Trên toàn cầu, nhiều điểm đến nổi tiếng hiện phải đối mặt với tình trạng đông khách kéo dài, giá sinh hoạt leo thang và áp lực lên hệ thống giao thông, di sản văn hóa. Thái Lan, Nhật Bản hay các điểm đến châu Âu bắt đầu tăng hoặc áp dụng thêm các loại thuế dành cho du khách...

Xung đột Trung Đông cũng như căng thẳng ngoại giao đã tác động đáng kể đến thị trường du lịch Nhật Bản. Cơ quan Xúc tiến Du lịch Nhật Bản (JNTO) cho biết trong tháng 4, Nhật Bản đón khoảng 3,69 triệu lượt khách quốc tế, giảm 5,5% so với cùng kỳ năm ngoái, nhưng vẫn là mức cao nhất theo tháng của năm nay.

Tính chung 4 tháng đầu năm, quốc gia này ghi nhận khoảng 14,37 triệu lượt khách quốc tế, vượt mốc 14 triệu lượt năm thứ 2 liên tiếp. Tuy nhiên, theo tờ Japan Today, vào tháng 4, lượng khách quốc tế đến Nhật Bản từ 8 quốc gia Trung Đông, bao gồm Israel và các quốc gia Vùng Vịnh, đã giảm 21,4%. Lượng khách Trung Quốc đến Nhật Bản cũng giảm 56,8%, nối dài chuỗi giảm tháng thứ 5 liên tiếp.

Theo Cơ quan Du lịch Nhật Bản, số lượng du khách từ nhiều quốc gia châu Âu cũng giảm trong tháng 4/2026, được cho là do vấn đề gián đoạn hàng không từ châu Âu qua Trung Đông đến Nhật Bản. Một phần nguyên nhân khác là do kỳ nghỉ lễ Phục sinh năm nay rơi vào đầu tháng 4, nên du khách châu Âu đã chọn đến Nhật Bản vào cuối tháng 3.

Bà Saki Iwata, một nhà nghiên cứu về du lịch quốc tế dự đoán trong vài tháng tới, lượng du khách trên các chuyến bay đường dài, đặc biệt là từ châu Âu hoặc Trung Đông, sẽ tiếp tục giảm. “Tuy nhiên, phần lớn khách quốc tế đến Nhật Bản hiện nay từ các nước châu Á. Xét về ngắn hạn, nếu lượng khách châu Á giảm đáng kể mới có thể tác động lớn hơn đến chi tiêu du lịch quốc tế”, bà Saki Iwata nói.

Tại một cuộc họp báo gần đây, Giám đốc Cơ quan Du lịch Nhật Bản (JTA), ông Shigeki Murata, nhấn mạnh rằng chính phủ nước này sẽ nỗ lực thực hiện các chiến lược quảng bá để thu hút du khách từ nhiều quốc gia và khu vực hơn, nhằm đạt mục tiêu 60 triệu lượt khách quốc tế vào năm 2030, đồng thời vẫn nỗ lực hạn chế các tác động của quá tải du lịch tại nhiều điểm đến của nước này.

Trong bối cảnh đó, theo thông tin chính thức từ Cơ quan Thuế quốc gia Nhật Bản, kể từ ngày 1/7, mức thuế du lịch quốc tế áp dụng đối với hành khách xuất cảnh khỏi Nhật Bản sẽ được điều chỉnh tăng lên 3.000 Yên/người/lần xuất cảnh.

Với quy định này, du khách rời Nhật Bản bằng đường hàng không hoặc đường biển sẽ phải đóng 3.000 Yên thay cho 1.000 Yên như trước đây (khoảng 170.000 đồng tăng lên 510.000 đồng). Khoản thu này hiện đã được tính sẵn trong giá vé, hành khách không cần thanh toán riêng tại sân bay hoặc cảng.

Động thái tăng thuế xuất cảnh của Nhật Bản được cho sẽ tăng thêm nguồn lực ứng phó tình trạng quá tải du lịch, vốn ngày càng gây áp lực lớn lên hạ tầng và đời sống tại các điểm đến nổi tiếng. Đồng Yên yếu được xem là yếu tố khiến khách quốc tế đổ xô đến Nhật Bản thời gian qua, trong khi người Nhật giảm xuất ngoại do chi phí du lịch nước ngoài tăng cao.

Nhật Bản vẫn áp dụng mức thuế cũ 1.000 Yên đối với các vé đủ điều kiện được phát hành trước hoặc trong ngày 30/6 theo quy định chuyển tiếp. Theo quy định chung, thuế du lịch quốc tế sẽ được các hãng vận tải hàng không và đường biển thu hộ thông qua việc cộng trực tiếp vào giá vé của hành khách, sau đó nộp lại cho Chính phủ.

