Sàn giao dịch việc làm quốc gia: Giải quyết nhiều bài toán lớn

Sáng 14/4, Bộ Nội vụ đã tổ chức Lễ khai trương Sàn giao dịch việc làm quốc gia (www.vieclam.gov.vn), đánh dấu nền tảng số đầu tiên kết nối người lao động, doanh nghiệp, tổ chức dịch vụ việc làm và cơ quan quản lý nhà nước trên phạm vi toàn quốc.

Là đơn vị đồng hành trong dự án này, ông Huỳnh Quang Liêm, Thành viên Hội đồng thành viên, kiêm Tổng Giám đốc Tập đoàn VNPT, cho biết Sàn giao dịch việc làm quốc gia hướng tới kết nối chặt chẽ giữa người lao động và người sử dụng lao động trên môi trường số.

ĐỂ DỮ LIỆU VIỆC LÀM LUÔN: ĐÚNG, ĐỦ, SẠCH, SỐNG

Sàn đã được tham khảo các mô hình quốc tế, đồng thời kết nối với nhiều hệ thống dữ liệu của Bộ Nội vụ và cơ sở dữ liệu quốc gia về dân cư của Bộ Công an.

Theo ông Huỳnh Quang Liêm, việc hình thành nền tảng này mang ý nghĩa lớn trong triển khai Nghị quyết 57 về chuyển đổi số, đặc biệt là thúc đẩy cung cấp dịch vụ công và tiện ích cho người dân trên môi trường số. Lãnh đạo VNPT đánh giá đây là dự án mang tính “đặt hàng quốc gia”, giải quyết những bài toán lớn, chưa từng có tiền lệ, thông qua sự phối hợp giữa cơ quan quản lý và doanh nghiệp công nghệ.

Tuy nhiên, ông Liêm cũng nhấn mạnh lễ khai trương mới chỉ là bước khởi đầu của công nghệ, trải nghiệm của doanh nghiệp, người lao động và cơ quan quản lý. Để dữ liệu “sạch, sống, tin tưởng” cần sự tham gia của tất cả các bên.

Theo Phó Chủ tịch Hiệp hội doanh nghiệp châu Âu (EuroCham) tại Việt Nam Nguyễn Hải Minh, Việt Nam đang tiếp tục khẳng định vị thế là một điểm đến đầu tư rất hấp dẫn trên thế giới, trong đó có tầm quan trọng của chất lượng nguồn nhân lực. 

Tuy nhiên, các doanh nghiệp nước ngoài vẫn có những khó khăn trong việc tìm kiếm lao động có kỹ năng phù hợp, đặc biệt trong những lĩnh vực sản xuất công nghệ cao, kỹ thuật số hay logistics. Nhu cầu ở đây không chỉ là số lượng mà còn là người lao động có thể đáp ứng ngay được yêu cầu công việc hay không.

Ông Minh cho biết trong trường hợp doanh nghiệp cần mở rộng sản xuất trong thời gian ngắn thì việc tìm kiếm và tuyển dụng lao động vẫn còn mất nhiều thời gian và chi phí. Bên cạnh đó, vẫn còn khoảng cách giữa đào tạo và nhu cầu thực tế. “Người lao động có thể sẵn sàng về số lượng nhưng chưa thực sự sẵn sàng về kỹ năng. Vì vậy, doanh nghiệp phải đầu tư lại và mất rất nhiều thời gian cho việc đào tạo lại này”, ông Minh nêu thực tế.

Từ bối cảnh đó, ông Minh cho rằng khi Sàn giao dịch việc làm quốc gia được phát triển đúng hướng, nền tảng này có thể đóng vai trò đột phá như một hạ tầng quan trọng của thị trường lao động.

HẠ TẦNG SỐ QUAN TRỌNG CỦA THỊ TRƯỜNG LAO ĐỘNG

Hạ tầng này sẽ giúp kết nối cung cầu lao động một cách hiệu quả, giảm thời gian và chi phí tuyển dụng cho doanh nghiệp. Cùng với đó, sàn sẽ góp phần tăng tính minh bạch của thị trường lao động, giúp doanh nghiệp có thể tiếp cận người lao động và ngược lại với thông tin kịp thời.

Nền tảng này có liên thông với Trung tâm dữ liệu quốc gia. Như vậy, sự minh bạch còn được đặt lên cao hơn nữa. "Quan trọng hơn, nếu được tích hợp và khai thác tốt thì nền tảng này có thể trở thành công cụ dữ liệu và hỗ trợ cơ quan quản lý trong việc dự báo nhu cầu lao động”, ông Nguyễn Hải Minh nhấn mạnh.

Ông Ko Tae Yeon, Chủ tịch Hiệp hội Doanh nghiệp Hàn Quốc tại Việt Nam (KOCHAM), cũng đánh giá sự ra mắt của nền tảng việc làm mới mang ý nghĩa rất lớn, không chỉ dừng lại ở việc thiết lập một hệ thống mới, mà còn là một bước khởi đầu quan trọng để thị trường lao động và dịch vụ việc làm của Việt Nam phát triển, theo hướng bài bản và hiệu quả hơn.

