Trong bối cảnh toàn cầu, năng lực tổ chức sự kiện theo hướng bền vững đang dần trở thành tiêu chí quan trọng để một điểm đến được lựa chọn và duy trì vị thế lâu dài...

Trong những năm gần đây, Việt Nam liên tục xuất hiện trên bản đồ các sự kiện thể thao khu vực, từ SEA Games đến các giải marathon quy mô lớn tại Hà Nội và TP.HCM, cùng sự phát triển của các sự kiện thể thao gắn với du lịch như golf, ba môn phối hợp hay esports.

Đặc biệt, vừa qua cũng có những dự án khu đô thị thể thao quy mô tầm cỡ được khởi công. Theo nghị quyết được HĐND TP Hà Nội thông qua ngày 14/12, Hà Nội chốt lộ trình triển khai Khu đô thị thể thao Olympic có quy mô 9.171ha, quy mô dân số dự kiến khoảng 751.000 người, tổng mức đầu tư khoảng 925.651 tỷ đồng.

Trọng tâm của dự án là Sân vận động Trống Đồng với quy mô sức chứa lên tới 135.000 chỗ ngồi, được thiết kế theo tiêu chuẩn FIFA. Công trình này không chỉ là biểu tượng kiến trúc mới mà còn đóng vai trò hạt nhân giúp Thủ đô nâng cao năng lực đăng cai các sự kiện thể thao tầm cỡ quốc tế như ASIAD hay Olympic trong tương lai. Mục tiêu đặt ra là hoàn thành sân vận động vào tháng 8/2028.

Mới đây nhất, ngày 15/1, UBND TP. HCM đã phối hợp với Tập đoàn Sun Group tổ chức lễ động thổ quần thể Khu liên hợp Thể dục Thể thao Quốc gia Rạch Chiếc, dự án hạ tầng thể thao có quy mô và tổng mức đầu tư lớn nhất từ trước đến nay tại TP. HCM.

Với tổng mức đầu tư hơn 145.600 tỷ đồng, điểm nhấn của dự án là sân vận động trung tâm có mái che, sức chứa 70.000 chỗ ngồi, được trang bị hệ thống điều hòa không khí và công nghệ vận hành hiện đại. Đây là sân vận động đầu tiên tại Việt Nam được thiết kế theo mô hình đa năng, có khả năng tổ chức các sự kiện thể thao đỉnh cao song song với các chương trình giải trí, đại nhạc hội quy mô lớn.

Cùng với sự gia tăng về quy mô, kỳ vọng đối với các sự kiện thể thao đang thay đổi, khi khán giả, nhà tài trợ và tổ chức thể thao ngày càng quan tâm đến cách thức tổ chức và tác động lâu dài của sự kiện. Khảo sát của ITE HCMC chỉ ra rằng 96% du khách Việt Nam coi yếu tố bền vững là quan trọng trong quyết định du lịch, cho thấy sự gia tăng yêu cầu về trách nhiệm môi trường và xã hội trong lĩnh vực sự kiện.

Theo ông Tristan Niesslein, Giám đốc ESG và nhà sáng lập Niesslein Sustainability Partners (NSP) - công ty tư vấn phát triển bền vững chuyên hoạt động trong lĩnh vực thể thao đỉnh cao - phát triển bền vững hiện nay đã trở thành một yêu cầu mang tính chiến lược đối với các sự kiện thể thao quốc tế.

“Các sự kiện thể thao toàn cầu đang vận hành trong bối cảnh mà trách nhiệm khí hậu, giá trị xã hội và quản trị minh bạch đã trở thành kỳ vọng tất yếu. Vì vậy, phát triển bền vững không còn là lựa chọn, mà là yêu cầu gắn liền với năng lực cạnh tranh và vận hành,” ông Tristan chia sẻ.

Những kinh nghiệm thực tế khi ông Tristan làm việc với Câu lạc bộ bóng đá Arsenal (Anh), đội đua xe công thức 1 Mercedes-AMG Petronas và Giải lướt sóng thế giới cho thấy sự khác biệt nằm ở cách triển khai trong vận hành hằng ngày.

Tại Arsenal, các yếu tố bền vững được lồng ghép vào nhiều quyết định của câu lạc bộ, từ chính sách di chuyển đến các chương trình cộng đồng. Với Mercedes AMG Petronas F1, các giải pháp bền vững được triển khai dựa trên dữ liệu, tối ưu năng lượng, logistics và vật liệu tuần hoàn.

Đối với các thị trường mới như Việt Nam, ông Tristan cho rằng đây là thời điểm mang tính bản lề. “Việt Nam có cơ hội bỏ qua các mô hình tổ chức cũ kém hiệu quả để tích hợp trực tiếp các thực hành bền vững hiện đại, phù hợp với cam kết phát thải ròng bằng 0 (net zero) vào năm 2050.

Những bước đi ban đầu có thể bắt đầu từ các giải pháp thực tế như sử dụng thiết bị tiết kiệm năng lượng, giảm vật liệu không cần thiết, thay thế nhựa dùng một lần, phân loại rác và bố trí trạm tiếp nước uống cho vận động viên và khán giả,” ông Tristan nhận định.

Trong bối cảnh đó, việc Việt Nam liên tiếp đăng cai và tổ chức thành công nhiều sự kiện thể thao quy mô lớn trong những năm gần đây không chỉ cho thấy năng lực tổ chức ngày càng chuyên nghiệp, mà còn mở ra dư địa phát triển rất lớn trên bản đồ thể thao quốc tế.

Từ hạ tầng, nguồn nhân lực đến sự ủng hộ của chính quyền và cộng đồng, Việt Nam đang hội tụ đủ điều kiện để trở thành điểm đến mới của các giải đấu tầm cỡ khu vực và thế giới. Nếu tận dụng tốt “cửa sổ cơ hội” này để gắn kết thể thao với phát triển bền vững, du lịch và kinh tế sáng tạo, các sự kiện thể thao quốc tế sẽ không chỉ dừng lại ở những ngày thi đấu sôi động, mà còn trở thành động lực dài hạn, góp phần nâng tầm hình ảnh Việt Nam trên trường quốc tế.