Các chỉ số cổ phiếu tiêu dùng Trung Quốc đang ở gần mức thấp nhất trong 10 năm, trái ngược với đà tăng của nhóm công nghệ hưởng lợi từ làn sóng trí tuệ nhân tạo (AI)….

Sau khi giảm khoảng 18% trong 6 tháng qua, các chỉ số cổ phiếu tiêu dùng thuộc MSCI China hiện đang ở gần mức thấp nhất trong 10 năm.

Trong khi đó, chỉ số công nghệ, với tỷ trọng lớn là các doanh nghiệp liên quan đến AI, hiện cao gấp hơn hai lần mức năm 2016.

Sự chênh lệch còn thể hiện ở kết quả kinh doanh khi lợi nhuận của nhóm hàng tiêu dùng thiết yếu thấp hơn dự báo gần 50%, còn nhóm công nghệ tăng vượt dự báo.

Theo hãng tin Bloomberg, sự phân hóa trên thị trường chứng khoán phản ánh tình trạng mất cân đối của nền kinh tế Trung Quốc. Thời gian qua, Bắc Kinh thúc đẩy phát triển công nghệ và xuất khẩu, thu hút vốn vào các doanh nghiệp AI, nhưng sức mua trong nước vẫn yếu.

Trong tháng 8, doanh thu bán lẻ chỉ tăng 0,4%. Ngay cả khi kỳ nghỉ Tuần lễ Vàng, dịp cao điểm du lịch và mua sắm tại Trung Quốc, đang đến gần, nhà đầu tư vẫn chưa thấy nhiều dấu hiệu cho thấy triển vọng của cổ phiếu tiêu dùng sẽ cải thiện sau kỳ nghỉ.

“Dữ liệu mùa hè cho thấy tiêu dùng vẫn chưa phục hồi, còn tăng trưởng vẫn phụ thuộc nhiều vào xuất khẩu”, ông Chen Shi, nhà quản lý quỹ tại Shanghai Jade Stone Investment Management, nhận xét với Bloomberg.

Theo ông Chen, nhà đầu tư ngày càng dồn vốn vào cổ phiếu các doanh nghiệp hưởng lợi từ AI, trong khi bán mạnh cổ phiếu tiêu dùng.

Trước đại dịch Covid-19, tầng lớp trung lưu ngày càng đông khiến thị trường tiêu dùng Trung Quốc được kỳ vọng sẽ mang lại cơ hội tăng trưởng hấp dẫn bậc nhất thế giới. Tuy nhiên, kỳ vọng ấy dần mất đi khi thị trường bất động sản suy yếu kéo dài, thu nhập tăng chậm và niềm tin người tiêu dùng sa sút.

Trong những năm qua, các biện pháp hỗ trợ của Bắc Kinh chưa đủ sức vực dậy doanh số nhà ở, trong khi dữ liệu mới nhất cho thấy giá bất động sản tiếp tục giảm.

Theo ông Chen, để người dân tự tin chi tiêu trở lại, nhà chức trách cần có các  biện pháp mạnh mẽ hơn nhằm ổn định giá tài sản, cải thiện triển vọng tiền lương và nâng mức thu nhập tối thiểu. Tuy nhiên, ông cho rằng quá trình phục hồi sẽ diễn ra chậm.

Sức mua yếu cũng thể hiện trong kết quả kinh doanh của nhiều doanh nghiệp. Hãng rượu Shede Spirits nhận định thị trường đang trong giai đoạn “điều chỉnh sâu”. Chuỗi cửa hàng bách hóa Nanjing Central Emporium cho biết lượng khách và mức chi tiêu đều giảm, còn hãng rượu Kweichow Moutai ghi nhận lợi nhuận ròng nửa đầu năm đi xuống.

Theo dữ liệu do Bloomberg tổng hợp, lợi nhuận của các doanh nghiệp hàng tiêu dùng thiết yếu thuộc MSCI China thấp hơn 47% so với dự báo.

Với nhóm hàng tiêu dùng không thiết yếu, mức sụt giảm là gần 10%. Trong khi đó, lợi nhuận của các doanh nghiệp công nghiệp và công nghệ tăng trưởng vượt dự báo.

Theo bà Winnie Wu, Giám đốc chiến lược cổ phiếu châu Á - Thái Bình Dương tại ngân hàng Bank of America, nhà đầu tư trên toàn cầu đang giảm nắm giữ cổ phiếu tiêu dùng để tìm đến các doanh nghiệp hưởng lợi từ làn sóng đầu tư AI.

“Tại Trung Quốc, nhóm tiêu dùng còn chịu thêm sức ép từ chính sách trong nước. Trong đó, việc thực thi quy định thuế chặt chẽ hơn làm tăng gánh nặng tài chính cho cả hộ gia đình và doanh nghiệp”, bà Wu nhận định.

Sự phân hóa của thị trường đã khiến một số quỹ đầu tư chủ động lớn tại Trung Quốc giảm tỷ trọng cổ phiếu tiêu dùng để chuyển sang cổ phiếu AI. Xu hướng tương tự cũng xuất hiện ở các quỹ hoán đổi danh mục (ETF) khi dòng vốn vào quỹ công nghệ ngày càng vượt xa dòng vốn vào quỹ cổ phiếu tiêu dùng.

Dù vậy, theo các nhà phân tích, định giá thấp và tỷ trọng nắm giữ cổ phiếu tiêu dùng còn nhỏ có thể khiến nhà đầu tư quan tâm trở lại nhóm này nếu thị trường biến động mạnh, như từng xảy ra trong đợt bán tháo cổ phiếu công nghệ toàn cầu hồi tháng 7.

Hiện các chỉ số cổ phiếu hàng tiêu dùng không thiết yếu và thiết yếu thuộc MSCI China lần lượt có hệ số giá trên lợi nhuận dự phóng (P/E) lần lượt là khoảng 11 và 13 lần, thấp hơn nhiều so với mức 21 lần của chỉ số cổ phiếu công nghệ thông tin.

Tuy nhiên, triển vọng trước mắt của cổ phiếu tiêu dùng vẫn chịu sức ép khi Bắc Kinh chưa muốn áp dụng các biện pháp kích thích mạnh để thúc đẩy chi tiêu.

“Cổ phiếu tiêu dùng Trung Quốc đang thiếu động lực tăng giá trong bối cảnh kinh tế giảm tốc kéo dài. Trong dài hạn, tôi cho rằng lĩnh vực công nghệ có nhiều cơ hội tăng trưởng hơn. Cổ phiếu tiêu dùng có thể tiếp tục chịu sức ép do hoạt động kinh doanh yếu và dòng vốn chuyển sang các lĩnh vực khác”, ông Shen Meng, giám đốc tại ngân hàng đầu tư Chanson & Co. ở Bắc Kinh, nhận định với Bloomberg.