Sửa đổi Nghị định 111: Tạo đột phá mới cho công nghiệp hỗ trợ Việt Nam
ĐĐỗ Mến
Chọn cỡ chữ
Bộ Công thương đề xuất sửa đổi Nghị định 111, bổ sung 07 nhóm chính sách hỗ trợ mới, làm rõ thuật ngữ “dự án đầu tư” nhằm thúc đẩy sự tham gia của doanh nghiệp nhỏ và vừa vào chuỗi cung ứng...
Công nghiệp hỗ trợ đóng góp vào sự phát triển một số ngành công nghiệp chủ lực của Việt Nam. Ảnh: Duy Linh.
Ngày 28/9, Bộ Tư pháp đã chính thức công khai đăng tải hồ sơ dự thảo Nghị định sửa đổi, bổ sung một số điều của Nghị định về phát triển công nghiệp hỗ trợ để lấy ý kiến rộng rãi.
Đây là văn bản do Bộ Công Thương chủ trì soạn thảo, nhằm tháo gỡ các vướng mắc cơ chế, tạo hành lang pháp lý thuận lợi hơn để thúc đẩy năng lực sản xuất và nâng cao tỷ lệ nội địa hóa cho các doanh nghiệp trong nước.
SỬA ĐỔI NGHỊ
ĐỊNH 111 NHẰM ĐỒNG BỘ PHÁP LUẬT
Theo Bộ Công
thương, thời gian qua, công nghiệp hỗ trợ đóng góp vào sự phát triển một số ngành
công nghiệp chủ lực của Việt Nam, giúp cho Việt Nam tăng trưởng xuất siêu từ năm
2017 đến nay, từ 2 tỷ USD lên gần 30 tỷ USD.
Xét về cơ cấu
ngành công nghiệp, hiện nay, công nghiệp chế biến, chế tạo chiếm tỷ trọng lớn nhất
trong GDP. Đặc biệt, lĩnh vực công nghiệp hỗ trợ luôn dẫn đầu trong thu hút vốn
đầu tư trực tiếp nước ngoài (FDI), tạo ra năng lực sản xuất mới và đóng góp phần
lớn vào tổng kim ngạch xuất khẩu của cả nước.
Các sản phẩm
công nghiệp hỗ trợ có giá trị gia tăng tạo ra trong nước cao hơn, giảm dần sự phụ
thuộc vào nguyên, vật liệu, phụ tùng nhập khẩu. Chẳng hạn, tỷ lệ nội địa hóa
ngành dệt may – da giầy đạt 45-50%, cơ khí chế tạo đạt hơn 30-35%, ngành chế tạo
ô tô đạt khoảng 15-25%, điện tử đạt 10-20%...
Nghị định
111/2015/NĐ-CP được xem là văn bản quy phạm pháp luật lần đầu quy định tương đối
toàn diện về phát triển công nghiệp hỗ trợ, sau đó được sửa đổi bởi Nghị định số
205/2025/NĐ-CP.
Tuy nhiên, thực tế phát sinh một số vấn đề mới cần sửa đổi quy định
nhằm bảo đảm tính đồng bộ pháp luật, bảo đảm quyền tiếp cận ưu đãi của doanh
nghiệp thông qua việc loại bỏ những điều kiện, thành phần hồ sơ chưa hợp lý.
ĐỀ XUẤT BỔ
SUNG 7 NHÓM CHÍNH SÁCH HỖ TRỢ MỚI
Theo dự thảo
tờ trình, Bộ Công thương đề xuất bãi bỏ điều kiện “dự án có ít nhất 1 doanh nghiệp
nhỏ và vừa là doanh nghiệp sản xuất và cung ứng nguyên liệu, vật liệu hoặc linh
kiện, phụ tùng chính để phục vụ sản xuất sản phẩm công nghiệp hỗ trợ đề nghị xác
nhận ưu đãi”.
