HSBC: Việt Nam duy trì lợi thế tăng trưởng từ thương mại và FDI

Trong bối cảnh kinh tế toàn cầu liên tục đối mặt với các cú sốc địa chính trị, năng lượng và thương mại, các chuyên gia tại Ngân hàng HSBC cho rằng Việt Nam vẫn duy trì nền tảng tăng trưởng tích cực nhờ khả năng thu hút FDI, đà mở rộng xuất khẩu điện tử và vị thế ngày càng cao trong chuỗi cung ứng toàn cầu. Bên cạnh đó, tiêu dùng nội địa và mạng lưới FTA rộng lớn cũng được xem là những động lực quan trọng giúp kinh tế Việt Nam duy trì sức chống chịu trước các biến động bên ngoài.

ĐỘNG LỰC TỪ NỀN TẢNG VỮNG CHẮC VÀ TIẾN SÂU VÀO CHUỖI GIÁ TRỊ TOÀN CẦU

Theo TS. Frederic Neumann, Chuyên gia Kinh tế trưởng Khối nghiên cứu khu vực châu Á, Ngân hàng HSBC, cú sốc năng lượng đang tạo thêm áp lực lên triển vọng tăng trưởng của nhiều nền kinh tế châu Á. Tại Việt Nam, tác động bước đầu đã phản ánh qua lạm phát khi chỉ số giá tiêu dùng trong tháng 3 và tháng 4 đều vượt ngưỡng mục tiêu.

“Tuy nhiên, trong bối cảnh nhiều biến động, đây cũng được xem là thời điểm để Việt Nam nhìn lại chiến lược năng lượng và điều hành kinh tế, nhằm nâng cao khả năng chống chịu trước các cú sốc toàn cầu ngày càng khó lường”, TS. Frederic Neumann nhận định.

Dù vậy, giới phân tích cho rằng thị trường hiện vẫn đang tập trung quá nhiều vào các rủi ro năng lượng trong ngắn hạn, trong khi nhiều yếu tố nền tảng của kinh tế Việt Nam vẫn duy trì tích cực.

Năm 2025 được đánh giá là giai đoạn nhiều biến động khi các chính sách thuế quan toàn cầu liên tục thay đổi. Tuy nhiên, Việt Nam vẫn duy trì đà tăng trưởng GDP khoảng 8%, trở thành nền kinh tế tăng trưởng nhanh thứ hai châu Á, chỉ sau Đài Loan.

Trong bối cảnh thương mại toàn cầu chịu nhiều sức ép, kim ngạch xuất nhập khẩu của Việt Nam vẫn lập kỷ lục mới. Theo các chuyên gia, ngoài yếu tố đẩy nhanh đơn hàng, kết quả này còn phản ánh vị thế ngày càng vững chắc của Việt Nam trong chuỗi cung ứng và thương mại điện tử toàn cầu.

Đà tăng trưởng này được hỗ trợ bởi quá trình thu hút dòng vốn FDI chất lượng, cải thiện môi trường đầu tư kinh doanh và nâng dần vị thế của Việt Nam trong chuỗi giá trị toàn cầu.

Bà Yun Liu, Chuyên gia Kinh tế cấp cao Khu vực ASEAN tại HSBC, nhận định nếu trước đây dệt may và giày dép giá trị thấp giữ vai trò chủ đạo trong cơ cấu xuất khẩu, thì hiện nay điện tử đã trở thành động lực tăng trưởng mới của thương mại Việt Nam. Hiện hơn một phần ba kim ngạch xuất khẩu của Việt Nam đến từ nhóm hàng điện tử.

Việt Nam ngày càng đóng vai trò quan trọng trong chuỗi lắp ráp điện tử toàn cầu, đặc biệt ở phân khúc thiết bị điện tử tiêu dùng hoàn chỉnh, nhờ xu hướng đa dạng hóa chuỗi cung ứng của các tập đoàn công nghệ lớn như Samsung.

