Theo đề xuất của Bộ Y tế, mức đóng bảo hiểm y tế sẽ được điều chỉnh tăng từ 4,5% hiện nay lên 5,1% vào năm 2027. Sau đó tiếp tục điều chỉnh lên mức 5,4% và 6% trong những năm sau đó...

Lộ trình tăng mức đóng bảo hiểm y tế đối với các nhóm đối tượng đang được Bộ Y tế đề xuất tại dự thảo Nghị định quy định về tăng mức hưởng và phạm vi hưởng bảo hiểm y tế theo lộ trình, đối tượng ưu tiên phù hợp với mức đóng và khả năng cân đối Quỹ bảo hiểm y tế.

CHI TIẾT MỨC TĂNG VỚI CÁC NHÓM ĐỐI TƯỢNG

Theo quy định của pháp luật về bảo hiểm y tế hiện hành, mức đóng bảo hiểm y tế bằng 4,5% mức tiền lương hoặc lương hưu, trợ cấp mất sức lao động, trợ cấp thất nghiệp, hoặc mức lương cơ sở, dựa trên điều kiện phát triển kinh tế - xã hội của đất nước, và khả năng đóng góp của Nhà nước, doanh nghiệp, người lao động và người dân. Mức đóng này được áp dụng thống nhất trên phạm vi toàn quốc, nhằm duy trì nguồn tài chính cơ bản cho Quỹ bảo hiểm y tế. 

Đối với người lao động làm việc theo hợp đồng lao động, tổng mức đóng bảo hiểm y tế bằng 4,5% tiền lương tháng đóng bảo hiểm xã hội bắt buộc. Trong đó, người sử dụng lao động đóng 3% và người lao động đóng 1,5%. 

Tại dự thảo Nghị định, Bộ Y tế đang đề xuất, từ ngày 1/7/2027, mức đóng bảo hiểm y tế đối với người lao động làm việc theo hợp đồng lao động tăng thêm 0,6%, tức tăng lên bằng 5,1% tiền lương tháng làm căn cứ đóng bảo hiểm xã hội bắt buộc. Trong đó, người sử dụng lao động đóng 2/3 và người lao động đóng 1/3.

Với một số nhóm đối tượng, mức đóng 5,1% được áp dụng từ ngày 1/7/2028. Chẳng hạn, người lao động làm việc theo hợp đồng lao động không xác định thời hạn, hợp đồng lao động xác định thời hạn có thời hạn từ đủ 1 tháng trở lên.

Người quản lý doanh nghiệp, kiểm soát viên, người đại diện phần vốn nhà nước, người đại diện phần vốn của doanh nghiệp theo quy định của pháp luật; thành viên Hội đồng quản trị, Tổng giám đốc, Giám đốc, thành viên Ban kiểm soát hoặc kiểm soát viên và các chức danh quản lý khác được bầu của hợp tác xã, liên hiệp hợp tác xã theo quy định của Luật Hợp tác xã có hưởng tiền lương…

Bên cạnh nhóm làm việc theo quan hệ lao động, cùng thời điểm áp dụng mức đóng bảo hiểm y tế tăng từ ngày 1/7/2027, còn có người đang hưởng lương hưu, trợ cấp mất sức lao động hằng tháng. Mức đóng hằng tháng của nhóm này bằng 5,1% tiền lương hưu hoặc trợ cấp mất sức lao động.

Ngoài ra còn có nhóm người nghỉ việc hưởng trợ cấp tai nạn lao động, bệnh nghề nghiệp hằng tháng; người nghỉ việc hưởng trợ cấp ốm đau đối với người lao động bị mắc bệnh thuộc danh mục bệnh cần chữa trị dài ngày, hoặc người lao động nghỉ việc hưởng chế độ ốm đau từ 14 ngày làm việc trở lên trong tháng.

Người nghỉ việc hưởng chế độ thai sản từ 14 ngày làm việc trở lên trong tháng theo quy định của pháp luật về bảo hiểm xã hội. Cán bộ xã, phường, thị trấn đã nghỉ việc đang hưởng trợ cấp bảo hiểm xã hội hằng tháng. Mức đóng với nhóm này bằng 5,1% mức lương cơ sở.

Với người đang hưởng trợ cấp thất nghiệp, mức đóng bằng 5,1% tiền trợ cấp thất nghiệp. Đối với nhóm do ngân sách nhà nước đóng, mức đóng tăng lên bằng 5,1% mức lương cơ sở.

