Các cơ sở thuộc danh mục phải thực hiện kiểm kê khí nhà kính có trách nhiệm thực hiện kiểm kê khí nhà kính cấp cơ sở hằng năm (thay vì 2 năm/lần như hiện nay). Điều này nhằm đảm bảo đầy đủ số liệu theo thời gian phục vụ công tác quản lý, theo dõi, đánh giá phát thải khí nhà kính...

Đây là một trong những đề xuất mới về trách nhiệm kiểm kê khí nhà kính cấp cơ sở trong dự thảo Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Bảo vệ môi trường năm 2020 đang được Bộ Nông nghiệp và Môi trường xây dựng lấy ý kiến.

ĐẢM BẢO TÍNH LIÊN TỤC DỮ LIỆU PHỤC VỤ PHÂN BỔ, ĐÁNH GIÁ THỰC HIỆN HẠN NGẠCH VÀ GIẢM PHÁT THẢI

Theo quy định, các cơ sở phát thải khí nhà kính thuộc danh mục phải thực hiện kiểm kê khí nhà kính có trách nhiệm tổ chức thực hiện kiểm kê khí nhà kính, xây dựng, duy trì hệ thống cơ sở dữ liệu phát thải và gửi kết quả kiểm kê khí nhà kính định kỳ 02 năm một lần đến Bộ Nông nghiệp và Môi trường trước ngày 01/12 của kỳ báo cáo để tổng hợp, báo cáo Thủ tướng Chính phủ.

Tổng kết thi hành Luật Bảo vệ môi trường 2020, Bộ Nông nghiệp và Môi trường chỉ rõ quy định kỳ kiểm kê khí nhà kính các cấp theo quy định hiện hành là hai năm một lần không đảm bảo tính liên tục, chính xác của số liệu, gây khó khăn cho việc phân bổ, theo dõi, đánh giá thực hiện hạn ngạch phát thải khí nhà kính và hoạt động giảm phát thải khí nhà kính, hấp thụ khí nhà kính tạo tín chỉ carbon, thực hiện các cam kết quốc tế về giảm phát thải khí nhà kính.

Về trách nhiệm kiểm kê khí nhà kính cấp tỉnh, lập, cập nhật danh mục các cơ sở phát thải khí nhà kính phải thực hiện kiểm kê khí nhà kính, hiện nay chưa có quy định về kiểm kê khí nhà kính cấp tỉnh, không tạo điều kiện theo dõi, đánh giá phát thải khí nhà kính hoặc xây dựng kế hoạch giảm phát thải khí nhà kính ở cấp tỉnh, thành phố trực thuộc Trung ương.

Quy định hiện nay giao Bộ Nông nghiệp và Môi trường phối hợp với các Bộ quản lý lĩnh vực xây dựng, cập nhật danh mục các cơ sở phát thải khí nhà kính phải thực hiện kiểm kê khí nhà kính hai năm một lần trình Thủ tướng Chính phủ ban hành chưa đảm bảo tính thực tiễn, chính xác và việc phân cấp, phân quyền cho địa phương.

Về điều chỉnh trách nhiệm xác định, phân bổ hạn ngạch phát thải khí nhà kính, quy định hiện hành đang giao Bộ Nông nghiệp và Môi trường là cơ quan tổ chức phân bổ hạn ngạch phát thải khí nhà kính cho các cơ sở thuộc nhiều lĩnh vực khác nhau, bao gồm cả những lĩnh vực không thuộc phạm vi quản lý của Bộ.

Trong khi đó, các Bộ quản lý lĩnh vực mới nắm rõ nhất về công nghệ, năng lực sản xuất và hiện trạng phát thải của các doanh nghiệp thuộc phạm vi quản lý.

RÚT NGẮN CHU KỲ THỰC HIỆN HÀNG NĂM, PHÂN QUYỀN CHO CẤP TỈNH LẬP DANH MỤC CƠ SỞ PHÁT THẢI

Từ thực tế trên, dự thảo luật sửa đổi, bổ sung quy định về ứng phó với biến đổi khí hậu theo hướng tăng cường công tác quản lý phát thải và hiện đại hóa các công cụ điều hành. Phân cấp cho Bộ Nông nghiệp và Môi trường ban hành tiêu chí đánh giá rủi ro và xác định dự án thích ứng.

Cùng với đó, chuyển dịch quản lý từ “giảm nhẹ” sang “quản lý phát thải khí nhà kính” để bao quát toàn diện chu kỳ từ kiểm kê khí nhà kính, giảm phát thải khí nhà kính đến thị trường carbon.

Các chuyên gia phân tích, xu hướng hiện nay không triển khai kiểm kê khí nhà kính 2 năm/lần mà thực hiện hàng năm. Để giảm thiểu áp lực, khó khăn cho doanh nghiệp, cơ quan chức năng sẽ ban hành hệ thống báo cáo khí nhà kính trực tuyến.

Cụ thể, theo dự thảo luật, cơ sở phát thải khí nhà kính thuộc danh mục phải thực hiện kiểm kê khí nhà kính có trách nhiệm thực hiện kiểm kê khí nhà kính cấp cơ sở hàng năm, cập nhật thông tin, số liệu phát thải khí nhà kính trên hệ thống báo cáo phát thải khí nhà kính quốc gia trực tuyến trước ngày 31/3 của năm sau năm kiểm kê.

Kết quả kiểm kê khí nhà kính của các cơ sở phát thải được phân bổ hạn ngạch phải được đơn vị thẩm định độc lập xác nhận, cập nhật kết quả đã xác nhận trên Hệ thống báo cáo phát thải khí nhà kính quốc gia trực tuyến.

Đặc biệt, Nhà nước khuyến khích các cơ sở phát thải khí nhà kính không thuộc danh mục phải thực hiện kiểm kê khí nhà kính triển khai kiểm kê khí nhà kính hàng năm, cập nhật thông tin, số liệu phát thải trên hệ thống báo cáo phát thải khí nhà kính quốc gia trực tuyến.

Cũng theo dự thảo luật, các Bộ quản lý lĩnh vực có trách nhiệm thực hiện kiểm kê khí nhà kính cấp ngành, lĩnh vực định kỳ hằng năm, cập nhật thông tin, số liệu phát thải khí nhà kính trên hệ thống báo cáo phát thải khí nhà kính quốc gia trực tuyến trước ngày 30/6 của năm tiếp theo liền kề.

Cùng với đó đề xuất đóng góp giảm phát thải khí nhà kính trong phạm vi quản lý gửi Bộ Nông nghiệp và Môi trường tổng hợp, xây dựng Đóng góp do quốc gia tự quyết định, báo cáo Thủ tướng Chính phủ phê duyệt; hướng dẫn quy định kỹ thuật về kiểm kê; đo đạc, báo cáo, thẩm định giảm phát thải khí nhà kính trong phạm vi quản lý.

Đối với UBND cấp tỉnh có trách nhiệm thực hiện kiểm kê khí nhà kính cấp tỉnh định kỳ hằng năm, cập nhật thông tin, số liệu phát thải khí nhà kính trên hệ thống báo cáo phát thải khí nhà kính quốc gia trực tuyến trước ngày 30/6 của năm tiếp theo liền kề.

UBND cấp tỉnh cũng có trách nhiệm xây dựng danh mục các cơ sở phát thải khí nhà kính phải thực hiện kiểm kê khí nhà kính trên địa bàn, ban hành trước ngày 31/12 hằng năm…