Theo Bộ Công
thương, quy định này phát sinh nhiều rào cản hành chính, không phản ánh đúng bản
chất thương mại của chuỗi cung ứng hiện đại. Việc bắt buộc phải có 01 doanh
nghiệp nhỏ và vừa tham gia cung ứng nguyên liệu, linh kiện chính có thể khiến
doanh nghiệp phải xác lập các quan hệ hợp đồng mang tính hình thức, đối phó để
hoàn thiện hồ sơ xin ưu đãi.
Do đó, khoản
2 Điều 10 dự thảo bổ sung 07 nhóm chính sách hỗ trợ mới để tư vấn, hỗ trợ, đánh
giá, nâng cấp năng lực doanh nghiệp công nghiệp hỗ trợ trong nước.
Mức hỗ trợ tối
đa từ 50% - 100% kinh phí tùy tính chất từng hoạt động cụ thể. Theo Bộ Công thương,
cơ chế này phù hợp cho mục tiêu thúc đẩy sự tham gia của doanh nghiệp nhỏ và vừa
vào chuỗi cung ứng.
Đáng chú ý,
dự thảo đã làm rõ thuật ngữ “dự án đầu tư” gồm “dự án đầu tư mới” và “dự án đầu tư
mở rộng”, không phân biệt quy mô vốn đầu tư và thành phần kinh tế, không phụ
thuộc vào việc dự án có thuộc diện cấp giấy chứng nhận đăng ký đầu tư.
Doanh nghiệp sẽ được đề nghị xác nhận ưu đãi
đối với dự án đầu tư mở rộng quy mô, nâng cao công suất hoặc đổi mới công nghệ
của cơ sở sản xuất hiện có…
Quy định
này nhằm bảo đảm doanh nghiệp nhỏ và vừa không bị hạn chế tiếp cận chính sách
do cách hiểu chưa thống nhất về khái niệm “dự án đầu tư”.
Dự thảo cũng
quy định thống nhất tiêu chí “chế tạo, gia công thực chất” và bổ sung tiêu chí định
lượng.
Theo đó, công
đoạn được coi là làm biến đổi thực chất khi sản phẩm đầu ra có mã số hàng hóa
khác với mã số hàng hóa của nguyên liệu,
vật liệu, bán thành phẩm đầu vào ở cấp bốn số, hoặc thuộc công đoạn gia công,
chế tạo do Bộ trưởng Bộ Công thương quy định.
Cách quy định này chuyển việc thẩm
định từ đánh giá định tính sang đối chiếu chứng từ của tờ khai hải quan.
Mặt khác, nhằm
tránh loại trừ nhầm các công đoạn có hàm lượng công nghệ cao, dự thảo quy định
hoạt động lắp ráp, liên kết vẫn được coi là công đoạn sản xuất, chế tạo thực chất
nếu đáp ứng đồng thời ba yêu cầu.
Đó là sử dụng quy trình, máy móc, thiết kế hoặc
bí quyết kỹ thuật chuyên biệt; tạo ra hoặc quyết định đặc tính kỹ thuật, công năng
hoặc chất lượng của sản phẩm đầu ra; tạo ra giá trị gia tăng thực chất tại Việt
Nam).
Dự thảo cũng
sửa đổi khái niệm, bổ sung nguyên tắc xác định sản phẩm công nghiệp hỗ trợ ưu
tiên phát triển và ban hành Danh mục sản phẩm công nghiệp hỗ trợ ưu tiên phát
triển.
Góp ý về dự thảo,
Bộ Khoa học và Công nghệ đề nghị bổ sung riêng phụ lục về ngành công nghiệp bán
dẫn thuộc nhóm ngành, lĩnh vực xác định sản phẩm công nghiệp hỗ trợ ưu tiên phát
triển.
Còn Đại học
Bách khoa Hà Nội cũng đề xuất bổ sung thêm một số phân nhóm công nghệ mới đang
có nhu cầu rất lớn song phụ thuộc vào nhập khẩu.
Tiếp thu các
ý kiến trên, dự thảo nhóm các sản phẩm bán dẫn, vi điện tử tại mục mới về ngành
công nghiệp bán dẫn; các nhóm vật liệu tiên tiến, thiết bị lưu trữ năng lược, cảm
biến chuyên dụng… thuộc phạm vi mục IV, V,VI danh mục hiện hành.
