Thuế thu nhập từ chứng khoán: Thực hiện thế nào?

Việc đánh thuế thu nhập chứng khoán sẽ thực hiện như thế nào khi giao dịch trên thị trường khá phức tạp, đặc biệt là trên OTC?

Theo kế hoạch dự kiến, Ủy ban Thường vụ Quốc hội sẽ dành hai tháng để tổ chức lấy ý kiến của người dân về dự luật Thuế Thu nhập cá nhân (từ 15/6 – 15/8). Trong dự luật này, thuế đối với thu nhập từ chứng khoán là một vấn đề nhà đầu tư quan tâm, cả ở cách thực hiện.

Thứ trưởng Bộ Tài chính Trương Chí Trung đã gợi mở một số phương án trong việc thực hiện thu thuế nói trên.

Thưa Thứ trưởng, nếu theo cách làm hiện nay là khấu trừ tại nguồn, trong trường hợp các công ty chứng khoán quá tải như trong thời gian qua thì có khó khăn gì không?

Hiện nay chúng ta vẫn đang thực hiện khấu trừ tại nguồn như quy định tại Pháp lệnh Thuế thu nhập đối với người có thu nhập cao. Khi thực hiện việc đánh thuế nói trên, có chăng là đối tượng nộp thuế sẽ mở rộng hơn mà thôi.

Dự thảo Luật đưa ra mức thuế đối với thu nhập từ chuyển nhượng vốn là 25%. Cách thu cụ thể là khi nhà đầu tư chuyển nhượng cổ phiếu, công ty sẽ chứng khoán khấu trừ 0,1% trên tổng giá trị chuyển nhượng. Cuối năm, người có thu nhập kê khai xem lợi nhuận trong cả năm là bao nhiêu, tính toán mức thuế thu nhập 25% là bao nhiêu và trừ đi tổng số tiền đã khấu trừ tại mỗi lần chuyển nhượng. Nếu họ đã nộp quá thì được hoàn trả, nếu thiếu thì phải đóng thêm.

Về khả năng thực hiện, với hệ thống công nghệ như hiện nay tôi nghĩ các công ty chứng khoán hoàn toàn có thể làm được.

Như trên thị trường tự do (OTC) giao dịch khá phức tạp. Vậy việc quản lý sẽ như thế nào để thu thuế hiệu quả và công bằng?

Hiện nay và trong thời gian tới việc đăng ký các công ty đại chúng đang được tiến hành. Tới đây, các công ty muốn giao dịch cổ phiếu sẽ phải lưu ký chứng khoán, nhà đầu tư cũng phải có tài khoản tại công ty chứng khoán. Theo đó, các giao dịch sẽ được kiểm soát và đảm bảo được những yêu cầu trên.

Đánh thuế thu nhập từ chứng khoán, đối tượng nộp thuế sẽ nhiều hơn. Bộ đã tính đến khả năng đáp ứng về lực của ngành thuế trước sự mở rộng cả đối tượng và khối lượng này chưa để đảm bảo quản lý tốt?

Chúng tôi cũng đã tính đến điều này khi xây dựng dự luật và có phương án cụ thể.

Có ý kiến cho rằng trong cổ phiếu đã có thuế thu nhập doanh nghiệp. Nhà đầu tư lại tiếp tục chịu thuế thu nhập từ chuyển nhượng, từ nhận cổ tức hay cổ phiếu thưởng… Như thế có phải đánh thuế hai lần không, thưa Thứ trưởng?

Nếu một người bỏ tiền đầu tư vào một pháp nhân, phần lợi nhuận đó do pháp nhân tạo ra thì Nhà nước đánh thuế trên pháp nhân đó. Còn nhà đầu tư thu được lợi nhuận từ doanh nghiệp đó thì chịu thuế thu nhập cá nhân, nó cũng giống như việc dùng lợi tức đó để đi mua hàng hoá và có thể phải chịu thuế giá trị gia tăng hoặc thuế tiêu thụ đặc biệt. Các sắc thuế này khác nhau nên không thể coi là đánh thuế trùng thuế.