“Nên xây dựng cơ chế thị trường để đấu giá nợ xấu”

Với kinh nghiệm xử lý nợ xấu tại các thị trường mới nổi, IFC cho rằng Việt Nam không cần sáng tạo thêm trong việc chọn lựa phương thức dọn dẹp nợ xấu. Một trong những chìa khóa giúp dọn nợ xấu nhanh chóng là xây dựng cơ chế thị trường để đấu giá các khoản nợ.

Quá trình xử lý nợ xấu của Việt Nam đang được sự quan tâm của các chuyên gia trong và ngoài nước. Đánh giá về quá trình xử lý nợ xấu tại Việt Nam hiện nay, bà Karin Finkelston - Phó chủ tịch Công ty Tài chính quốc tế (IFC), thành viên của Nhóm Ngân hàng thế giới (WB) - cho rằng, điều quan trọng là không chỉ xử lý nợ xấu bằng sổ sách, nếu các khung cải cách được xây dựng nhanh chóng, việc xử lý nợ sẽ hiệu quả.

Phụ thuộc lớn vào động thái của Chính phủ

Trước câu hỏi về thời điểm Việt Nam có thể giải quyết xong nợ xấu, bà Karin nhận định: “Rất khó để trả lời. Sớm hay muộn phụ thuộc rất lớn vào động thái của Chính phủ”. Với  Công ty Quản lý tài sản của các tổ chức tín dụng Việt Nam (VAMC), bà cho rằng không dễ dự báo bao giờ xử lý xong nhưng ngay cả ở điều kiện tốt nhất cũng phải mất vài năm.

Đã nhiều năm tham gia xử lý nợ xấu tại các thị trường mới nổi, các chuyên gia của IFC cho rằng Việt Nam không cần sáng tạo thêm trong việc chọn lựa phương thức dọn dẹp nợ xấu.

Theo đó, VAMC chỉ cần nhìn vào những bài học, kinh nghiệm mà các nước trên thế giới đã làm và nhiều nước thành công trong suốt một thập kỷ qua để lựa chọn điều tốt nhất.

“Một trong những chìa khóa giúp dọn nợ xấu nhanh chóng là VAMC cần xây dựng cơ chế thị trường để đấu giá các khoản nợ”, bà Karin khẳng định.

Xem xét từ khía cạnh chuyển đổi các khoản nợ, vị phó chủ tịch IFC cho rằng, nếu các khoản nợ chỉ chuyển từ tay người này sang tay người khác thì sẽ không thể giải quyết được vấn đề. Thậm chí đây còn là nguy cơ dẫn tới một cuộc khủng hoảng khác nữa.

Do đó, ý kiến của bà Karin là để giải quyết triệt để vấn đề này, sẽ có những bên phải chịu đau một chút, một số phải chịu thiệt hại nhưng điều quan trọng là phải tạo ra được cơ chế thị trường để các khoản nợ có thể đem ra đấu giá và giải quyết.

Bà nhấn mạnh, cơ chế thị trường là điều tối quan trọng để giải quyết vấn đề nợ xấu. Bên cạnh đó, Việt Nam cần có cải cách sâu rộng hơn khu vực ngân hàng để tạo ra nguồn vốn mới cho tăng trưởng hiệu quả.

“Có VAMC là điều tốt, nhưng Việt Nam cần xây dựng cơ chế thị trường để xử lý các khoản nợ nhanh chóng hiệu quả”, bà Karin nói.

Đồng tình với quan điểm này, ông Simon Andrews - Giám đốc IFC tại Việt Nam khẳng định VAMC là sự tiến bộ rất lớn trong nỗ lực giải quyết nợ xấu của chính phủ Việt Nam, tuy nhiên, muốn giải quyết triệt để, cần tìm kiếm những giải pháp dựa trên nguyên tắc thị trường.

“Một số quốc gia trong khu vực như Thái Lan đã xử lý nợ xấu rất nhanh và hiệu quả. Hiện tại, IFC cũng đang làm việc với Bộ Tư pháp, xây dựng luật phá sản ở Việt Nam để giải quyết vấn đề nợ xấu hiệu quả hơn. Việc thành lập VAMC, dù đã rất tiến bộ, vẫn cần cụ thể hơn nữa về đường hướng phát triển”, ông Simon cho biết.

Nên tìm đối tác nước ngoài có kinh nghiệm

Về cách nhìn nhận của các nhà đầu tư nước ngoài với vấn đề nợ xấu của Việt Nam, bà Karin cho biết: “Hiện nay có nhiều nhà đầu tư nước ngoài muốn đầu tư vào các tài sản nợ xấu ở Việt Nam. Tuy nhiên, cần có các khung pháp lý rõ ràng hơn”.

Là một trong số các nhà đầu tư quan tâm đến Việt Nam, IFC cho biết mong muốn tham gia nhiều hơn vào quá trình mua bán nợ xấu, tái cơ cấu ngân hàng, và cải cách doanh nghiệp nhà nước ở Việt Nam.

“IFC đã đầu tư vào các chương trình xử lý nợ xấu ở các quốc gia, và IFC hy vọng giải quyết vấn đề nợ xấu ở Việt Nam dựa trên điều kiện thị trường. IFC muốn dành nguồn lực đầu tư và tư vấn cho vấn đề thách thức nhất mà Việt Nam đang gặp phải”, bà Karin nói.

Theo IFC, hiện nay công ty này đang trong quá trình thoả thuận bổ sung vốn tại một số ngân hàng Việt Nam, tuy nhiên, tên các ngân hàng không được tiết lộ. IFC khuyến nghị Việt Nam nên tìm kiếm những đối tác tài chính ở nước ngoài có kinh nghiệm để giải quyết nợ xấu.

Bà Karin Finkelston cho biết: “Trong thời gian tới, IFC sẽ tập trung vào những hoạt động thúc đẩy cải cách cơ cấu cần thiết trong khu vực doanh nghiệp Nhà nước và ngân hàng, để giúp nền kinh tế Việt Nam duy trì sức cạnh tranh và tăng trưởng trở lại”.

Trong năm tài chính 2014, IFC kỳ vọng sẽ nâng mức đầu tư tại Việt Nam lên trên 1 tỉ USD.

(Nguồn: Thời báo Kinh tế Việt Nam)