Nhiều giải pháp đã và đang được đặt ra cho việc chuyển đổi xanh ngành vận tải thủy, trong đó tập trung vào năng lượng xanh, năng lượng điện thay thế năng lượng hóa thạch vốn có mức phát thải lớn, phù hợp với xu thế phát triển bền vững...
Ngành hàng hải nói chung, vận tải thủy nói riêng đang đứng trước thách thức chuyển đổi xanh, trong đó tập trung vào năng lượng xanh, năng lượng điện. Ảnh minh họa
Những năm gần đây, ngành hàng hải thế giới đã chứng kiến những thay đổi lớn với tốc độ diễn ra rất nhanh, cả về tích hợp chuỗi lẫn xu hướng ngày càng xanh hơn. Trong đó, các quy định siết chặt về khí thải, nhiên liệu sử dụng, phát triển bền vững và bộ quy chuẩn môi trường - xã hội - quản trị doanh nghiệp (ESG) sẽ trở thành những yếu tố quan trọng nhằm “định giá” nghành hàng hải nói chung, vận tải thủy nói riêng.
XU HƯỚNG DỊCH CHUYỂN XANH CỦA NGÀNH HÀNG HẢI, VẬN TẢI THỦY
Trong xu thế đó, năm 2023, hãng vận tải container lớn nhất thế giới Maersk đã ra mắt tàu container đầu tiên trên thế giới chạy bằng methanol xanh, sớm hơn 7 năm so với dự kiến. Nhiều chuyến hành trình gần cũng được các nhà khai thác tàu sử dụng năng lượng pin thay thế năng lượng hóa thạch, như phà, xà lan. Chẳng hạn năm 2015, quốc gia Bắc Âu là Na Uy đã ra mắt chiếc phà biển chạy hoàn toàn bằng điện…
Tại Việt Nam, Bộ Giao thông vận tải đã ban hành Quyết định số 2027/QĐ-BGTVT ngày 29/10/2020 phê duyệt Đề án phát triển cảng xanh. Theo đó triển khai dự án thử nghiệm cảng xanh tại một số cảng biển từ năm 2023 và kế hoạch sẽ mở rộng mô hình này sang các cảng khác vào năm 2050.
Đầu tháng 1/2025, hãng tàu lớn nhất nước Pháp và thuộc top 10 thế giới CMA-CGM đã công bố sẽ thực hiện dự án đầu tư sà lan chạy bằng điện vận chuyển hàng hóa từ Bình Dương tới cảng Cái Mép.
Cụ thể, CMA-CGM đang xây dựng dự án vận tải thủy nội địa không phát thải với sà lan chạy bằng pin, vận chuyển hàng hóa của hãng Nike tại Bình Dương tới cảng Gemalink (đơn vị thành viên của Gemadept) tại Cái Mép (Bà Rịa – Vũng Tàu).
Theo tính toán của hãng, với chặng đường khứ hồi dài 180 km, sà lan chạy pin này dự kiến sẽ giảm 778 tấn carbonic mỗi năm so với sà lan dùng động cơ diezel.
Vận tải thủy đang ngày càng chiếm vai trò, vị trí quan trọng trong vận chuyển hàng hóa. Ảnh minh họa
Là đối tác của hãng CMA-CGM, cảng Gemalink - cảng nước sâu lớn nhất khu cảng Cái Mép - Thị Vải, cho biết sẽ triển khai hệ thống điện mặt trời sản xuất 1 GWh năng lượng tái tạo mỗi năm, để hỗ trợ sà lan chạy bằng pin này.
Việc phối hợp và hợp tác cùng nhau giữa hãng tàu và cảng nhằm thực hiện dự án đầu tư sà lan chạy bằng pin chạy tuyến vận tải thủy nội địa giữa CMA-CGM và Gemalink được kỳ vọng sẽ thúc đẩy chuỗi cung ứng xanh. Bởi trên thực tế, nhiều thị trường khó tính trên thế giới như Mỹ, EU đã có chính sách thắt chặt tiêu chuẩn xanh đối với các sản phẩm, đòi hỏi phải “xanh hóa” các sản phẩm trong toàn bộ chuỗi cung ứng. Điều này có tác động trực tiếp tới hoạt động xuất nhập khẩu tại Việt Nam, cũng như ở các chuỗi cung ứng.
DOANH NGHIỆP CẦN CHỦ ĐỘNG “XẮN TAY” VÀO CUỘC
Tổ chức Hàng hải Quốc tế (IMO) hiện có 172 quốc gia thành viên và 3 quốc gia có tư cách thành viên liên kết, là cơ quan thuộc Liên hợp quốc, có nhiệm vụ hợp tác và trao đổi thông tin giữa các quốc gia về các vấn đề kỹ thuật có tác động đến vận tải biển liên quan trong thương mại quốc tế.
