Siết quản lý thuế, nguồn thu từ thương mại điện tử tăng vọt

Tại phiên chất vấn của Quốc hội sáng nay (19/6), đại biểu Nguyễn Hữu Thông, Đoàn Đại biểu Quốc hội tỉnh Bình Thuận đề nghị Bộ trưởng Tài chính cho biết tình hình triển khai các quy định pháp luật về vấn đề này, cũng như các giải pháp căn cơ để tăng cường quản lý đối với hoạt động thương mại điện tử trong thời gian tới?

Một số đại biểu khác chất vấn về những lỗ hổng gây ra tình trạng gian lận thuế trong lĩnh vực thương mại điện tử, không chỉ gây thất thu ngân sách Nhà nước mà còn tạo ra môi trường cạnh tranh không lành mạnh đối với các tiểu thương, hộ kinh doanh truyền thống và cả các siêu thị, trung tâm thương mại.

Trả lời chất vấn, ông Nguyễn Văn Thắng cho biết Bộ Tài chính đang triển khai các giải pháp đồng bộ nhằm ngăn chặn thất thu ngân sách và thiết lập môi trường kinh doanh công bằng, minh bạch trong nền kinh tế số.

Theo Bộ trưởng, trong 5 tháng đầu năm 2025, thu ngân sách từ hoạt động thương mại điện tử đạt trên 75.000 tỷ đồng, tăng 55% so với cùng kỳ năm 2024. 

Một trong những bước tiến quan trọng là việc ngành thuế đã phối hợp với Bộ Công an để xử lý, làm sạch dữ liệu người nộp thuế. Nhờ đó, 95% dữ liệu người nộp thuế đã được chuẩn hóa, đối soát với cơ sở dữ liệu dân cư. Điều này tạo nền tảng vững chắc cho việc kết nối, chia sẻ thông tin với hệ thống ngân hàng, các sàn thương mại điện tử và nền tảng số, qua đó hỗ trợ công tác giám sát thuế hiệu quả hơn.

Hoạt động kê khai và nộp thuế trực tuyến đang ngày càng đi vào nền nếp. Trong 5 tháng đầu năm, 158 nhà cung cấp nước ngoài đã thực hiện khai báo và nộp thuế thông qua Cổng thông tin điện tử đăng ký, kê khai, nộp thuế thương mại điện tử. Ở trong nước, 106.000 hộ kinh doanh và cá nhân bán hàng online đã kê khai và nộp 1.200 tỷ đồng thông qua Cổng thông tin nói trên.

Theo ông Nguyễn Văn Thắng, Bộ Tài chính đang tiếp tục hoàn thiện khung pháp lý liên quan đến thương mại điện tử, trong đó xác định rõ các loại hình kinh doanh, nghĩa vụ thuế và phương thức quản lý. Các sàn thương mại điện tử được yêu cầu thực hiện việc khấu trừ và nộp thuế thay cho người bán nhằm đảm bảo tính minh bạch và công bằng. Cá nhân, hộ kinh doanh có thể ủy quyền cho sàn lập hóa đơn điện tử, đồng thời việc định danh người bán trên mạng xã hội cũng đang được triển khai mạnh mẽ để kiểm soát dòng thu nhập phát sinh từ các nền tảng số.

Song song với hoàn thiện pháp luật, Bộ cũng đang đẩy mạnh truyền thông chính sách thuế qua các sàn thương mại điện tử lớn trong và ngoài nước, nhằm nâng cao nhận thức và trách nhiệm tuân thủ của người nộp thuế.

Bộ trưởng cho biết công nghệ thông tin và trí tuệ nhân tạo (AI) được tích hợp vào hệ thống quản lý thuế nhằm phân tích dữ liệu, phát hiện sớm các hành vi gian lận và hỗ trợ công tác kiểm tra, đối chiếu một cách tự động, chính xác. Hạ tầng kỹ thuật cũng đang được nâng cấp, trong đó các cổng điện tử phục vụ kê khai, nộp thuế được cải tiến theo hướng thuận tiện, minh bạch, thân thiện với người dùng.