Google có nguy cơ đối mặt với làn sóng kiện tụng từ nhiều doanh nghiệp châu Âu, khiến tổng mức bồi thường của tập đoàn cho các vụ kiện trong khu vực có thể vượt 10 tỷ USD...

Theo ý kiến đánh giá của nhiều luật sư được Reuters trích dẫn lại, sức ép mà Google đang đối mặt, không còn đến từ các khoản phạt của cơ quan quản lý, mà từ các vụ kiện đòi bồi thường của các doanh nghiệp đối thủ. Sau khi Ủy ban châu Âu (EC) áp dụng khoản phạt 1 tỷ USD đối với tập đoàn do vi phạm Đạo luật Thị trường Kỹ thuật số (DMA). 

Kết luận được đưa ra là Google đã ưu tiên các dịch vụ của mình, đồng thời hạn chế các nhà phát triển ứng dụng giới thiệu người dùng đến các phương thức thanh toán có chi phí thấp hơn ngoài kho ứng dụng Google Play. Đáng chú ý, đây là lần đầu tiên đạo luật này được sử dụng để xử phạt một doanh nghiệp.

Theo ông Thomas Höppner, đối tác tại hãng luật Geradin Partners, các doanh nghiệp đối thủ có thể yêu cầu Google bồi thường thiệt hại không chỉ trong giai đoạn vi phạm Đạo luật DMA, mà còn tại cả thời điểm trước khi đạo luật này có hiệu lực. 

Theo các luật sư, hàng loạt hồ sơ của các công ty trong khu vực đang được hoàn tất để chuẩn bị nộp lên tòa án. Nếu các vụ kiện dân sự tiếp tục gia tăng, tổng số tiền Google có thể phải bồi thường sẽ vượt xa 10,4 tỷ euro tiền phạt mà EU yêu cầu công ty bồi thường cho các vụ kiện (đang ở nhiều giai đoạn khác nhau) trong hơn một thập kỷ qua. 

Làn sóng kiện tụng Google tại châu Âu bắt đầu từ năm 2008, khi Google thay đổi thuật toán để ưu tiên đưa dịch vụ so sánh giá của mình (Google Shopping) lên vị trí dễ thấy nhất. Điều này khiến lượng truy cập vào các nền tảng so sánh giá đối thủ sụt giảm mạnh, dẫn tới hàng loạt đơn khiếu nại được nộp lên EC. Sau nhiều năm điều tra, năm 2017, EC kết luận kết luận Google đã lạm dụng vị thế thống trị của mình trong lĩnh vực tìm kiếm trực tuyến để "ưu ái" dịch vụ so sánh giá sản phẩm của chính mình. 

Google đã kháng cáo quyết định này trong nhiều năm, nhưng cuối cùng cũng thất bại tại Tòa án Công lý Liên minh châu Âu vào năm ngoái.

Một trong những doanh nghiệp tham gia khởi kiện sớm nhất là Foundem của Anh. Tuy nhiên, Google cho biết hai bên đã đạt được thỏa thuận dàn xếp, song từ chối tiết lộ các điều khoản vì có điều khoản bảo mật. Foundem cũng không phản hồi đề nghị bình luận từ Reuters.

Đầu năm nay, Google tiếp tục đạt được thỏa thuận dàn xếp với Connexity, đơn vị vận hành một nền tảng mua sắm trực tuyến tại Vương quốc Anh.

Trong khi đó, nền tảng so sánh giá PriceRunner của Thụy Điển, được Klarna hậu thuẫn, đã khởi kiện Google từ năm 2022 với yêu cầu bồi thường lên tới hàng tỷ USD sau khi các nỗ lực kháng cáo của Google không thành công.

Một doanh nghiệp khác là Kelkoo của Anh cũng đang yêu cầu Google bồi thường hàng tỷ bảng Anh thông qua nhiều vụ kiện khác nhau liên quan đến quyết định xử phạt của EU đối với dịch vụ Google Shopping. Theo Kelkoo, án phạt mới nhất theo Đạo luật DMA có thể củng cố thêm cơ sở pháp lý để nhiều doanh nghiệp khác khởi kiện Google.

Tại Italy, Tập đoàn Moltiply, đơn vị vận hành trang web so sánh giá Trovaprezzi.it, cũng đã khởi kiện Google, yêu cầu bồi thường 2,97 tỷ euro.

Ông Marco Pescarmona, Chủ tịch Tập đoàn Moltiply, một trong những doanh nghiệp khiếu nại Google, cho rằng quyết định xử phạt gần đây do vi phạm Đạo luật DMA sẽ tiếp tục củng cố cơ sở pháp lý để các doanh nghiệp khác yêu cầu Google bồi thường vì vi phạm hành vi cạnh tranh.  

Trong khi đó, theo các luật sư, Google nhiều khả năng sẽ tiếp tục kéo dài thời gian kháng cáo trong các cuộc chiến pháp lý. Ví dụ điển hình là vụ kiện Google Shopping đã kéo dài gần hai thập kỷ kể từ khi các cáo buộc ban đầu được đưa ra. 

Trong vụ kiện do PriceRunner khởi xướng, một tòa án tại Stockholm hồi tháng 7 đã ra phán quyết buộc Google phải bồi thường khoảng 1,97 tỷ USD. Quyết định này được Klarna, cổ đông đứng sau PriceRunner, hoan nghênh, song doanh nghiệp cũng thừa nhận việc thực sự thu được khoản tiền bồi thường sẽ chưa thể diễn ra trong thời gian ngắn.

"Chúng tôi gần như chắc chắn Google sẽ kháng cáo. Quá trình này có thể mất hơn một năm, thậm chí kéo dài thêm nhiều năm nữa", ông Pontus Scherp, cố vấn pháp lý của Klarna, cho biết.