IMO khuyến khích thông qua các tiêu chuẩn cao nhất có tính thực tiễn trong các vấn đề liên quan đến an toàn, an ninh hàng hải, hiệu quả hàng hải, phòng ngừa và kiểm soát ô nhiễm biển từ tàu.
Đến nay, IMO là tổ chức quốc tế đứng đầu trong việc điều chỉnh và thúc đẩy chuyển đổi xanh cho ngành vận tải biển. Chiến lược giảm khí thải nhà kính đặt mục tiêu giảm tổng lượng khí thải nhà kính từ ngành vận tải biển ít nhất 50% vào năm 2050 so với mức năm 2008 và hướng tới khử carbon hoàn toàn.
Trong số những quy định quan trọng nhất của IMO ảnh hưởng đến ngành vận tải biển nói chung, vận tải thủy nội địa nói riêng là giới hạn hàm lượng lưu huỳnh trong nhiên liệu hàng hải xuống từ 3,5% xuống còn 0,5%. Lưu huỳnh hay oxyd lưu huỳnh (SOx), nitơ (NOx) là những chất thải ô nhiễm từ nhiên liệu hóa thạch với hàm lượng cao; trong đó bao gồm cả nhiên liệu nitơ hóa lỏng (NLG), vì bản thân NLG cũng là nhiên liệu hóa thạch, tuy hàm lượng thấp hơn.
Hiện nay, nhiều thị trường khó tính trên thế giới như Mỹ, EU đã có chính sách thắt chặt tiêu chuẩn xanh đối với các sản phẩm. Ảnh minh họa
Vấn đề đặt ra là tiêu chuẩn và quy định về lĩnh vực này tại Việt Nam. Cụ thể, theo quy định hiện hành, các hãng tàu nước ngoài chỉ có thể đưa sà lan điện vào để doanh nghiệp vận tải nội địa khai thác vận tải mà không được trực tiếp khai thác.
Lãnh đạo Cục Đường thủy nội địa Việt Nam (Bộ Giao thông vận tải) cho biết hiện nay các tiêu chuẩn, quy chuẩn an toàn động cơ điện để phục vụ công tác đăng kiểm đã được xây dựng. Vì thế, nếu sà lan động cơ điện đáp ứng các yêu cầu về đăng kiểm có thể được vận hành, khai thác vận tải.
Tuy nhiên, để xác định hệ thống phục vụ chạy sà lan động cơ điện về năng lượng tiêu thụ, trạm sạc, hiệu quả, cần thời gian thí điểm, đánh giá.
Trong khi chờ bộ tiêu chuẩn, quy chuẩn chính thức ra mắt và áp dụng, các chuyên gia cho rằng doanh nghiệp cần phải chủ động “xắn tay” vào cuộc chơi. Bởi nếu doanh nghiệp vận tải thủy nội địa Việt Nam không chủ động giải pháp chuyển đổi thì đến khi thực hiện các quy định, lộ trình để triển khai thực hiện các cam kết tại COP26, họ sẽ không có phương tiện để khai thác.
Các chuyên gia cũng chỉ rõ thực tế việc đầu tư chuyển đổi động cơ tàu từ sử dụng năng lượng hóa thạch (diezel…) sang động cơ điện có chi phí không hề nhỏ; nếu đầu tư mới cả con tàu chạy điện để không phải tiếp tục cải tạo, nâng cấp về sau, thì chi phí là rất lớn, nhiều doanh nghiệp có thể không với tới hoặc bỏ cuộc.
Giải quyết thách thức: Phát triển nguồn năng lượng LNG
10:00, 01/02/2025
Kinh tế tuần hoàn thúc đẩy Quảng Nam tăng trưởng xanh
06:00, 01/02/2025
Thị trường việc làm "xanh" cần nguồn nhân lực "xanh"
“Khởi nghiệp xanh” tìm dư địa tăng trưởng từ đổi mới sáng tạo và tài nguyên bản địa
Sức ép từ thị trường và xu hướng tiêu dùng mới đang buộc nhiều doanh nghiệp khởi nghiệp phải tìm kiếm những động lực phát triển bền vững hơn. Trong bối cảnh đó, đổi mới sáng tạo, R&D và khai thác lợi thế từ nguồn lực bản địa đang nổi lên như những hướng đi giàu tiềm năng...
