Cắt giảm lãi suất khiến NIM ngân hàng bị ảnh hưởng tiêu cực?

Chứng khoán Rồng Việt vừa có báo cáo cập nhật triển vọng ngành ngân hàng với kỳ vọng tín dụng tăng trưởng chậm lại trong ngắn hạn.

TĂNG TRƯỞNG TÍN DỤNG 9,5 - 10,5% VÀO CUỐI QUÝ 3

Cụ thể, theo VDSC, do dịch bùng phát, nhiều biện pháp giãn cách đã được áp dụng. Một số ngân hàng lo ngại về rủi ro tín dụng gia tăng ở phía khách hàng, và kì vọng tình hình này sẽ duy trì trong quý 3/2021. Tuy nhiên, một số doanh nghiệp vẫn công bố lợi nhuận tăng trưởng mạnh và hoạt động ổn định trong buổi họp nhằm kêu gọi giảm lãi suất.

Do vậy, VDSC cho rằng ảnh hưởng của dịch là không đồng đều. Nói cách khác, có thể có tác động “kiểu chữ K”: các thành phần kinh tế bị ảnh hưởng với thời gian và độ mạnh yếu khác nhau. Điều này dẫn đến tình trạng cầu tín dụng vẫn ổn định ở một số vùng và ngành nghề, mà nguồn lực đang được phân bổ vào. Bất động sản đã là một trong số đó, vốn khiến nhà chức trách lo ngại về việc đầu cơ.

Trong quý 3, khảo sát cho thấy các ngân hàng thương mại thận trọng về tăng trưởng tín dụng hàng năm vì các diễn biến đại dịch có vẻ phức tạp, trong khi dự báo tăng trưởng huy động không thay đổi so với trước đó. Cuộc khảo sát phản ánh dự báo lần lượt là 11,2% và 9,6% cho tăng trưởng tín dụng và huy động.

Tuy nhiên, trừ khi được phê duyệt mở rộng hạn mức tín dụng lần thứ ba, tăng trưởng tín dụng có khả năng rơi vào khoảng 9,5-10,5% so với đầu năm vào cuối quý 3. Hiện tại, nguồn cầu vẫn duy trì tại một số thành phần kinh tế, nhưng các thủ tục giấy tờ đang bị ảnh hưởng, dẫn đến hạn chế trong giải ngân. Trong khi đó, hoạt động gửi tiền vẫn có thể thực hiện online dễ dàng.

DỰ BÁO NIM BỊ ẢNH HƯỞNG TIÊU CỰC TRONG NGẮN HẠN

Về việc cắt giảm lãi suất, theo VDSC, tác động nhìn chung ở mức trung bình, nhưng sẽ có áp lực ngắn hạn. Ngân hàng Nhà nước đã khuyến khích các ngân hàng giảm lãi suất cho vay đối với khách hàng. Sẽ chỉ có một số ngân hàng đưa ra gói lãi suất ưu đãi mới.

Trong năm ngoái, khi đợt giảm lãi suất xảy ra, các ngân hàng thương mại đã tiến hành hạ lãi suất huy động như một công cụ chủ chốt để giữ NIM (sau điều chỉnh rủi ro), duy trì tăng trưởng bảng cân đối và phù hợp lãi suất điều hành mới. Một số tổ chức tài chính, bao gồm các ngân hàng và công ty tài chính tiêu dùng, cũng cắt giảm chi phí hoạt động để đạt được mức hiệu quả khi chi phí tín dụng và NIM chịu nhiều áp lực.

Ban đầu, NIM quy năm giảm do chênh lệch trong thời gian tái định giá. Tuy nhiên, ngành ngân hàng đã sớm chứng kiến NIM tăng mạnh do cơ cấu tiền gửi thay đổi. Điều này dẫn đến việc các ngân hàng niêm yết công bố tăng trưởng lợi nhuận vượt trội từ quý 4/2020 cho đến quý 2/2021.

Ở thời điểm hiện tại, theo VDSC, diễn biến đang có phần tương tự như NIM  quy năm có thể sẽ bị áp lực trong ngắn hạn, khả năng là trong vòng một quý dựa trên kỳ hạn tái định giá của các ngân hàng lớn.

Tuy nhiên, VDSC không cho rằng chi phí hoạt động có thể giảm xuống mức thấp hơn mà có thể bền vững do CIR của ngành và một số ngân hàng đã giảm rất nhiều, một phần lớn trong đó đến từ việc giảm quy mô nhân sự. Ngoài ra, không kỳ vọng sẽ có sự chuyển dịch trong cơ cấu tiền gửi lần này. Ngược lại, động lượng tăng của chi phí tín dụng có thể không quá đáng kể dựa trên sự hỗ trợ của Thông tư 03, tốc độ mở rộng bảng cân đối ở mức trung bình do hạn mức tín dụng được cấp chưa đạt kỳ vọng.

Tóm lại, VDSC dự báo biên NIM sẽ bị ảnh hưởng tiêu cực trong ngắn hạn, và sự phục hồi sau khi tái định giá sẽ không đáng kể so với năm ngoái. Nhìn chung, NIM (quy năm) dự kiến vẫn có thể bền vững tại mức cao hơn trước đại dịch, nhưng thấp hơn mức đỉnh trong trong giai đoạn quý 4/2020 tới quý 2/2021.