Bộ Tài chính kiến nghị giảm tiền sử dụng đất khi chuyển mục đích sang đất ở

Tại Dự thảo lần 3 Nghị định sửa đổi, bổ sung một số điều của Nghị định số 103/2024/NĐ-CP của Chính phủ, quy định về tiền sử dụng đất khi chuyển mục đích sử dụng đất đối với hộ gia đình, cá nhân được sửa đổi, bổ sung khoản 1 Điều 8 Nghị định này.

Cụ thể, khoản 1, Điều 8 Nghị định số 103/2024/NĐ-CP quy định: Hộ gia đình, cá nhân khi được cơ quan nhà nước có thầm quyền ban hành quyết định cho phép chuyển mục đích sử dụng đất từ đất nông nghiệp, đất phi nông nghiệp không phải là đất ở sang đất ở thì tiền sử dụng đất tính như sau:

Tại điểm a, những trường hợp chuyển mục đích sử dụng đất từ đất nông nghiệp không thuộc quy định tại điểm b khoản này, đất phi nông nghiệp không phải là đất ở sang đất ở thì tiền sử dụng đất tính như sau:

Trong đó: Tiền sử dụng đất của loại đất sau khi chuyển mục đích sử dụng đất được tính như sau:

Tiền sử dụng đất, tiền thuê đất của các loại đất trước khi chuyển mục đích sử dụng đất được tính theo quy định tại khoản 2, khoản 3 Điều này.

Trường hợp tiền sử dụng đất của loại đất sau khi chuyển mục đích sử dụng đất nhỏ hơn hoặc bằng tiền đất trước khi chuyển mục đích sử dụng đất thì tiền sử dụng đất khi chuyển mục đích sử dụng đất bằng không (=0).

Tại điểm b, đối với trường hợp: (i) chuyển mục đích sử dụng đất từ đất vườn, ao, đất nông nghiệp trong cùng thửa đất có nhà ở thuộc khu dân cư không được công nhận là đất ở sang làm đất ở; (ii) chuyển từ đất có nguồn gốc là đất vườn, ao gắn liền nhà ở nhưng người sử dụng đất tách ra để chuyển quyền hoặc do đơn vị đo đạc khi đo vẽ bản đồ địa chính từ trước ngày 01/7/2004 đã tự đo đạc tách thành các thửa riêng sang đất ở:

Đối với diện tích đất trong hạn mức giao đất ở tại thời điểm có quyết định chuyển mục đích sử dụng đất, tiền sử dụng đất được tính bằng 30% tiền sử dụng đất khi chuyển mục đích sử dụng đất sang đất ở.

Đối với diện tích đất vượt hạn mức giao đất ở tại thời điểm có quyết định chuyển mục đích sử dụng đất, tiền sử dụng đất được tính bằng 50% tiền sử dụng đất khi chuyển mục đích sử dụng đất sang đất ở được tính theo quy định tại điểm a khoản này.

Trước đó, tại tờ trình Dự thảo Chính phủ, Bộ Tài chính nhận được hai luồng ý kiến: (i) phản ánh giá đất trên bảng giá đất tại một số địa phương theo Luật Đất đai năm 2024 cao đột biến so với bảng giá đất cũ nên hộ gia đình, cá nhân phải đóng tiền sử dụng đất cao nhiều lần khi được Nhà nước cho phép chuyển mục đích sử dụng đất từ đất nông nghiệp sang đất ở và (ii) đề xuất nên giảm mức thu tiền thuê đất trong trường hợp này để giảm nghĩa vụ tài chính cho người dân.

Về vấn đề này, Bộ Tài chính trình Chính phủ theo hai phương án xử lý, cụ thể:

Phương án 1: mức giảm tiền sử dụng đất giao địa phương quyết định cho phù hợp với tình hình thực tế từng địa phương đối với trường hợp (i) chuyển mục đích sử dụng đất từ đất vườn, ao, đất nông nghiệp trong cùng thửa đất có nhà ở thuộc khu dân cư không được công nhận là đất ở sang làm đất ở và (ii) chuyển từ đất có nguồn gốc là đất vườn, ao gắn liền nhà ở nhưng người sử dụng đất tách ra để chuyển quyền hoặc do đơn vị đo đạc khi đo vẽ bản đồ địa chính tử trước ngày 01/7/2004 đã tự đo đạc tách thành các thửa riêng sang đất ở.

Phương án 2: sửa đổi, bổ sung Điều 8 Nghị định số 103/2024/NĐ-CP theo hướng bổ sung quy định về trường hợp trên thì tiền sử dụng đất được tính bằng:

Diện tích đất trong hạn mức giao đất ở tại thời điểm có quyết định chuyển mục đích sử dụng đất tính bằng 30% của chênh lệch giữa tiền sử dụng đất của loại đất ở và tiền sử dụng đất, tiền thuê đất của loại đất nông nghiệp.

Diện tích đất vượt hạn mức giao đất ở tại thời điểm có quyết định chuyển mục đích sử dụng đất tính bằng 50% của chênh lệch giữa tiền sử dụng đất của loại đất ở và tiền sử dụng đất, tiền thuê đất của loại đất nông nghiệp.