Xây dựng một Việt Nam “xanh, sạch, đẹp hơn” phải bằng hành động cụ thể và sự đồng lòng
Phó Thủ tướng Hồ Quốc Dũng đề nghị các bộ, ngành, địa phương tiếp tục quán triệt sâu sắc quan điểm, chủ trương của Đảng “phát triển nhanh nhưng phải bền vững”; “không đánh đổi môi trường lấy tăng trưởng kinh tế đơn thuần”; “bảo vệ môi trường phải được đặt ở vị trí trung tâm trong quá trình hoạch định chiến lược, quy hoạch, kế hoạch và phát triển kinh tế xã hội của từng ngành, từng địa phương”.
Chuyển từ phát triển kinh tế ven biển sang phát triển quốc gia hướng biển
Dựa trên hướng tiếp cận mới, các nhiệm vụ giải pháp phải có sự đột phá nhưng vẫn có tính kế thừa, thúc đẩy mạnh mẽ sự chuyển biến về nhận thức, hành động, kiến tạo thể chế, chính sách cho phát triển nhanh và bền vững kinh tế biển. Chuyển mạnh từ tư duy nặng về bảo vệ, bảo tồn sang phát triển nhanh và bền vững, chuyển từ phát triển kinh tế ven biển sang phát triển quốc gia hướng biển...
Quản trị biển hiện đại, tạo động lực mới cho phát triển kinh tế biển bền vững
Một thay đổi lớn trong Luật Tài nguyên, môi trường biển và hải đảo sửa đổi là hoàn thiện chế định giao, cho thuê và đăng ký sử dụng khu vực biển. Dự thảo luật lần đầu tiên nghiên cứu bổ sung các cơ chế như đấu giá quyền sử dụng khu vực biển, cấp giấy chứng nhận quyền sử dụng khu vực biển và hồ sơ hải chính...
Tháo gỡ rào cản để phát huy tiềm năng điện sinh khối từ bã mía
Điện sinh khối từ bã mía hiện chiếm hơn 95% tổng công suất điện sinh khối của Việt Nam, song đang gặp nhiều rào cản về cơ chế giá và chính sách phát triển. Mức giá mua điện thấp, quy định phân loại dự án chưa phù hợp và những vướng mắc trong cơ chế thanh toán khiến nguồn năng lượng tái tạo này chưa phát huy hết tiềm năng...
Với phương châm Đoàn kết - Dân chủ - Kỷ cương - Đột phá - Phát triển, Đại hội đại biểu toàn quốc lần thứ XIV của Đảng xác định tư duy, tầm nhìn, những quyết sách chiến lược để chúng ta vững bước tiến mạnh trong kỷ nguyên mới, thực hiện thắng lợi các mục tiêu phát triển đất nước đến năm 2030 khi Đảng ta tròn 100 năm thành lập (1930 - 2030); hiện thực hoá tầm nhìn phát triển đến năm 2045, kỷ niệm 100 năm thành lập nước Cộng hoà xã hội chủ nghĩa Việt Nam (1945 - 2045).
Tổng số đơn vị bầu cử đại biểu Quốc hội khóa XVI trong cả nước là 182. Số đơn vị bầu cử, danh sách các đơn vị bầu cử và số lượng đại biểu Quốc hội được bầu ở mỗi đơn vị bầu cử của các tỉnh, thành phố được ấn định...
VnEconomy cập nhật giá vàng trong nước & thế giới hôm nay: SJC, 9999, giá vàng USD/oz, biến động giá vàng tăng, giảm - phân tích, dự báo & dữ liệu lịch sử.
Interactive là một sản phẩm báo chí mới của VnEconomy vừa được ra mắt bạn đọc từ đầu tháng 3/2023 đã gây ấn tượng mạnh với độc giả bởi sự mới lạ, độc đáo. Đây cũng là sản phẩm độc quyền chỉ có trên VnEconomy.
Trong kỷ nguyên trí tuệ nhân tạo, đặc biệt là generative AI, phát triển mạnh mẽ, Tạp chí Kinh tế Việt Nam/VnEconomy đã tiên phong ứng dụng công nghê để mang đến trải nghiệm thông tin đột phá với chatbot AI Askonomy...
Thuế đối ứng của Mỹ có ảnh hướng thế nào đến chứng khoán?
Chính sách thuế quan mới của Mỹ, đặc biệt với mức thuế đối ứng 20% áp dụng từ ngày 7/8/2025 (giảm từ 46% sau đàm phán),
có tác động đáng kể đến kinh tế Việt Nam do sự phụ thuộc lớn vào xuất khẩu sang Mỹ (chiếm ~30% kim ngạch xuất khẩu).
Dưới đây là phân tích ngắn gọn về các ảnh hưởng chính:
![[Interactive]: Toàn cảnh kinh tế Việt Nam tháng 5/2026](https://premedia.vneconomy.vn/files/uploads/2026/06/03/777c0549be5648059b52c07dadd55f11-94904.png?w=1050&h=630&mode=crop)
