Lạm phát lõi của Nhật vượt dự báo, BOJ có thể sớm tăng lãi suất

Báo cáo lạm phát mới nhất của Nhật Bản cho thấy các chỉ số đo giá cả quan trọng của nước này đều cao hơn so với kỳ vọng. Đây là dấu hiệu cho thấy áp lực tăng giá đang diễn ra trên diện rộng, củng cố kỳ vọng của thị trường về việc Ngân hàng Trung ương Nhật Bản (BOJ) sớm có đợt nâng lãi suất tiếp theo.

Dữ liệu do Văn phòng Nội các Nhật Bản công bố sáng 21/3 cho thấy chỉ số giá tiêu dùng (CPI) lõi, không tính giá thực phẩm tươi sống, tăng 3% trong tháng 2 so với cùng kỳ năm ngoái. Trước đó, thị trường dự báo chỉ số này tăng 2,9%.

Mức tăng CPI lõi tháng 2 giảm tốc so với mức tăng 3,2% ghi nhận trong tháng 1, nhưng đánh dấu tháng thứ 35 liên tiếp tăng cao hơn mục tiêu lạm phát 2% mà BOJ đề ra. Ngoài ra, việc CPI lõi giảm tốc còn có nguyên nhân là Chính phủ Nhật Bản nối lại chương trình trợ cấp giá xăng dầu cho người dân.

Chỉ số lạm phát “lõi của lõi” - loại trừ cả giá thực phẩm tươi sống và giá xăng dầu - tăng 2,6% trong tháng 2 so với cùng kỳ năm ngoái, tăng tốc từ mức 2,5% trong tháng 1. Đây là mức tăng mạnh nhất của số này kể từ tháng 3/2024, thời điểm chỉ số ghi nhận mức tăng 2,9%.

Dữ liệu trên được công bố sau một lời cảnh báo về lạm phát của Thống đốc BOJ Kazuo Ueda. Sau khi BOJ quyết định giữ nguyên lãi suất ở mức 0,5% vào hôm thứ Tư tuần này, ông Ueda nói rằng giá thực phẩm tăng và tiền lương tăng mạnh hơn dự báo có thể đẩy tốc độ lạm phát lõi ở Nhật lên cao.

“Dữ liệu mạnh về lạm phát lõi trong tháng 2 cho thấy BOJ có thể tăng lãi suất trong cuộc họp tiếp theo vào tháng 5. Nhưng chúng tôi vẫn kỳ vọng tình trạng bất định về ảnh hưởng từ chính sách thuế quan của Mỹ sẽ khiến cho việc BOJ tăng lãi suất bị trì hoãn tới tháng 7”, nhà kinh tế Marcel Ehieliant của công ty nghiên cứu kinh tế Capital Economics nhận định với hãng tin Reuters.

“Dù BOJ tăng lãi suất vào tháng 5 hay tháng 7, sức bền của lạm phát ủng hộ quan điểm của chúng tôi rằng BOJ sẽ thắt chặt chính sách tiền tệ quyết liệt hơn so với đa phần dự báo”, ông Ehieliant nói thêm.

Đồng yên Nhật giảm giá nhẹ so với USD trong phiên giao dịch sáng 21/3. Có thời điểm USD tăng 0,15% so với yên, đạt 149,01 yên đổi 1 USD - theo dữ liệu từ hãng tin CNBC.

Các hộ gia đình ở Nhật Bản tiếp tục đương đầu với chi phí sinh hoạt tăng cao. Giá rau xanh ở nước này đã tăng 28% so với cùng kỳ năm ngoái, giá gạo tăng 81,4% và giá điện tăng 9% - theo dữ liệu từ Văn phòng Nội các. Dù vậy, lạm phát giá dịch vụ trong tháng 2 là 1,3%, giảm tốc từ mức 1,4% của tháng 1 - một dấu hiệu cho thấy các công ty đang đẩy sự gia tăng của chi phí nhân công về phía người tiêu dùng ở tốc độ chậm rãi.

BOJ chấm dứt chính sách lãi suất âm vào tháng 3 năm ngoái, và đến nay đã có 3 lần tăng lãi suất trên cơ sở cho rằng Nhật Bản đang tiến tới đạt mục tiêu 2% một cách bền vững.

Lạm phát 2% cũng là mục tiêu của ngân hàng trung ương nhiều nền kinh tế phát triển như Mỹ, Anh và eurozone, nhưng vấn đề của các nền kinh tế này trái ngược với Nhật Bản. Trong những năm qua, khi các nền kinh tế này chật vật kéo lạm phát xuống 2%, Nhật Bản phải gắng sức kéo lạm phát lên 2% vì tăng trưởng trì trệ và giảm phát là vấn đề dai dẳng ở đất nước mặt trời mọc trong suốt nhiều thập kỷ.

Các nhà hoạch định chính sách tiền tệ BOJ đã phát tín hiệu sẵn sàng tiếp tục tăng lãi suất nếu họ cảm thấy tin tưởng rằng lạm phát ở Nhật sẽ duy trì bền vững quanh ngưỡng 2% nhờ tiền lương tăng mạnh.

Hơn 2/3 số nhà kinh tế được Reuters khảo sát dự báo BOJ tăng lãi suất 0,75% vào quý 3 năm nay, trong đó khả năng cao nhất là việc tăng lãi suất sẽ diễn ra vào tháng 7.