Chỉ trong 4 năm, từ những phiên bản ChatGPT đầu tiên, AI đã phát triển thành những hệ thống mạnh đến mức con người ngày càng khó kiểm soát...

Thượng nghị sĩ Mỹ Bernie Sanders và Hạ nghị sĩ Mỹ Greg Casar mới đây đã công bố dự luật Đạo luật Cấm Siêu trí tuệ Nhân tạo.

Dự luật đề xuất cấm vĩnh viễn phát triển và triển khai các hệ thống AI siêu trí tuệ, đồng thời tạm dừng phát triển các hệ thống AI tiên tiến cho đến khi cơ quan quản lý liên bang thiết lập được các quy định an toàn. 

Thượng nghị sĩ Sanders cho rằng các công ty AI đang chạy đua phát triển những hệ thống AI ngày càng mạnh mẽ mà chưa thể biết chính xác công nghệ này sẽ tiến xa đến đâu. 

Theo ông, điều đó có thể tạo ra những rủi ro nghiêm trọng nếu không đi kèm các biện pháp bảo đảm an toàn phù hợp. Vì vậy, ông đề xuất cần tạm dừng phát triển các mô hình AI tiên tiến cho đến khi những cơ chế kiểm soát và bảo vệ chặt chẽ hơn được thiết lập.

Để củng cố cảnh báo của mình, ông Sanders dẫn lại một sự cố gần đây liên quan đến OpenAI, trong đó hơn 1.000 tác nhân AI đã tự tìm cách truy cập Internet, gửi hàng chục nghìn tin nhắn bí mật cho nhau và phối hợp để vượt qua những giới hạn kiểm soát. Ông cho rằng sự cố này là lời cảnh báo về khả năng các hệ thống AI ngày càng khó kiểm soát.

Ông cũng lập luận nếu lãnh đạo các công ty AI lớn thừa nhận họ đang dần mất quyền kiểm soát đối với công nghệ có thể gây ra những rủi ro nghiêm trọng, thì việc tiếp tục cho phép phát triển những hệ thống mà không có các biện pháp bảo vệ tương xứng là điều thiếu trách nhiệm.

Nghị sĩ Greg Casar cũng cho hay chỉ trong vòng bốn năm, công nghệ đã chuyển từ những phiên bản đầu tiên của ChatGPT sang các mô hình AI mạnh đến mức con người gặp khó khăn trong việc kiểm soát đầy đủ.

Năm ngoái, Meta từng cho biết sẽ “ngừng phát triển”, trong khi OpenAI tuyên bố sẽ “ngừng phát triển thêm” các công nghệ nếu chúng vượt quá khả năng vận hành an toàn và không có đủ biện pháp bảo vệ. Anthropic cũng đưa ra cam kết tương tự vào năm 2023, cho biết sẽ “tạm dừng mở rộng quy mô hoặc trì hoãn triển khai các mô hình mới” nếu công nghệ vượt qua ngưỡng an toàn mà công ty đặt ra.

Tuy nhiên, theo các nhà lập pháp, không công ty nào trong số này biến các cam kết thành hành động. Thay vào đó, các công ty vẫn đang chạy đua phát triển những hệ thống AI ngày càng tiên tiến mà không đi kèm các biện pháp bảo đảm an toàn tương xứng.

Đạo luật Cấm Siêu trí tuệ Nhân tạo được xây dựng nhằm yêu cầu các phòng thí nghiệm AI hàng đầu thực hiện đúng những cam kết về an toàn. 

Theo đó, Dự luật đề xuất thành lập một cơ quan liên bang mới ở cấp Nội các để xây dựng, giám sát và thực thi các quy định về an toàn AI. 

Dự luật cũng đưa ra những hình phạt nghiêm khắc đối với các tổ chức và cá nhân vi phạm quy định, chẳng hạn buộc giải thể doanh nghiệp, hay các cá nhân tham gia phát triển những hệ thống vi phạm lệnh cấm có thể phải đối mặt với mức án lên tới 20 năm tù.

Ông Sanders cho rằng vấn đề này không chỉ giới hạn trong phạm vi nước Mỹ mà có thể trở thành vấn đề chung của toàn nhân loại. Theo ông, nếu một hệ thống AI siêu thông minh thoát khỏi khả năng kiểm soát của con người, hậu quả sẽ không chỉ ảnh hưởng đến Mỹ hay Trung Quốc mà có thể tác động đến toàn nhân 

Vì vậy, dự luật đề xuất Mỹ hợp tác với các quốc gia khác để ngăn chặn phát triển AI siêu thông minh trên phạm vi toàn cầu.

Ông Sanders cảnh báo: "Tương lai của nhân loại không thể nằm trong tay một số ít các nhà tài phiệt công nghệ”, mà người dân trên toàn thế giới cần có tiếng nói trong việc định hình cách công nghệ này được phát triển và sử dụng.

Tuy nhiên, theo Tạp chí Science, khi mà cuộc bầu cử Quốc hội Mỹ dự kiến diễn ra vào tháng 11, khả năng Quốc hội thông qua dự luật này ngay trong năm nay là rất thấp.

Tuy nhiên, trong bối cảnh ngày càng nhiều cử tri Mỹ lo ngại về tốc độ phát triển quá nhanh của AI, dự luật này có thể sẽ mở đường cho nhiều đề xuất lập pháp khác, yêu cầu Chính phủ Mỹ can thiệp mạnh hơn vào quá trình phát triển công nghệ này.