Thị trường tiền tệ nước ta trong mấy ngày gần đây tiếp tục nóng lên và diễn biến trái chiều, thiếu VND, thừa ngoại tệ

Thị trường tiền tệ nước ta trong mấy ngày gần đây tiếp tục nóng lên và diễn biến trái chiều.

Vốn nội tệ đồng Việt Nam trở nên khan hiếm, lãi suất trên thị trường liên ngân hàng và lãi suất huy động vốn của các ngân hàng thương mại tăng khá. Trong khi đó, vốn ngoại tệ có xu hướng dư thừa, tỷ giá giảm xuống quá thấp.

Lần đầu tiên sau hơn 1 năm, từ 2- 4/1/2008 tỷ giá VND/USD xuống dưới mức 16.000 VND/USD. Ngày 4/1, ngày giao dịch cuối cùng của tuần đầu năm mới 2008, tỷ giá mua vào của các ngân hàng thương mại chỉ còn 15.985 VND - 15.987 VND/USD, tỷ giá bán ra của các ngân hàng thương mại cũng chỉ còn 15.992 VND - 15.995 VND/USD. Đây là mức tỷ giá thấp nhất kể từ tháng 8/2006 đến nay.

Còn so với cùng thời điểm này năm ngoái (tháng 1/2007), tỷ giá mua bán USD của các ngân hàng thương mại giảm tới 65 - 70 VND/USD, tương ứng với mức giảm 0,5%.

Trên thị trường cũng diễn ra nghịch lý là cả tỷ giá mua và tỷ giá bán ngoại tệ của các ngân hàng thương mại thấp hơn và bằng với giới hạn tối thiểu biên độ - 0,75% theo quy định so với mức tỷ giá do Ngân hàng Nhà nước Việt Nam công bố, mặc dù đã giảm.

Tỷ giá liên ngân hàng do Ngân hàng Nhà nước công bố ngày 4/1 chỉ còn 16.108 VND/USD, giảm 2 VND so với ngày hôm trước. Như vậy tỷ giá mua bán của các ngân hàng thương mại giảm 0,70 - 0,75% so với tỷ giá do ngân hàng Nhà nước công bố. Đây là hiện tượng hiếm thấy trên thị trường ngoại tệ ở nước ta từ trước đến nay.

Diễn biến trên là kết quả của các nguyên nhân như sau: Một là nguồn cung ngoại tệ dồi dào và tăng mạnh. Càng gần đến Tết Nguyên đán cung ngoại tệ càng lớn. Đó là tiền kiều hối của Việt kiều, của người Việt Nam đi làm ăn và định cư ở nước ngoài gửi về.

Khách du lịch quốc tế đến Việt Nam cũng tăng mạnh. Các nguồn vốn khác đầu tư trên thị trường chứng khoán, nguồn thu xuất khẩu. Người Việt Nam ở nước ngoài và Việt kiều về nước bắt đầu gia tăng và sẽ tăng mạnh từ nay đến Tết Mậu Tý, mang theo một số lượng ngoại tệ tiền mặt rất lớn.

Thêm vào đó, một số Quỹ đầu tư nước ngoài hoạt động tại Việt Nam rất khó mua được VND để thực hiện kế hoặch đầu tư tại các doanh nghiệp cổ phần trong nước. Một số tập đoàn ngân hàng lớn trên thế giới trở thành cổ đông chiến lược, với số vốn đầu tư hàng trăm triệu USD vào một số ngân hàng thương mại cổ phần trong nước, cần chuyển đổi USD sang VND.

Hai là, cung tăng mạnh trong khi đó cầu ngoại tệ thấp. Ngân hàng Nhà nước hạn chế mua ngoại tệ vào vì mua vào nhiều tương ứng phải cung ứng một khối lượng lớn VND ra lưu thông, gây áp lực lạm phát.

Ba là, Cục Dự trữ liên bang Mỹ cắt giảm mạnh lãi suất chủ đạo USD, từ mức 5,25%/năm thời điểm đầu năm 2007, qua 3 đợt cắt giảm đến nay chỉ còn 4,25%/năm.

Do đó lãi suất huy động vốn USD của các ngân hàng thương mại trong nước cũng phải giảm xuống dưới mức 4%/năm, giảm gần 1%/năm so với thời điểm cao nhất. Nhiều người gửi USD cảm thấy thiệt vì tỷ giá giảm mạnh trong khi đó lãi suất gửi USD thấp chỉ bằng dưới 40% so với gửi tiết kiệm VND cùng kỳ hạn. Nhiều người có nguồn USD đã bán đi lấy VND gửi tiết kiệm.

Bốn là, USD tiếp tục suy yếu trên thị trường thế giới. Tỷ giá giao dịch trên một số thị trường hối đoái chủ chốt của thế giới thời điểm 16 giờ ngày 5/1/2008 giờ Hà Nội, 1 USD chỉ đổi được 108 Yên Nhật, 0,6780 Euro, 0,63 Bảng Anh. Vàng tăng giá mạnh, cũng thời điểm trên giá vàng giao ngay lên tới 862,9 USD/ounce, giảm nhẹ so với mức 869 USD/ounce một ngày trước đó.

Dự báo từ nay đến Tết Nguyên đán tỷ giá VND/USD tiếp tục có xu hướng giảm. Diễn biến nói trên hiện tại chưa ảnh hưởng nhiều đến nền kinh tế Việt Nam, song trong thời gian tới tác động đến xuất khẩu. Các doanh nghiệp có nguồn thu xuất khẩu bằng USD sẽ bị thiệt hại khi chuyển đổi sang VND.

Tuy nhiên, nhập khẩu và vay nợ nước ngoài, vay nợ bằng USD thì lại được hưởng lợi. Tác động hai chiều của diễn biến thị trường ngoại tệ là rõ ràng. Dự báo ngân hàng Nhà nước chưa có biện pháp can thiệp mạnh mẽ nào vào diễn biến nói trên.