Công ty khai phá vũ trụ và trí tuệ nhân tạo SpaceX ngày 11/6 chốt giá cổ phiếu trong vụ phát hành lần đầu ra công chúng (IPO) ở mức 135 USD/cổ phiếu, theo đó trở thành một trong những công ty đắt giá nhất trên thế giới...

Với mức giá cổ phiếu như trên, cuộc phát hành này sẽ thu về 75 tỷ USD - một con số kỷ lục - từ việc bán ra 555,56 triệu cổ phiếu. Định giá công ty theo đó sẽ đạt 1,77 nghìn tỷ USD, cũng là mức vốn hóa lớn chưa từng thấy của một công ty khi trở thành doanh nghiệp đại chúng, dù công SpaceX vẫn lỗ trong năm ngoái và thua xa nhiều công ty có vốn hóa lớn khác về mặt doanh thu.

Mức vốn hóa này đưa SpaceX vào vị trí thứ 7 trong số các doanh nghiệp đại chúng có giá trị vốn hóa lớn nhất trên thị trường chứng khoán Mỹ. Cổ phiếu SpaceX sẽ chính thức bắt đầu được giao dịch trên sàn Nasdaq vào ngày thứ Sáu (12/6).

Định giá 1,77 nghìn tỷ USD khiến SpaceX lớn hơn cả những doanh nghiệp lâu năm và có vị trí quan trọng trong nền kinh tế Mỹ như ngân hàng JPMorgan Chase, tập đoàn đầu tư Berkshire Hathaway và hãng dược Eli Lilly, hay “đế chế” mạng xã hội Meta Platforms và cả hãng xe điện Tesla.

Vụ IPO của SpaceX là kế hoạch tham vọng nhất của tỷ phú giàu nhất thế giới Elon Musk trong thời gian gần đây. Nắm 82% cổ phiếu có quyền bầu trong SpaceX, ông Musk - người hiện là CEO của cả SpaceX và Tesla - được dự báo sẽ trở thành người đầu tiên trên thế giới đạt mốc tài sản 1 nghìn tỷ USD.

“Bài kiểm tra thực sự sẽ nằm ở việc thị trường sẽ ‘tiêu hóa’ vụ IPO của SpaceX như thế nào trong vài tuần tới, thay vì chỉ trong một phiên. Mức giá cổ phiếu IPO này là phù hợp, không quá nóng, không quá lạnh. Nhà đầu tư cá nhân chắc chắn sẽ mua. Cần phải chờ xem câu chuyện sẽ diễn biến như thế nào sau ngày giao dịch đầu tiên”, CEO Adam Sarhan của công ty 50 Park Investments nhận định với hãng tin Reuters.

Vụ IPO của SpaceX phá vỡ kỷ lục IPO trước đó được thiết lập bởi hãng dầu lửa quốc doanh Saudi Aramco của Saudia Arabia. Trong vụ IPO tại sở giao dịch chứng khoán Riyadh vào tháng 12/2019, Saudi Aramco huy động được 25,6 tỷ USD, định giá công ty ở mức 1,71 nghìn tỷ USD.

Nếu điều chỉnh theo lạm phát, vụ IPO của Saudi Aramco huy động số tiền tương đương 33,2 tỷ USD và đạt định giá tương đương 2,21 nghìn tỷ USD ở thời điểm hiện nay.

Mức định giá 1,77 nghìn tỷ USD của SpaceX dựa trên lượng cổ phiếu được lưu hành của công ty là 13,08 tỷ cổ phiếu. Mức định giá có thể tăng cao hơn nếu các tổ chức bảo lãnh phát hành thực hiện quyền bán thêm cổ phiếu - một quyết định thường được đưa ra trong vòng 30 ngày sau IPO.

Mức giá cổ phiếu trong vụ IPO này được SpaceX thông báo tới công chúng vào lúc 3h chiều này 11/6 theo giờ Mỹ, sau khi công ty hoàn tất cuộc họp định giá với các ngân hàng bảo lãnh phát hành. Việc công bố vào thời gian như vậy sớm hơn so với thường lệ, vì trong các cuộc IPO khác, giá chốt thường được công bố sau khi thị trường chứng khoán Mỹ đã đóng cửa để tránh ảnh hưởng tới thị trường trong phiên ngày hôm đó.

30% số cổ phiếu SpaceX trong vụ IPO này sẽ được dành để bán cho nhà đầu tư nhỏ lẻ, một tỷ lệ đặc biệt lớn.

Thị trường IPO ở Mỹ được dự báo sẽ khởi sắc mạnh mẽ trong năm nay sau một giai đoạn biến động. Ngân hàng Goldman Sách dự báo tổng giá trị các vụ IPO tại Mỹ trong năm 2026 có thể đạt kỷ lục 160 tỷ USD, được thúc đẩy bởi một loạt vụ phát hành lớn nối tiếp nhau, từ SpaceX đến OpenAI và Anthropic.

Được thành lập vào năm 2002, SpaceX định nghĩa sứ mệnh của mình là "xây dựng các hệ thống và công nghệ cần thiết để đưa sự sống đến đa hành tinh, hiểu được bản chất thực sự của vũ trụ và mở rộng ánh sáng của ý thức đến các vì sao”. SpaceX cho biết cơ hội thị trường của công ty lên tới 28,5 nghìn tỷ USD, một con số mà SpaceX gọi là lớn nhất trong lịch sử loài người.

Hoạt động không gian của SpaceX chiếm hơn 4/5 khối lượng được phóng vào quỹ đạo trong 3 năm qua, trong khi đơn vị internet Starlink của công ty kết nối "hàng triệu khách hàng cá nhân, doanh nghiệp và chính phủ trên 164 quốc gia, vùng lãnh thổ và các thị trường khác”. Starlink hiện chiếm phần lớn doanh thu của SpaceX.

Tuy nhiên, phần lớn thị trường tiềm năng của SpaceX đến từ xAI, bộ phận trí tuệ nhân tạo là đối thủ cạnh tranh với OpenAI và Anthropic. SpaceX cho biết sự kết hợp giữa cơ sở hạ tầng điện toán AI, mô hình và quyền truy cập vào dữ liệu thời gian thực trên mạng xã hội X "tạo ra một lợi thế chiến lược đáng kể”.