm và dịch vụ về dữ liệu được đưa lên sàn.

Theo quy định, tổ chức, cá nhân muốn tham gia giao dịch trên sàn dữ liệu phải đáp ứng các điều kiện tương ứng.

Đối với tổ chức là pháp nhân Việt Nam, tổ chức phải được thành lập và hoạt động hợp pháp trên lãnh thổ Việt Nam; không đang trong quá trình chia, tách, hợp nhất, sáp nhập, chuyển đổi, giải thể hoặc phá sản theo quy định của pháp luật.

Đối với pháp nhân nước ngoài, pháp nhân phải được thành lập hợp pháp theo pháp luật của quốc gia hoặc vùng lãnh thổ nơi đặt trụ sở; đáp ứng các điều kiện tham gia giao dịch theo quy định của pháp luật dân sự và các quy định pháp luật có liên quan. Đồng thời, pháp nhân phải có hiện diện thương mại, chi nhánh hoặc văn phòng đại diện tại Việt Nam theo quy định của pháp luật Việt Nam hoặc điều ước quốc tế mà Việt Nam là thành viên.

Cá nhân tham gia giao dịch phải có đầy đủ năng lực hành vi dân sự theo quy định của pháp luật.

Riêng tổ chức cung cấp sản phẩm, dịch vụ về dữ liệu thuộc danh mục ngành, nghề kinh doanh có điều kiện phải có Giấy chứng nhận đủ điều kiện kinh doanh theo quy định.

Nghị định cũng quy định dữ liệu, sản phẩm và dịch vụ về dữ liệu được giao dịch trên sàn phải đáp ứng các yêu cầu về tính hợp pháp, khả năng khai thác, tiêu chuẩn kỹ thuật và an toàn dữ liệu.

Dữ liệu phải có nguồn gốc hợp pháp, được chứng minh bằng hồ sơ, tài liệu hợp lệ về quá trình thu thập, tạo lập hoặc nhận chuyển giao quyền khai thác, sử dụng dữ liệu.

Đồng thời, đối tượng, nội dung, phương pháp và quy trình tạo ra dữ liệu, sản phẩm, dịch vụ về dữ liệu phải minh bạch, tuân thủ quy định của pháp luật và được tổ chức kinh doanh dịch vụ sàn dữ liệu kiểm tra, đánh giá.

Việc cung cấp thông tin, hồ sơ, tài liệu không bao gồm nội dung thuộc bí mật kinh doanh hoặc các thông tin khác thuộc phạm vi được pháp luật bảo vệ, trừ trường hợp pháp luật có quy định khác. Tổ chức kinh doanh dịch vụ sàn dữ liệu có trách nhiệm kiểm tra, đánh giá mức độ phù hợp của hồ sơ, tài liệu theo quy định.

Bên bán cũng phải xác định và công bố rõ trong hồ sơ dữ liệu, sản phẩm, dịch vụ về dữ liệu các điều kiện, yêu cầu hoặc hạn chế (nếu có) đối với việc lưu thông, lưu hành và sử dụng dữ liệu.

Dữ liệu được đưa lên sàn đồng thời không được thuộc các trường hợp bị cấm giao dịch theo quy định của pháp luật về dữ liệu.

Dữ liệu, sản phẩm và dịch vụ về dữ liệu giao dịch trên sàn phải đáp ứng một số yêu cầu kỹ thuật tối thiểu.

Cụ thể, dữ liệu phải có định dạng phù hợp, thông dụng, bảo đảm khả năng đọc, khai thác và xử lý bằng máy.

Trường hợp dữ liệu được cung cấp thông qua giao diện lập trình ứng dụng (API), bên cung cấp phải có tài liệu hướng dẫn kết nối, mô tả cấu trúc dữ liệu, phương thức xác thực, phân quyền truy cập và giới hạn khai thác.

Dữ liệu cũng phải bảo đảm khả năng kết nối, chia sẻ, khai thác và sử dụng trên hệ thống của sàn dữ liệu, đồng thời bảo đảm an toàn, bảo mật trong suốt quá trình kết nối, truyền, nhận, lưu trữ và khai thác.

Bên bán có trách nhiệm công bố trong hồ sơ niêm yết các thông tin liên quan đến chất lượng, mức độ chính xác, tính đầy đủ, mức độ cập nhật và những hạn chế của dữ liệu, sản phẩm, dịch vụ về dữ liệu.

Trên cơ sở các yêu cầu tối thiểu này, tổ chức kinh doanh dịch vụ sàn dữ liệu sẽ ban hành và công khai các yêu cầu kỹ thuật cụ thể, phù hợp với đặc điểm và phương thức hoạt động của từng sàn dữ liệu.

