5 kết quả đáng chú ý của thượng đỉnh G7 tại Pháp

G7 là diễn đàn gồm Mỹ, Anh, Pháp, Đức, Italy, Nhật Bản và Canada. Cuộc gặp thượng đỉnh G7 thường niên lần này còn có sự tham dự của các nhà lãnh đạo Liên minh châu Âu (EU) và một số quốc gia đối tác.

Theo trang tin Euronews, bên lề sự kiện, nhiều quan chức tỏ ra nhẹ nhõm khi cuộc gặp thượng đỉnh G7 lần này diễn ra suôn sẻ hơn kỳ họp trước, trong bối cảnh các bên duy trì được không khí trao đổi mang tính xây dựng.

Dưới đây là những kết quả đáng chú ý nhất của cuộc gặp thượng đỉnh G7 lần này do Euronews điểm lại.

ĐOÀN KẾT TRONG VẤN ĐỀ UKRAINE

Vấn đề Ukraine là một trong những nội dung đạt được sự đồng thuận rõ ràng nhất tại thượng đỉnh G7 lần này.

Dù Tổng thống Ukraine Volodymyr Zelenskyy không có cuộc gặp song phương với Tổng thống Mỹ Donald Trump, các lãnh đạo G7 cam kết đẩy nhanh việc chuyển giao hệ thống phòng không cho Ukraine, tiếp tục hỗ trợ hạ tầng năng lượng của nước này và tăng cường các biện pháp trừng phạt nhằm vào Nga.

G7 cũng cho biết sẵn sàng xem xét cấp giấy phép để Ukraine tự sản xuất một số thiết bị quân sự. Đây là vấn đề quan trọng với Kiev, trong bối cảnh Ukraine đang rất cần các hệ thống phòng không Patriot do Mỹ sản xuất để đối phó với các đợt không kích liên tục từ Nga.

Về phía Mỹ, ông Trump chỉ nói sẽ “xem xét” đề xuất này. Tuy nhiên, đây vẫn được xem là tín hiệu tích cực hơn so với lập trường trước đó, khi ông từng bác bỏ khả năng này.

Ông Trump cũng cho biết Washington có thể “sớm” khôi phục các lệnh trừng phạt đối với dầu và khí đốt Nga. Những biện pháp này đã được tạm thời miễn trừ trong vài tuần gần đây nhằm giảm sức ép lên nguồn cung năng lượng toàn cầu do xung đột ở Trung Đông,

Đáng chú ý, lần đầu tiên Tổng thống Mỹ nói rằng Nga, chứ không phải Ukraine, mới là bên “cần đi tới một thỏa thuận”.

TRUNG ĐÔNG TRỞ THÀNH TÂM ĐIỂM THẢO LUẬN

Tình hình Trung Đông là một trong những chủ đề trọng tâm tại cuộc gặp thượng đỉnh G7 lần này. Cuộc gặp diễn ra không lâu sau khi Mỹ và Iran công bố khuôn khổ nhằm tiến tới thỏa thuận hòa bình. Bên lề sự kiện, một số nội dung của khuôn khổ này cũng được hé lộ.

Theo đó, Tổng thống Trump coi việc Iran không sở hữu vũ khí hạt nhân và mở lại eo biển Hormuz cho tàu thuyền đi qua miễn phí là những điều khoản then chốt. Đổi lại, Tehran sẽ được dỡ bỏ toàn bộ lệnh trừng phạt và được tiếp cận trở lại các tài sản đang bị đóng băng.

Các lãnh đạo phương Tây nhìn chung đón nhận bản ghi nhớ này tích cực hơn so với một số đồng minh của ông Trump tại Mỹ. Họ kỳ vọng thỏa thuận sẽ giúp eo biển Hormuz sớm mở cửa trở lại, sau khi gián đoạn vận tải qua tuyến hàng hải quan trọng này bị đóng đã đẩy giá năng lượng lên cao và gây sức ép lên nhiều nền kinh tế.

Trong một phát biểu đáng chú ý, ông Trump cho rằng Israel “có thể làm tốt hơn” trong cuộc đối đầu với lực lượng Hezbollah, đồng thời kêu gọi các bên kiềm chế tại miền Nam Lebanon. Ông cũng gợi ý rằng Syria có thể xử lý hiệu quả hơn các nhóm vũ trang được Iran hậu thuẫn, đồng thời hạn chế thương vong của dân thường.

TRUNG QUỐC LÀ CHỦ ĐỀ BAO TRÙM

Trung Quốc không được nhắc trực diện quá nhiều, nhưng vẫn là một trong những vấn đề lớn bao trùm cuộc gặp thượng đỉnh G7 lần này.

Trong phiên thảo luận ngày thứ Tư (17/6) về “thúc đẩy tăng trưởng kinh tế cân bằng, chia sẻ và bền vững”, các lãnh đạo G7 tập trung vào những hệ quả từ tình trạng mất cân đối trong kinh tế toàn cầu. Đây được xem là cách diễn đạt ngoại giao mô tả mô hình kinh tế do nhà nước dẫn dắt và dựa nhiều vào trợ cấp tại Trung Quốc.

