Hiện thực hóa chiến lược đưa văn hóa thành ngành công nghiệp tỷ USD

Công nghiệp văn hóa được xác lập không chỉ là một lĩnh vực sáng tạo thuần túy, mà là động lực tăng trưởng chiến lược, một “lực lượng kinh tế” hướng tới người tiêu dùng góp phần đưa Việt Nam vươn mình trở thành cường quốc văn hóa của châu Á.

Nghị quyết 80-NQ/TW của Chính phủ đã tạo ra một bước ngoặt quan trọng khi xác định văn hóa là trụ cột phát triển mới, hình thành hệ sinh thái kinh tế sáng tạo dựa trên sự giao thoa của nội dung, công nghệ và thương mại.

Tại phiên thảo luận chủ đề Velocity trong khuôn khổ diễn đàn Bloomberg Businessweek Vietnam - The Year Ahead 2026, ông Đinh Bá Thành, Chủ tịch sáng lập DatVietVAC Group Holdings, cho biết với quy mô thị trường truyền thông và giải trí dự báo chạm mốc 2,4 tỷ USD vào năm 2026 và duy trì tốc độ tăng trưởng hai chữ số, Việt Nam đang đứng trước “cửa sổ cơ hội” để chuyển hóa các giá trị di sản thành năng lực cạnh tranh quốc gia.

“Văn hóa vì thế không còn đơn thuần là di sản, mà đã trở thành một dạng năng lực cạnh tranh chiến lược của quốc gia. Việt Nam với nền tảng 4.000 năm văn hiến là lợi thế đặc biệt, và trong bối cảnh định hướng “Kỷ nguyên vươn mình”, các ngành công nghiệp văn hóa đang được xác định là một trong những trụ cột quan trọng, vừa thúc đẩy tăng trưởng kinh tế, vừa nuôi dưỡng niềm tự hào dân tộc và nâng tầm hình ảnh Việt Nam trên bản đồ thế giới”.

“Văn hóa ngày nay không còn chỉ dừng lại ở những biểu đạt nghệ thuật đơn thuần hay di sản cần bảo tồn. Nhìn từ thành công của K-pop (Hàn Quốc), Anime (Nhật Bản) hay Mandopop (Đài Loan), văn hóa đã trở thành sức mạnh mềm, một ngành xuất khẩu tỷ đô định hình lại vị thế quốc gia trên bản đồ thế giới”, ông Thành nhận định.

Theo ông Thành, cảm hứng về thuyết lý “Kỷ nguyên vươn mình” đã đặt các ngành công nghiệp văn hóa vào vị trí trung tâm của sự phát triển. Lần đầu tiên, Việt Nam có Chiến lược Quốc gia riêng với những mục tiêu cụ thể: Phát triển trung tâm văn hóa tại nước ngoài, xây dựng 5 thương hiệu quốc gia có khả năng cạnh tranh toàn cầu và dành 2% ngân sách hàng năm cho lĩnh vực này.

Tuy nhiên, để hiện thực hóa những mục tiêu vĩ mô đó, ông Thành cho rằng cần có một sự phân biệt  giữa “Văn hóa” và “Công nghiệp văn hóa”. Để có được một nền công nghiệp văn hóa đúng nghĩa, theo ông Thành, cần hội đủ 3 yếu tố: Quy mô sản xuất (Scale) mang tính ổn định và đáp ứng nhu cầu đại chúng; Năng lực sở hữu và khai thác tài sản trí tuệ (IP) để tạo ra các vũ trụ sinh thái đa tầng và sự kết giao giữa “Sáng tạo - Công nghệ - Đổi mới” cùng năng lực đưa sản phẩm vươn ra quốc tế.

Trong bối cảnh đó, câu hỏi đặt ra không còn là tiềm năng của công nghiệp văn hóa, mà là con đường hiện thực hóa các mục tiêu chiến lược. Điều này đòi hỏi những mô hình doanh nghiệp cụ thể có khả năng chuyển hóa sáng tạo thành giá trị kinh tế, vận hành trên nền tảng công nghệ và sở hữu trí tuệ, đồng thời đủ năng lực đưa sản phẩm văn hóa Việt tham gia vào chuỗi giá trị toàn cầu.

Chia sẻ về kinh nghiệm gần 30 năm trong lĩnh vực giải trí, ông Đinh Bá Thành cho biết DatVietVAC đang vận hành theo mô hình hệ sinh thái, với ba trụ cột gồm nội dung (content), công nghệ (technology) và đổi mới sáng tạo (innovation). Mô hình này được kỳ vọng giúp doanh nghiệp thích ứng với xu hướng thị trường, đồng thời tham gia định hình các sản phẩm và trào lưu văn hóa mới (V-culture).

Đơn cử, chuỗi concert “Anh Trai Say Hi”, “Em Xinh Say Hi” của DatVietVAC tại Việt Nam và Hoa Kỳ, thu hút hàng trăm nghìn khán giả cho thấy năng lực tổ chức và sản xuất ở quy mô lớn. Riêng concert tại Las Vegas với khoảng 13.000 khán giả được xem là bước thử nghiệm đưa sản phẩm văn hóa Việt ra thị trường quốc tế, đồng thời kiểm chứng sức hút của các mô hình nội dung nội địa khi được đầu tư bài bản

Ở góc độ kinh tế, doanh nghiệp vận hành theo hướng giảm phụ thuộc vào các sản phẩm mang tính thời điểm. Doanh nghiệp xây dựng hệ thống phát triển và khai thác tài sản trí tuệ theo chuỗi, trong đó nội dung gốc là nền tảng để mở rộng sang nhiều hoạt động như phân phối đa nền tảng, tổ chức sự kiện, phát triển cộng đồng người hâm mộ và thương mại hóa nghệ sĩ.

Năm 2025, DatVietVAC ghi nhận doanh thu 3.235 tỷ đồng, lợi nhuận sau thuế đạt 380 tỷ đồng với mức chi trả cổ tức 30%. Dự báo năm 2026, doanh thu dự kiến đạt 3.382 tỷ đồng và lợi nhuận 420 tỷ đồng. Tầm nhìn đến năm 2030, doanh nghiệp đặt mục tiêu doanh thu 5.000 tỷ đồng, duy trì tốc độ tăng trưởng 15%/năm thông qua việc mở rộng sản xuất nội dung và đẩy mạnh hoạt động quốc tế hóa.

Chia sẻ thêm về kế hoạch phát hành cổ phiếu lần đầu ra công chúng (IPO) Chủ tịch sáng lập DatVietVAC cho biết doanh nghiệp đang lên kế hoạch IPO trong năm 2026. Trong bối cảnh thị trường công nghiệp văn hóa được định hướng phát triển, động thái này được xem là bước đi nhằm mở rộng nguồn vốn cho các hoạt động đầu tư, bao gồm công nghệ, hạ tầng số và mở rộng thị trường quốc tế.