Bộ Công thương quy định về xử lý chuyển tiếp nhằm bảo đảm quyền lợi của doanh nghiệp, tránh khoảng trống hoặc xáo trộn chính sách. Dự kiến dự thảo trình Chính phủ vào tháng 10/2026, có hiệu lực thi hành từ ngày 1/1/2027.
Trong 8 tháng đầu năm 2026, xuất khẩu cá rô phi của Việt Nam tăng mạnh khi đạt 90 triệu USD, tăng 43% so với cùng kỳ năm trước. Đáng chú ý, Brazil nổi lên là thị trường chủ lực, trong khi việc thâm nhập phân khúc sushi và sashimi tại Nhật Bản đang mở ra hướng đi mới cho ngành hàng này...
Thị trường Halal toàn cầu với quy mô hàng nghìn tỷ USD đang mở ra cơ hội bứt phá chưa từng có cho hàng hóa Việt Nam. Tuy nhiên, để chuyển hóa tiềm năng thành những đơn hàng lớn và bền vững, doanh nghiệp Việt cần giải bài toán chuẩn hóa tiêu chuẩn, tính minh bạch cùng sự đồng hành sát sao từ các cơ quan thương vụ...
Trong bối cảnh thị trường Hoa Kỳ liên tục gia tăng các rào cản thuế quan và biện pháp phòng vệ thương mại, doanh nghiệp Việt Nam không thể tiếp tục dựa vào mô hình gia công giá rẻ. Việc nhận diện rõ cơ hội, thách thức và triển khai đồng bộ các giải pháp đột phá chính là chìa khóa để hàng hóa Việt Nam vươn tầm bền vững...
Việc tái cấu trúc không gian công nghiệp sau hợp nhất đang mở ra dư địa lớn để TP. Hồ Chí Minh thu hút dòng vốn FDI thế hệ mới, đặc biệt vào các ngành công nghệ cao, công nghiệp hỗ trợ, logistics và năng lượng...
Việc ban hành Kế hoạch triển khai thi hành Luật Dầu khí nhằm nâng cao nhận thức, trách nhiệm các cơ quan, địa phương và nhà thầu; phân công cụ thể công việc, tiến độ, bảo đảm thi hành Luật kịp thời, đồng bộ, thống nhất và hiệu quả…
Việt Nam chiếm 3,6% năng lực sản xuất thiết bị và linh kiện điện tử toàn cầu, đứng thứ sáu thế giới. Trung Quốc dẫn đầu với 58,8%, cao hơn tổng tỷ trọng của tất cả nền kinh tế còn lại trong bảng xếp hạng...
Chuỗi cung ứng toàn cầu đang dịch chuyển, Việt Nam có lợi thế về sản xuất, logistics và mạng lưới các hiệp định thương mại FTA dày đặc. Tuy nhiên, để biến sự quan tâm của khách hàng quốc tế thành hợp đồng thực tế, thành “đơn hàng… là bài toán không hề đơn giản.
Ngày 2/9/1945 đã mở ra bước ngoặt vĩ đại trong lịch sử dân tộc Việt Nam. Sự ra đời của nước Việt Nam Dân chủ Cộng hòa không chỉ khẳng định quyền độc lập, tự do và tự quyết về chính trị, mà còn trao...
VnEconomy cập nhật giá vàng trong nước & thế giới hôm nay: SJC, 9999, giá vàng USD/oz, biến động giá vàng tăng, giảm - phân tích, dự báo & dữ liệu lịch sử.
Nhìn lại di sản và thành tựu của Thời báo Kinh tế Việt Nam - Tạp chí Kinh tế Việt Nam trong 35 năm qua, giá trị lớn nhất không chỉ đo bằng lượng thông tin phục vụ bạn đọc hàng ngày, hàng giờ, cũng...
Interactive là một sản phẩm báo chí mới của VnEconomy vừa được ra mắt bạn đọc từ đầu tháng 3/2023 đã gây ấn tượng mạnh với độc giả bởi sự mới lạ, độc đáo. Đây cũng là sản phẩm độc quyền chỉ có trên...