Tuyên bố chung sau cuộc họp cho biết tình trạng mất cân đối toàn cầu có thể gây tác động tiêu cực tới kinh tế, đặc biệt là với các nước kém phát triển nhất, dù phần lớn các nước này không phải bên tạo ra vấn đề.

Các lãnh đạo G7 cũng nhấn mạnh sự cần thiết của việc phối hợp hành động để giảm tình trạng mất cân đối toàn cầu đang gia tăng và kéo dài. Theo tuyên bố chung, nếu được xử lý, vấn đề này có thể giúp kinh tế thế giới tăng trưởng bền vững và cân bằng hơn.

Dù không nêu đích danh Trung Quốc, tuyên bố chung kêu gọi những nước có thặng dư thương mại lớn trong thời gian dài cần thúc đẩy nhu cầu trong nước, đồng thời tránh các chính sách làm méo mó thị trường và gây tác động tiêu cực tới các nền kinh tế khác.

Tuy nhiên, tuyên bố chung không nêu biện pháp cụ thể để xử lý vấn đề này. Theo các nhà phân tích, điều đó cho thấy, ít nhất ở thời điểm hiện tại, các nước G7 vẫn chưa có cách tiếp cận thống nhất và có thể tiếp tục tự lựa chọn chính sách riêng trong quan hệ kinh tế với Trung Quốc.

TRÍ TUỆ NHÂN TẠO (AI) LÀ MỘT NỘI DUNG TRỌNG TÂM

AI là một trong những chủ đề trọng tâm tại cuộc gặp thượng đỉnh G7 lần này. Ngày thứ Tư, CEO của Anthropic, OpenAI và một số công ty công nghệ hàng đầu khác đã tham dự bữa trưa làm việc với các lãnh đạo G7 để thảo luận về cách thúc đẩy ứng dụng AI, đồng thời kiểm soát các rủi ro liên quan.

Cuộc thảo luận diễn ra trong bối cảnh Washington gần đây hạn chế công dân nước ngoài tiếp cận những mô hình AI tiên tiến nhất của Anthropic. Động thái này làm dấy lên lo ngại trong các đồng minh phương Tây rằng họ cũng có thể bị hạn chế tiếp cận những công nghệ AI tiên tiến nhất của Mỹ.

AI cũng được đề cập trong tuyên bố chung về an toàn trực tuyến cho trẻ em. Văn bản này cảnh báo các rủi ro liên quan đến chatbot hội thoại và nội dung lạm dụng tình dục trẻ em do AI tạo ra.

Các thành viên và đối tác G7 nhìn chung đồng thuận rằng các công ty công nghệ cần đặt an toàn của trẻ em lên hàng đầu ngay từ khâu thiết kế dịch vụ số. Tuy nhiên, các bên vẫn còn khác biệt về việc liệu cấm trẻ em sử dụng mạng xã hội có phải là biện pháp hiệu quả nhất hay không.

TỔNG THỐNG EMMANUEL MACRON GHI ĐIỂM NGOẠI GIAO

Với nước chủ nhà Pháp và Tổng thống Macron, cuộc gặp thượng đỉnh G7 lần này được xem là một thành công ngoại giao. Ông Macron nhiều lần nhấn mạnh ý nghĩa của sự kiện, trong bối cảnh Paris muốn thể hiện vai trò kết nối giữa các nhà lãnh đạo phương Tây.

Trước cuộc gặp, nhiều quan chức châu Âu không kỳ vọng G7 có thể đạt đồng thuận và ra tuyên bố chung về những vấn đề gây tranh cãi. Tại cuộc gặp thượng đỉnh G7 năm ngoái ở Canada, nước chủ nhà đã phải công bố “tóm tắt của chủ tịch” thay cho tuyên bố chung, sau khi Tổng thống Mỹ rời cuộc họp giữa chừng.

Trái với những lo ngại ban đầu, G7 lần này đã công bố tổng cộng 9 tuyên bố chung, trong đó có các văn bản liên quan đến Ukraine, Trung Đông và khu vực Ấn Độ Dương - Thái Bình Dương.

“Thượng đỉnh G7 lần này diễn ra trong bối cảnh hết sức khó khăn, với tình trạng phân mảnh toàn cầu, nhiều cuộc khủng hoảng và xung đột cùng lúc xuất hiện. Rất nhiều vấn đề có thể phụ thuộc vào các cuộc thảo luận của chúng ta”, ông Macron phát biểu tại họp báo bế mạc.

“Vì vậy, xét một cách khách quan, tôi có thể nói rằng cuộc gặp thượng đỉnh G7 lần này diễn ra thành công tốt đẹp. Đây là khoảnh khắc thể hiện sự đoàn kết, chất lượng của các cuộc thảo luận và tinh thần hợp tác thực chất giữa các lãnh đạo có mặt tại đây”, ông Macron tiếp tục.

Theo ông Macron, thượng đỉnh năm nay đã tạo ra một “khoảnh khắc Evian”, khi các lãnh đạo G7 cùng thể hiện sự thống nhất trong vấn đề Ukraine.