Tại Điều 18, Nghị định quy định cụ thể cách đăng ký tài khoản giao dịch, tài khoản thanh toán trên sàn dữ liệu, đồng thời đặt ra yêu cầu đối với việc giao dịch dữ liệu được hình thành từ cơ sở dữ liệu quốc gia, cơ sở dữ liệu chuyên ngành.

Quy trình đăng ký tài khoản giao dịch trên sàn dữ liệu được kết nối với các hệ thống định danh cá nhân, định danh tổ chức theo quy định về định danh và xác thực điện tử và các quy định pháp luật có liên quan.

Đối với công dân Việt Nam, việc đăng ký tài khoản giao dịch được thực hiện thông qua tài khoản định danh điện tử mức độ 2 trên ứng dụng định danh quốc gia VNeID hoặc các phương thức khác do sàn dữ liệu cung cấp.

Tổ chức, doanh nghiệp Việt Nam cũng đăng ký tài khoản giao dịch thông qua tài khoản định danh điện tử mức độ 2 trên VNeID hoặc các phương thức khác được cung cấp trên sàn dữ liệu.

Với tổ chức, cá nhân nước ngoài có tài khoản định danh điện tử mức độ 2 trên VNeID, quy trình đăng ký được thực hiện tương tự như đối với tổ chức, cá nhân Việt Nam.

Trường hợp tổ chức, cá nhân nước ngoài chưa có tài khoản định danh điện tử, việc đăng ký được thực hiện thông qua quy trình xác minh bằng cách gửi đề nghị mở tài khoản giao dịch trên sàn dữ liệu theo mẫu ĐK01 tại Phụ lục ban hành kèm theo Nghị định.

Hồ sơ, tài liệu pháp lý trong trường hợp này phải được chứng nhận hoặc hợp pháp hóa lãnh sự theo quy định của pháp luật, trừ trường hợp được miễn hợp pháp hóa lãnh sự theo điều ước quốc tế mà Việt Nam là thành viên hoặc theo nguyên tắc có đi có lại.

Sau khi tiếp nhận hồ sơ, tổ chức kinh doanh dịch vụ sàn dữ liệu sẽ kiểm tra, xác minh và cấp tài khoản giao dịch theo quy trình được quy định trong Quy chế hoạt động của sàn dữ liệu.

Sàn dữ liệu cũng có thể áp dụng các phương thức xác thực thông qua hệ thống định danh điện tử, nền tảng xác thực số hoặc dịch vụ xác thực điện tử của cơ quan, tổ chức có thẩm quyền ở nước ngoài. Các hệ thống xác thực điện tử được công nhận, liên thông theo điều ước quốc tế hoặc thỏa thuận quốc tế mà Việt Nam là thành viên cũng có thể được sử dụng, với yêu cầu bảo đảm xác thực chính xác chủ thể tham gia giao dịch.

Khi đăng ký tài khoản, các bên tham gia phải cung cấp đầy đủ thông tin liên quan và chịu trách nhiệm về tính chính xác, hợp pháp của những thông tin đã cung cấp.

Để thực hiện giao dịch trên sàn dữ liệu, bên tham gia phải mở tài khoản thanh toán tại tổ chức cung ứng dịch vụ thanh toán hoặc sử dụng ví điện tử tại tổ chức cung ứng dịch vụ trung gian thanh toán thuộc danh mục do tổ chức kinh doanh dịch vụ sàn dữ liệu công bố công khai trên trang thông tin điện tử của sàn.

Mọi giao dịch dữ liệu, sản phẩm và dịch vụ về dữ liệu trên sàn đều phải được thực hiện thông qua tài khoản giao dịch trên sàn dữ liệu và tài khoản thanh toán đã đăng ký.

Nghị định 314/2026/NĐ-CP có hiệu lực từ ngày 25/9/2026.

Phó Thủ tướng Hồ Quốc Dũng: Hợp tác quốc tế giúp Việt Nam chủ động tham gia chuỗi giá trị AI toàn cầu

Hợp tác giữa FPT và Viện nghiên cứu AI hàng đầu thế giới được kỳ vọng sẽ góp phần tạo ra các giải pháp thiết thực cho những bài toán lớn của đất nước, mang lại giá trị cho cộng đồng, đồng thời giúp Việt Nam chủ động tham gia chuỗi giá trị và đóng góp vào quá trình định hình các quy chuẩn quản trị AI toàn cầu.

VnEconomy Interactive

VnEconomy Interactive

Interactive là một sản phẩm báo chí mới của VnEconomy vừa được ra mắt bạn đọc từ đầu tháng 3/2023 đã gây ấn tượng mạnh với độc giả bởi sự mới lạ, độc đáo. Đây cũng là sản phẩm độc quyền chỉ có trên...

VnEconomy
VnEconomy