Phát hành thêm 11,5 nghìn tỷ đồng trái phiếu Chính phủ để kích cầu?

Sáng 26/2, báo cáo Ủy ban Thường vụ Quốc hội về dự kiến phân bổ, sử dụng nguồn vốn trái phiếu Chính phủ năm 2009, Chính phủ kiến nghị sẽ xin ý kiến Quốc hội phát hành bổ sung trái phiếu Chính phủ thêm khoảng 11,5 nghìn tỷ đồng.

Theo tờ trình, năm 2009, Chính phủ dự kiến bố trí 55,2 nghìn tỷ đồng trái phiếu Chính phủ, bao gồm 7,7 nghìn tỷ đồng chuyển từ kế hoạch năm 2008 qua, 36 nghìn tỷ đồng theo nghị quyết của Quốc hội và 11,5 nghìn tỷ đồng nói trên.

Phát hành bổ sung trái phiếu, theo Chính phủ là để thực hiện mục tiêu kích cầu đầu tư năm 2009.

Dự kiến số tiền này sẽ được sử dụng để tăng vốn cho mục tiêu xây dựng bệnh viện tuyến huyện và tuyến tỉnh; chương trình kiên cố hóa trường lớp học và nhà công vụ cho giáo viên; xây dựng các tuyến đường ôtô đến trung tâm xã đối với các xã chưa có đường ôtô; bổ sung một số công trình giao thông, thủy lợi cấp bách khác.

Xung quanh vấn đề này, báo cáo giám sát của Ủy ban Tài chính - Ngân sách của Quốc hội nêu thực tế, hiện nhiều công trình dự án không đủ thủ tục đầu tư, không có khả năng hấp thụ vốn vẫn được bố trí vốn, một số dự án bố trí trùng lắp, mức vốn tăng cao hơn so với tổng nhu cầu đầu tư của dự án...

Con số báo cáo cộng với kết quả giám sát trên thực tế thời gian qua đã khiến nhiều vị ủy viên Ủy viên Ủy ban Thường vụ Quốc hội băn khoăn, lo ngại về kiến nghị của Chính phủ.

Đại biểu Nguyễn Văn Thuận, Chủ nhiệm Ủy ban Pháp luật cho rằng việc giải ngân vốn trái phiếu rất chậm, chủ yếu do nguyên nhân chủ quan, song báo cáo của Chính phủ chưa ý thức rõ những nguyên nhân này.

"Tôi không yên tâm giơ tay biểu quyết nếu lý do tăng vốn là kích cầu, vì chưa rõ kích cầu vào mục tiêu gì, theo nguyên tắc nào, hiệu quả đồng tiền ra sao", ông Thuận nói.

Trưởng ban Dân nguyện Trần Thế Vượng cũng cho rằng, vốn trái phiếu được giải ngân chậm chủ yếu là nguyên nhân chủ quan: “Tôi thấy thất vọng khi chỉ thấy Chính phủ đề nghị tăng mà không đề cập gì đến giải pháp để thực hiện nguồn vốn này”.

Dẫn con số giải ngân rất thấp của hai năm 2007 và  2008, Chủ nhiệm Ủy ban Kinh tế Hà Văn Hiền nói, lý do vì sao chậm đã nói nhiều năm, ở nhiều nơi nhưng khắc phục chưa được bao nhiêu.

Theo Phó chủ tịch Quốc hội Nguyễn Đức Kiên, ngân sách năm nay có thể giảm thu rất lớn trong khi nhu cầu chi lại tăng lên. Tuy nhiên, phát hành bổ sung trái phiếu còn phụ thuộc vào việc hấp thụ vốn.

Quyết định việc phát hành bổ sung trái phiếu thuộc thẩm quyền Quốc hội. Vì vậy, Phó chủ tịch đề nghị Chính phủ có phương án bố trí vốn rõ ràng để Quốc hội có thể quyết định giới hạn tối đa, song tránh nguy cơ tái lạm phát, đảm bảo an ninh tài chính quốc gia  và nâng cao tỷ lệ công trình đưa vào sử dụng; ưu tiên những công trình có sức nặng về kinh tế, tạo nguồn thu lớn cho ngân sách Nhà nước.