Từ góc độ doanh nghiệp, ông Ko Tae Yeon nhìn nhận vấn đề nhân lực không chỉ đơn thuần là tuyển dụng. “Đây là vấn đề gắn liền với toàn bộ kế hoạch sản xuất, chất lượng, tiến độ giao hàng và cả kế hoạch đầu tư. Vì vậy, chúng tôi kỳ vọng nền tảng sẽ đóng vai trò thiết thực trong việc kết nối hiệu quả hơn giữa doanh nghiệp và người tìm việc, đồng thời nâng cao niềm tin và hiệu quả chung của thị trường lao động”, ông Ko Tae Yeon chia sẻ.

Hiện nay, có khoảng hơn 10.000 doanh nghiệp Hàn Quốc đang đầu tư và hoạt động tại Việt Nam, phát triển cùng nền kinh tế Việt Nam trên nhiều lĩnh vực như sản xuất, phân phối, logistics, dịch vụ và công nghệ thông tin.

“Nhiều doanh nghiệp Hàn Quốc không xem Việt Nam chỉ là một cứ điểm sản xuất ngắn hạn, mà là một đối tác hợp tác để cùng phát triển trong dài hạn. Trong quá trình đó, mở rộng việc làm tại chỗ, chuyển giao công nghệ và đào tạo nguồn nhân lực cũng luôn được coi là trách nhiệm quan trọng của doanh nghiệp”, ông Ko Tae Yeon cho hay.

NÂNG CAO TÍNH MINH BẠCH CỦA THỊ TRƯỜNG LAO ĐỘNG

Tuy nhiên, trên thực tế, các khó khăn liên quan đến nhân lực vẫn đang tiếp diễn. Trước hết, nhiều doanh nghiệp cho biết việc bảo đảm đủ nguồn nhân lực ngày càng trở nên khó khăn. Không chỉ lao động sản xuất phổ thông, mà cả lao động kỹ thuật lành nghề và đội ngũ quản lý cấp trung cũng đang thiếu hụt trên diện rộng ở nhiều khu vực, và nhiều ngành nghề.

Tỷ lệ nghỉ việc cao và sự dịch chuyển lao động nhanh cũng là gánh nặng lớn đối với doanh nghiệp. Việc giữ chân người lao động đã được tuyển dụng và đào tạo đang ngày càng khó khăn hơn, và điều này liên quan trực tiếp đến chi phí đào tạo, năng suất cũng như tính ổn định về chất lượng.

Bên cạnh đó, trong bối cảnh áp lực chi phí tiền lương ngày càng gia tăng, nhiều doanh nghiệp cũng phản ánh những khó khăn thực tế trong việc điều phối kế hoạch sản xuất và vận hành nhân lực, do quy định về thời giờ làm việc và làm thêm giờ được quản lý chặt chẽ...

Chính vì vậy, Chủ tịch KOCHAM tin tưởng việc đưa vào vận hành Sàn giao dịch việc làm quốc gia hiệu quả sẽ góp phần kết nối chính xác hơn giữa doanh nghiệp và người lao động, giảm bớt sự mất cân đối về cung - cầu lao động giữa các địa phương, đồng thời nâng cao tính hiệu quả và minh bạch của thị trường lao động Việt Nam.

Để nền tảng này thực sự hỗ trợ tốt hơn cho thực tiễn doanh nghiệp, lãnh đạo KOCHAM cho rằng không nên chỉ dừng lại ở chức năng đăng tải thông tin tuyển dụng, mà cần giúp việc kết nối thực tế được diễn ra hiệu quả hơn, trên cơ sở các thông tin được phân loại cụ thể hơn như ngành nghề, vị trí công việc, kinh nghiệm, trình độ kỹ năng và khu vực có thể làm việc.

Đồng thời, cần tăng cường khả năng liên kết thông tin tuyển dụng và cung - cầu lao động giữa các địa phương, có tính đến sự khác biệt về cơ cấu ngành nghề và tình hình nhân lực ở từng vùng miền.

Xa hơn nữa, nếu tích lũy được các dữ liệu đáng tin cậy như tỷ lệ tuyển dụng thành công thực tế, các ngành nghề thiếu hụt theo từng địa phương hay xu hướng dịch chuyển lao động, thì nền tảng này sẽ không chỉ hữu ích cho hoạt động tuyển dụng của doanh nghiệp, mà còn hỗ trợ đắc lực cho việc hoàn thiện chính sách việc làm ở tầm quốc gia.

"Ổn định nguồn nhân lực không phải là vấn đề có thể giải quyết trong thời gian ngắn. Xét cho cùng, một hệ thống việc làm tốt chính là nền tảng giúp nâng cao cả tính bền vững của doanh nghiệp lẫn cơ hội phát triển của người lao động", Chủ tịch KOCHAM nhấn mạnh.