KHUYẾN KHÍCH ĐỊA PHƯƠNG HỖ TRỢ THÊM 

Đối với nhóm do ngân sách nhà nước hỗ trợ mức đóng, mức đóng hằng tháng cũng tăng lên bằng 5,1% mức lương cơ sở, do đối tượng tự đóng và được ngân sách nhà nước hỗ trợ một phần, song thời điểm áp dụng dự kiến từ ngày 1/1/2028.

Thời điểm tăng từ 1/1/2028 cũng áp dụng với nhóm tự đóng, bao gồm: Người thuộc hộ gia đình tham gia bảo hiểm y tế theo hình thức hộ gia đình; người sinh sống và làm việc, người được nuôi dưỡng, chăm sóc trong các tổ chức, cơ sở từ thiện, tôn giáo; người lao động trong thời gian nghỉ không hưởng lương hoặc tạm hoãn hợp đồng lao động; các trường hợp còn lại.

Trường hợp thành viên hộ gia đình cùng tham gia bảo hiểm y tế theo hình thức hộ gia đình trong năm tài chính, thì được giảm trừ mức đóng. Theo đó, người thứ nhất đóng bằng 5,1% mức lương cơ sở; người thứ hai, thứ ba, thứ tư đóng lần lượt bằng 70%, 60%, 50% mức đóng của người thứ nhất. Từ người thứ năm trở đi, đóng bằng 40% mức đóng của người thứ nhất.

Sau 3 năm kể từ ngày thực hiện mức đóng mới, dự thảo Nghị định đề xuất mức đóng bảo hiểm y tế của các đối tượng tiếp tục được điều chỉnh tăng thêm 0,3%, tức bằng 5,4% mức tiền lương, tiền công, trợ cấp, mức lương cơ sở làm căn cứ đóng bảo hiểm y tế. Ba năm tiếp theo nữa, Bộ Y tế đề xuất tăng thêm 0,6%, tức bằng 6%.

Theo Bộ Y tế, mức đóng nhằm tạo nguồn tài chính cơ bản cho Quỹ bảo hiểm y tế, bảo đảm quỹ có nguồn lực thanh toán chi phí khám chữa bệnh cho người tham gia.

Cùng với mức đóng tăng theo lộ trình, Bộ Y tế cũng đề xuất hỗ trợ đóng bảo hiểm y tế cho một số đối tượng, và hỗ trợ chi phí cùng chi trả cho người tham gia bảo hiểm y tế.

Theo đó, Bộ Y tế đề xuất ngân sách nhà nước hỗ trợ 100% mức đóng bảo hiểm y tế đối với người khuyết tật nhẹ thuộc hộ gia đình cận nghèo. Đối với người thuộc hộ gia đình cận nghèo, mức hỗ trợ tối thiểu là 80%; tối thiểu 70% với học sinh, sinh viên.

Với người thuộc hộ gia đình có mức sống trung bình; người được nuôi dưỡng, chăm sóc trong các tổ chức, cơ sở từ thiện, tôn giáo, mức hỗ trợ tối thiểu là 50%.

Ngoài mức hỗ trợ nêu trên, dự thảo Nghị định cũng quy định, căn cứ điều kiện kinh tế, xã hội, khả năng cân đối ngân sách của địa phương, và các nguồn kinh phí hợp pháp khác, chính quyền địa phương xem xét, quyết định hỗ trợ thêm cao hơn mức hỗ trợ tối thiểu.

Trong đó, cần ưu tiên các đối tượng tượng như: Người thuộc hộ gia đình cận nghèo; học sinh, sinh viên; người tham gia lực lượng tham gia bảo vệ an ninh, trật tự ở cơ sở; nhân viên y tế thôn, bản; cô đỡ thôn, bản; người dân tộc thiểu số đang sinh sống tại các xã được xác định không còn thuộc vùng có điều kiện kinh tế - xã hội khó khăn, đặc biệt khó khăn và người khuyết tật, người cao tuổi theo Luật người cao tuổi chưa được hưởng chính sách bảo hiểm y tế, một số đối tượng đặc thù…

Các tổ chức, cá nhân, doanh nghiệp cũng được khuyến khích tùy theo khả năng thực tế, để hỗ trợ đóng bảo hiểm y tế cho các đối tượng tham gia, ngoài mức hỗ trợ từ ngân sách nhà nước.

Khuyến khích hỗ trợ chi phí đồng chi trả, chi phí khám bệnh, chữa bệnh ngoài phạm vi được hưởng của người tham gia bảo hiểm y tế. Kinh phí hỗ trợ được gửi trực tiếp vào tài khoản của Quỹ bảo hiểm y tế, và được hạch toán riêng.