“Trong bối cảnh thương mại toàn cầu nhiều biến động, chính sách thuế quan thiếu ổn định có thể khiến nhà đầu tư thận trọng hơn trong ngắn hạn.

Tuy nhiên, về dài hạn, Việt Nam vẫn duy trì lợi thế cạnh tranh nhờ khả năng thu hút FDI, phản ánh niềm tin của nhà đầu tư quốc tế vào triển vọng tăng trưởng của nền kinh tế”.

Trong khoảng 15 năm qua, thị phần xuất khẩu điện tử tiêu dùng của Việt Nam, gồm điện thoại thông minh, máy tính và máy in, đã tăng mạnh từ gần như bằng 0 lên khoảng 8 - 15%. Bên cạnh đó, Việt Nam cũng đang từng bước mở rộng sang các phân khúc có giá trị gia tăng cao hơn như mạch tích hợp và linh kiện bán dẫn.

“Đáng chú ý, Việt Nam vẫn tiếp tục gia tăng thị phần tại thị trường Mỹ ở một số nhóm hàng điện tử tiêu dùng, bất chấp những rủi ro liên quan đến chính sách thuế quan toàn cầu”, chuyên gia tại HSBC nhấn mạnh..

Từ vị thế dựa nhiều vào dệt may và giày dép giá trị thấp, cơ cấu xuất khẩu của Việt Nam đã thay đổi mạnh trong những năm gần đây khi điện tử trở thành nhóm hàng chủ lực, hiện chiếm hơn một phần ba tổng kim ngạch xuất khẩu.

LỢI THẾ FDI VÀ TIÊU DÙNG NỘI ĐỊA

Không chỉ mở rộng ở các thị trường truyền thống, Việt Nam còn tận dụng mạng lưới FTA rộng lớn để đa dạng hóa thương mại, trong đó nổi bật là Hiệp định Thương mại Tự do Việt Nam - EU (EVFTA). Tuy nhiên, các chuyên gia tại HSBC cho rằng dư địa cải thiện vẫn còn lớn, đặc biệt trong việc xử lý các rào cản phi thuế quan như thủ tục hải quan hay giấy phép nhập khẩu.

“Trong khu vực ASEAN, thương mại nội khối của Việt Nam hiện vẫn ở mức tương đối thấp dù phần lớn thuế quan đã được xóa bỏ. Việc tiếp tục giảm rào cản phi thuế quan được kỳ vọng sẽ mở thêm dư địa tăng trưởng thương mại nội khối. Ngoài ra, các thị trường mới nổi như Nam Mỹ và Trung Đông cũng được xem là hướng mở rộng tiềm năng cho hàng hóa Việt Nam”, bà Yun Liu cho biết.

Dù môi trường thương mại toàn cầu còn nhiều biến động và chính sách thuế quan khiến nhà đầu tư thận trọng hơn trong ngắn hạn, Việt Nam vẫn duy trì nhiều lợi thế cạnh tranh về thu hút FDI, từ độ mở của nền kinh tế, chi phí lao động, hạ tầng đến hệ sinh thái sản xuất hiện hữu. Dòng vốn FDI tiếp tục phản ánh niềm tin của nhà đầu tư quốc tế vào triển vọng tăng trưởng trung và dài hạn của Việt Nam.

Bên cạnh xuất khẩu và FDI, tiêu dùng nội địa cũng được xem là động lực tăng trưởng quan trọng. Sự cải thiện của thị trường lao động, quá trình đô thị hóa, tầng lớp trung lưu gia tăng cùng sự phát triển mạnh của thương mại điện tử và thế hệ Gen Z đang tạo thêm dư địa cho tăng trưởng tiêu dùng trong nước.

“Trong bối cảnh kinh tế toàn cầu còn nhiều bất định, cơ hội tăng trưởng của Việt Nam vẫn rất lớn nếu tận dụng hiệu quả các lợi thế sẵn có”, TS. Frederic Neumann nhấn mạnh.