Nguồn thu từ thuế du lịch quốc tế dự kiến được sử dụng cho các hoạt động cải thiện môi trường du lịch, hỗ trợ tiếp cận thông tin tại điểm đến và phát triển tài nguyên du lịch gắn với văn hóa, thiên nhiên địa phương. Ngoài thuế xuất cảnh, nhiều địa phương tại Nhật Bản hiện cũng áp dụng thuế lưu trú, thu trực tiếp tại khách sạn với mức khác nhau tùy khu vực.

Chính sách này được cho là sẽ tác động đến nhu cầu của du khách Việt, bởi Việt Nam nằm trong nhóm 9 thị trường gửi khách đến Nhật Bản cao nhất trong tháng 4 vừa qua. Cụ thể, lượng khách Việt đến Nhật đạt khoảng 76.000 lượt trong tháng 4, tăng 18,6% so với cùng kỳ năm trước. Trong 4 tháng đầu năm, tổng lượng khách Việt đạt khoảng 282.000 lượt, tăng 11,7%.

Theo JNTO, nhu cầu du lịch Nhật Bản từ Việt Nam tiếp tục duy trì tích cực nhờ các kỳ nghỉ lễ và việc mở thêm đường bay mới giữa Hà Nội và thành phố Shizuoka. Tuy nhiên, cơ quan này cũng lưu ý thị trường Việt Nam có tỷ lệ lớn khách du học sinh, thực tập sinh kỹ năng và lao động lưu trú dài hạn.

Sáng ngày 27/5, tại buổi tiếp ông Tanaka Hiroshi - Bí thư thứ nhất Đại sứ quán Nhật Bản tại Việt Nam, Phó Cục trưởng Cục Du lịch Quốc gia Việt Nam Nguyễn Thị Hoa Mai khẳng định mối quan hệ hợp tác tốt đẹp giữa hai nước. Phó Cục trưởng nhấn mạnh hợp tác du lịch đang ghi nhận nhiều tín hiệu tích cực khi lượng khách du lịch Việt Nam sang Nhật Bản và khách Nhật Bản đến Việt Nam đều có xu hướng tăng trong thời gian gần đây.

Hiện lượng khách du lịch hai chiều giữa Việt Nam và Nhật Bản đạt gần 1,5 triệu lượt. Trong 4 tháng đầu năm 2026, số khách Nhật Bản đến Việt Nam đạt 309.125 lượt, tăng hơn 110% so với cùng kỳ năm 2025.

Phó Cục trưởng Nguyễn Thị Hoa Mai đề nghị hai bên sớm xây dựng kế hoạch phối hợp trong thời gian tới để cùng bàn bạc kỹ lưỡng, thống nhất các giải pháp và triển khai những nhiệm vụ cụ thể nhằm thúc đẩy tăng trưởng khách du lịch giữa hai nước theo hướng thực chất và hiệu quả hơn.

Ông Tanaka Hiroshi cũng chia sẻ ấn tượng về ẩm thực và các điểm du lịch tại Việt Nam, đồng thời đánh giá cao sự phát triển tích cực trong hợp tác giữa các địa phương Việt Nam và Nhật Bản thời gian qua. Phía Nhật Bản kỳ vọng trong tương lai sẽ tiếp tục thúc đẩy liên kết, hợp tác giữa các địa phương của hai nước, góp phần tăng cường phát triển du lịch song phương.

Cũng trong chiều ngày 27/5, tại Hà Nội, Bộ trưởng Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch Lâm Thị Phương Thanh đã có buổi tiếp và làm việc với Đại sứ Nhật Bản tại Việt Nam Ito Naoki về định hướng tăng cường hợp tác, thúc đẩy phát triển văn hóa - thể thao - du lịch 2 nước trong thời gian tới.

Trong lĩnh vực du lịch, Bộ trưởng đề nghị phía Nhật Bản chia sẻ kinh nghiệm triển khai cơ chế hợp tác công - tư trong hoạt động xúc tiến và phát triển du lịch; tạo điều kiện về đi lại, kết nối hàng không, hợp tác doanh nghiệp du lịch nhằm thúc đẩy tăng cường trao đổi khách hai bên.

Đặc biệt, Bộ trưởng bày tỏ cảm ơn Tổng cục Du lịch Nhật Bản đã đưa Việt Nam vào danh sách 24 điểm đến được hưởng gói chính sách của Chính phủ Nhật Bản khuyến khích người dân Nhật Bản đi du lịch nước ngoài.